https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%92%D1%8C%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D1%8F%D0%BDВьентьян - Түзету тарихы2026-09-07T19:59:30ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%92%D1%8C%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D1%8F%D0%BD&diff=113374&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-06-26T06:25:28Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">06:25, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%92%D1%8C%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%8C%D1%8F%D0%BD&diff=113373&oldid=prev13:16, 2024 ж. қарашаның 19 кезіндегі Мықтыбек Оразтайұлы деген2024-11-19T13:16:15Z<p></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Елді мекен<br />
|статусы = қала<br />
|қазақша атауы = Вьентьян<br />
|шынайы атауы = <br />
|сурет = 20171118_Vientiane_3220_DxO.jpg<br />
|жағдайы = Елорда<br />
|ел = Лаос<br />
|елтаңба = <br />
|ту = <br />
|елтаңба сипаттамасы = <br />
|ту сипаттамасы = <br />
|елтаңба ені = <br />
|ту ені = <br />
|lat_dir = N|lat_deg = 17|lat_min = 58|lat_sec = <br />
|lon_dir = E|lon_deg = 102|lon_min = 36|lon_sec = <br />
|CoordAddon = type:city(200000)_region:LA<br />
|CoordScale = <br />
|шекара түрі = <br />
|кестедегі шекара = <br />
|ел картасының өлшемi = <br />
|аймақ картасының өлшемi = <br />
|аудан картасының өлшемi = <br />
|аймақ түрі = Лаостың әкімшілік бөлінісі{{!}}Префектура<br />
|аймағы = Вьентьян (префектура){{!}}Вьентьян<br />
|кестедегі аймақ = <br />
|аудан түрі = <br />
|ауданы = <br />
|кестедегі аудан = <br />
|қауым түрі = <br />
|қауым = <br />
|кестедегі қауым = <br />
|ішкі бөлінісі = <br />
|басшының түрi = мэр<br />
|басшысы = Синлавонг Кхутпхайтхун<br />
|құрылған уақыты = 1560<br />
|алғашқы дерек = [[IX ғасыр]]<ref>[http://www.lonelyplanet.com/laos/northern-laos/vientiane-province/history History of Vientiane Province - Lonely Planet Travel Information] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150722030701/http://www.lonelyplanet.com/laos/northern-laos/vientiane-province/history |date=2015-07-22 }}</ref><br />
|бұрынғы атаулары = <br />
|статус алуы = <br />
|жер аумағы = 3920<br />
|биiктiктiң түрi = <br />
|орталығының биiктігі = 174<br />
|климаты = <br />
|ресми тілі = <br />
|тұрғыны = 820 940<br />
|санақ жылы = 2015<br />
|тығыздығы = <br />
|шоғырлануы = <br />
|ұлттық құрамы = <br />
|конфессионалдық құрамы = <br />
|этнохороним = <br />
|уақыт белдеуі = +7:00<br />
|DST = <br />
|телефон коды = +856<br />
|пошта индексі = <br />
|пошта индекстері = <br />
|автомобиль коды = <br />
|идентификатор түрі = <br />
|сандық идентификаторы = <br />
|ортаққордағы санаты = Vientiane<br />
|сайты = <br />
|сайт тілі = <br />
}}<br />
'''Вьентьян''' (лао: Wieng Jan ວຽງຈັນ) — [[Лаос]] елінің астанасы және ең ірі қаласы, [[Меконг]] өзені бойындағы орналасқан. 1563 жылы Вьентьян Бирма әскерлері басып енген кезінде ел орда болды<ref name="hist">{{cite web|title=Vientiane|url=http://encyclopedia.farlex.com/Laotian+capital|publisher=Farlex Encyclopedia|accessdate=25 November 2010}}</ref>. Француз басқаруында болып кезде әкімшілік орталығы болды, кейінгі кезде экономикалық өсім арқасында Лаостың экономикалық орталық ретіне ие болды.<br />
