https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%93%D0%B0%D0%B4%D0%B6%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%83%D0%BBГаджикабул - Түзету тарихы2026-09-08T22:28:11ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B0%D0%B4%D0%B6%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%83%D0%BB&diff=114078&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-06-26T06:25:35Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:25, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%93%D0%B0%D0%B4%D0%B6%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D1%83%D0%BB&diff=114077&oldid=prev10:40, 2025 ж. желтоқсанның 22 кезіндегі Мағыпар деген2025-12-22T10:40:23Z<p></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Елді мекен<br />
|статусы =Қала <br />
|қазақша атауы = Гаджикабул<br />
|шынайы атауы = {{lang-az|Hacıqabul}}<br />
|сурет = Haciqabul rayon road sign.jpg<br />
|сурет атауы = <br />
|жағдайы = <br />
|ел = Әзербайжан<br />
|елтаңба = <br />
|ту = <br />
|елтаңба сипаттамасы = <br />
|ту сипаттамасы = <br />
|елтаңба ені = <br />
|ту ені = <br />
|lat_dir = |lat_deg =40 |lat_min =01 |lat_sec =59 <br />
|lon_dir = |lon_deg =48 |lon_min =56 |lon_sec =07 <br />
|CoordAddon = <br />
|CoordScale = <br />
|аймақ түрі = Аудан <br />
|аймағы = Гаджикабул ауданы<br />
|кестедегі аймақ = <br />
|аудан түрі = <br />
|ауданы = <br />
|кестедегі аудан = <br />
|қауым округі түрі = <br />
|қауым округі = <br />
|кестедегі қауым округі = <br />
|қауым түрі = <br />
|қауым = <br />
|кестедегі қауым = <br />
|ішкі бөлінісі = <br />
|басшының түрi = <br />
|басшысы = <br />
|құрылған уақыты = <br />
|алғашқы дерек = 1859<br />
|бұрынғы атаулары = Қази-Магомед<br />
|статус алуы = 1938<br />
|жер аумағы = <br />
|биiктiктiң түрi = <br />
|орталығының биiктігі = <br />
|климаты = <br />
|ресми тілі = әзірбайжан<br />
|тұрғыны = 26 800<br />
|санақ жылы = 2016<br />
|тығыздығы = <br />
|шоғырлануы = <br />
|ұлттық құрамы = [[әзербайжандар]]<br />
|конфессионалдық құрамы = мұсылман<br />
|этнохороним = <br />
|уақыт белдеуі = <br />
|DST = <br />
|телефон коды = + 994 21<br />
|пошта индексі = AZ2400<br />
|пошта индекстері = <br />
|автомобиль коды = <br />
|идентификатор түрі = <br />
|сандық идентификаторы = <br />
|ортаққордағы санаты = <br />
|сайты = <br />
|сайт тілі = <br />
}}<br />
'''Гаджикабул''' ({{lang-az|Hacıqabul}}; 1939-2000 жж. -Кази-Магомед (азерб. Qazıməmməd)) — [[Әзербайжан]]ның [[Гаджикабул ауданы]]ның әкімшілік орталығы. Аджыгабул-[[темір жол]] және автомобиль торабы. Ол Ширван жазығының шығыс бөлігінде өзі аттас көлдің жағасында орналасқан. Аджикабул (әзербайжанша нұсқасында - Хаджигабул) өте жылы және жазы ылғалды. Айналасында жартылай шөлейт ландшафтар басым.<br />
<br />
== Этимология ==<br />
Жергілікті тұрғындардың айтуынша, бұл атау [[қажы]] және габул (қабылдау) сөздерінен шыққан, ал атаудың өзі қажылық жасаған адамдарды мұнда қарсы алып аса құрметтейтінін білдіреді.<ref>Энциклопедический словарь топонимики Азербайджана :в 2 т./под ред. Р. Алиевой.-Баку:Шарк-Гарб, 2007.-Т. 1.—С. 313.</ref><br />
<br />
== Географиялық сипаттамасы ==<br />
Гаджикабул Ширван даласында, өзі аттас көлден алыс емес жерде орналасқан.<br />
Қала Әзербайжанның астанасы [[Баку]]ден 115 км қашықтықта.<br />
<br />
