Moderator: 1 түзету

2026-06-26T06:25:32Z

1 түзету

06:09, 2026 ж. ақпанның 14 кезіндегі Мағыпар деген

2026-02-14T06:09:22Z

Жаңа бет

{{Елді мекен
|статусы = қала
|қазақша атауы = Вани
|шынайы атауы = {{lang-ka|ვანი}}
|сурет = Vani, Tavisupleba str..JPG
|сурет атауы =
|жағдайы =
|ел = Грузия
|елтаңба =
|ту =
|елтаңба сипаттамасы =
|ту сипаттамасы =
|елтаңба ені =
|ту ені =
|lat_dir = N|lat_deg =42 |lat_min =05 |lat_sec =02
|lon_dir =E |lon_deg =42 |lon_min =30 |lon_sec =43
|CoordAddon =
|CoordScale =
|аймақ түрі = Аймақ
|аймағы = Имеретия аймағы
|кестедегі аймақ =
|аудан түрі = Муниципалитет
|ауданы = Вани муниципалитеті
|кестедегі аудан =
|қауым округі түрі =
|қауым округі =
|кестедегі қауым округі =
|қауым түрі =
|қауым =
|кестедегі қауым =
|ішкі бөлінісі =
|басшының түрi =
|басшысы =
|құрылған уақыты = 1981
|алғашқы дерек =
|бұрынғы атаулары =
|статус алуы = 1981
|жер аумағы =
|биiктiктiң түрi =
|орталығының биiктігі = 60
|климаты =
|ресми тілі =
|тұрғыны = 3 744
|санақ жылы = 2026
|тығыздығы =
|шоғырлануы =
|ұлттық құрамы =
|конфессионалдық құрамы =
|этнохороним =
|уақыт белдеуі = +4:00
|DST =
|телефон коды =
|пошта индексі =
|пошта индекстері =
|автомобиль коды =
|идентификатор түрі =
|сандық идентификаторы =
|ортаққордағы санаты =
|сайты =
|сайт тілі =
}}

'''Вани''' ({{lang-ka|ვანი}}) — Батыс [[Грузия]]ның [[Имеретия аймағы]]ндағы қала, [[Вани муниципалитеті]]нің әкімшілік орталығы.<ref>{{citeweb|url=https://deartravel.ru/3278-goroda-i-regiony-gruzii.html|title=Города и регионы Грузии|author=|date=|work=|publisher=|accessdate=2026-01-30|lang=}}</ref>
Вани қаласының халқы 2026 жылы 3744 адамды құрады.<ref>{{citeweb|url=https://population-hub.com/ru/ge/population-of-vani-10801.html|title=Население Вани|author=|date=|work=|publisher=|accessdate=2026-01-30|lang=}}</ref>

== Географиялық сипаттамасы ==
Месхети жотасының солтүстік етегіндегі Имерети жазығындағы Сулори өзенінің (Рионидің саласы) бойында, Кутаисиден 41 км және Самтредия теміржол стансасынан 19 км жерде орналасқан.
Климаты ылғалды субтропикалық теңіз климаты, қысы жылы, жазы ыстық. Орташа жылдық температура 13,9°C, қаңтар айының орташа температурасы 4,1°C, ал шілде айының орташа температурасы 23,4°C. Жылдық жауын-шашын мөлшері 1380 мм.

== Тарихы ==
Қала атауы ежелгі грузин тілінде «үй», «қала» немесе «тұрғын үй» дегенді білдіреді.<ref>{{citeweb|url=https://www.georgianholidays.com/ru/attraction/cities-and-towns/vani-town-in-georgia|title=Город Вани|author=|date=|work=|publisher=|accessdate=2026-01-30|lang=}}</ref>

Бұрын Вани қаласы ежелгі Колхиданың сауда және ғибадат орталығы болған. Ежелгі авторлар оны сол кездегі шежірелерде айтылған Сурия немесе Левкотеямен байланыстырған.
Қоныс біздің заманымызға дейінгі 8 ғасырдан бері өмір сүрді және бірнеше өрлеу мен құлдырау кезеңдерін бастан кешірді. Сурия 4 және 3 ғасырларда гүлденді. Біздің заманымызға дейінгі 1 ғасырда ежелгі Вани қирады. Ежелгі қала қираудан кейін қалпына келмеді.
Орта ғасырларда мұнда бірнеше ауылдан тұратын қауымдастық орналасты. Кейінірек олар Вани деген атпен біріктірілді. 1961 жылы Вани ауылы қалалық үлгідегі елді мекен мәртебесіне, 1981 жылы қала мәртебесіне ие болды.<ref>{{citeweb|url=https://tochka-na-karte.ru/Goroda-i-Gosudarstva/17321-Vani.html?ysclid=ml0h74u484255876553|title=Азия. Грузия. Имеретия|author=|date=|work=|publisher=|accessdate=2026-01-30|lang=}}</ref>

== Экономикасы және инфрақұрылымы ==
Қалада тамақ өнеркәсібі және киім фабрикасы дамыған. Қалада театр және өлкетану мұражайы орналасқан. Қоныс маңынан ежелгі қаланың қалдықтары (б.з.д. бірінші мыңжылдыққа жатады), соның ішінде қорғаныс бекінісі, мәдени кешендер, жерлеу орындары және басқа да орындар табылды.

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}
{{Грузия қалалары}}
[[Санат:Грузия қалалары]]

← Ескі түзетулер	06:25, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)

Вани - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

06:09, 2026 ж. ақпанның 14 кезіндегі Мағыпар деген