<br />
== Географиясы ==<br />
Вьентьян [[Меконг]] өзенінің сол жағалауында орналасқан. Өзен қаланың экономикалық және әлеуметтік өмірінде маңызды рөл атқарады, тасымалдау және сумен қамтамассыз ету үшін пайдаланылады. Өзеннің маңындағы жазықтар егіншілікке қолайлы.<br />
<br />
Вьентьян негізінен жазық жерлерде орналасқан, бұл қаланың кеңеюіне және дамуына қолайлы жағдай жасайды. Қаланың биіктігі теңіз деңгейінен аз ғана биік, бұл тропикалық климатқа әсер етеді.<br />
<br />
Вьентьян тропикалық муссондық климатқа ие. Жыл бойы ыстық және ылғалды ауа райы басым, жауын-шашын маусымы мен құрғақ маусымы айқын байқалады.<br />
<br />
== Тарихы ==<br />
8-13 ғасырларда Вьентьян [[Кхмерлер|Кхмер империясының]] билігінде болды. Осы кезеңде қаланың негізі қаланған және бірқатар Хмер стиліндегі ғимараттар салынған.<br />
<br />
14 ғасырдан бастап [[Лаос]] тәуелсіз патшалық ретінде дами бастады. Вьентьян 1560 жылы патшалықтың астанасы болып жарияланды.<br />
<br />
Сеттатират патшаның билігі кезінде Вьентьян өркендеді. Осы кезеңде көптеген храмдар мен сарайлар салынып, қала ірі сауда орталығына айналды. Фа Пхао храмдары осы кезеңнің ең маңызды ғимараттарына жатады.<br />
<br />
18 ғасырда Вьентьян Сиам (Тайланд) патшалығының бірнеше рет шабуылына ұшырады. Қала бірнеше рет қиратылып, талқандалды.<br />
<br />
19 ғасырдың аяғында Вьентьян [[Франция|Францияның]] колониялық билігіне өтті.<br />
<br />
1945 жылы Лаос Франциядан тәуелсіздігін алды. Вьентьян қайтадан астана болып қалды.<br />
<br />
1960-1973 жылдардағы Лаостағы азамат соғысы Вьентьянға да әсер етті.<br />
<br />
1975 жылы коммунистер билікке келді. Вьентьян социалистік Лаос Халық Демократиялық Республикасының астанасы болды.<br />
<br />
==Бауырлас қалалар==<br />
* {{flagicon|Thailand}} [[Бангкок]], [[Тайланд]]<br />
* {{flagicon|Bangladesh}} [[Читтагонг]], [[Бангладеш]]<br />
* {{flagicon|Cambodia}} [[Пномпень|Пном-Пень]], [[Камбоджа]]<br />
* {{flagicon|USA}} [[Орландо]], [[Құрама Штаттары]]<br />
* {{flagicon|Vietnam}} [[Хошимин]], [[Вьетнам]]<br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{дереккөздер}}<br />
<br />
== Сыртқы сілтемелер ==<br />
{{commons|Vientiane}}<br />
* [http://www.flickr.com/photos/tags/vientiane Pictures of Vientiane on Flickr]<br />
* [http://www.ecotourismlaos.com/images/map/vientiane/vte_bg.jpg Вьентьян картасы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060625090518/http://www.ecotourismlaos.com/images/map/vientiane/vte_bg.jpg |date=2006-06-25 }}<br />
* [http://www.laos-travel-guide.com/vientiane.html Laos-Travel-Guide.com Vientiane Travel Guide] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100420110525/http://www.laos-travel-guide.com/vientiane.html |date=2010-04-20 }}<br />
<br />
{{бастама}}<br />
<br />
{{Азия елордалары}}<br />
<br />
[[Санат:Лаос қалалары]]<br />
[[Санат:Азия елордалары]]<br />
[[Санат:Вьентьян]]</div>Мықтыбек Оразтайұлы