Гаджикабул қаласы - маңызды көлік торабы. Қала арқылы халықаралық маңызы бар жолдар [[Баку]]-Тауз-[[Грузия]], Гаджикабул-Ширван-Бахрамтепе-Горадиз-Зангелан-[[Армения]], республикалық маңызы бар Гаджикабул - Ширван - Сальяны автожолы, Аджикабул-Ширван, [[Баку]]-[[Тбилиси]] [[темір жол]]дары бар. Теміржол вокзалы және жылжымалы вагон [[депо]]сы бар. <br />
Қала арқылы Моздок -Қази-Магомед және Қази-Магомед -Астара [[Газ құбыры|газ құбырлары]] өтеді.<br />
<br />
== Халқы ==<br />
{| class="wikitable"<br />
|+Жылдар бойынша халық саны<br />
! 1859!! 1923!! 1926!! 1939!! 1959!! 1970!! 1979 !! 1989!! 1999!! 2009!! 2016<br />
|-<br />
| 13|| 1 120|| 1 889||6 358||12 238|| 14 868|| 19 066||21 504|| 22 350|| 25 052|| 26 800<br />
|-<br />
|}<br />
Қалада негізінен [[әзербайжандар]] тұрады.<br />
<br />
== Тарихы ==<br />
1859 жылы Гаджи-Кабул [[пошта]] станциясы қазіргі Гаджикабул қаласының аумағында жұмыс істей бастады.<br />
<br />
Гаджикабул ауылы Азербайжан КСР-нің Қарасу ауданының құрамына кірді. Кейін аудан таратылып, [[ауыл]] Али-Байрамлы ауданының құрамына енді.<br />
<br />
1934 жылы Гаджикабул ауылына ауыл мәртебесі берілді, ал 1938 жылы [[қала]] мәртебесіне ие болды. 1939 жылы 24 қаңтарда [[Дағыстан]]дағы революционер Қази-Магомед Агасиевтің құрметіне Қази-Магомед есімі берілді, дәл сол күні Қази-Магомед ауданы құрылып өзі [[аудан]] орталығы боды. 1959 жылы 4 желтоқсанда Қази-Магомед ауданы таратылды.<br />
<br />
1961 жылғы әкімшілік бөлініске сәйкес, Қази-Магомед қаласы Әзірбайжан КСР Али-Байрамалин ауданы Қази-Магомед қалалық кеңесінің құрамында болды,<ref>Административное деление Азербайджанской ССР на 1 января 1961 года. - Баку: Азернешр, 1961</ref> ал 1963 жылы 4 қаңтарда Қази-Магомед қалалық кеңесі Али Байрамлы қаласына бағынады.<ref>Административное деление Азербайджанской ССР на 1 января 1977 года. -Баку: Азернешр, 1979. -215 с. Архивная копия от 27 ноября 2018 на Wayback Machine</ref> 1990 жылы 24 сәуірде Аджикабул ауданы құрылып орталығы Қази-Магомед қаласы болды.<br />
<br />
1999 жылы [[Әзірбайжан]]да әкімшілік реформа жүргізіліп, Қази-Магомед әкімшілік-аумақтық округінің ішінде Аджикабул ауданының Кази-Магомед муниципалитеті құрылды.<ref>«О территориях муниципалитетов» : Азербайджанская Республика -Баку, 1999.</ref><br />
<br />
2000 жылдың 5 шілде айында Қази-Магомед қаласына тарихи атауы Аджикабул қайтарылды.<br />
<br />
== Инфрақұрылым және экономикасы ==<br />
1979 жылы Қази-Магомед қаласында Қази-Магомед [[балық өсіру]] фабрикасы, вагон депосы, жергілікті өндірістік кешендері, механикаландырылған карьер, машина және мелиорациялық станция, 4 он жылдық, 3 сегіз жылдық [[мектеп]], мәдениет үйі, клуб, 2 [[кітапхана]], [[кинотеатр]], 2 аурухана жұмыс істеді. 2 емхана, 2 питомник, балабақша жұмыс істеді.<ref>Газымәммәд // Азербайджанская советская энциклопедия: в 10 томах = Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы (азерб.) / Ҹ.Гулијевин редаксијасы илә.-Б.:АСЕ-нын баш редаксијасы.-Т.2.-С.577.</ref><br />
<br />
== Атақты тұлғалары ==<br />
*Борис Михайлович Литвинчук -авиация полковнигі, [[Кеңес Одағының Батыры]] (1944).<br />
*Эльза Имамеддин қызы Ибрагимова -[[сазгер]], Әзірбайжанның халық әртісі (2008).<br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{дереккөздер}}<br />
{{Әзербайжан қалалары}}<br />
[[Санат:Әзербайжан қалалары]]</div>Мағыпар