https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%91%D3%99%D1%80%D1%81%D0%B8%D1%81%D0%B0 2026-04-18T14:28:54Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D3%99%D1%80%D1%81%D0%B8%D1%81%D0%B0&diff=67221&oldid=prev 2025-04-25T19:05:05Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:05, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D3%99%D1%80%D1%81%D0%B8%D1%81%D0%B0&diff=67220&oldid=prev 2015-01-28T13:13:26Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Бәрсиса'''&lt;ref&gt;“Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. — Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010 жыл.ISBN 9965-26-096-6&lt;/ref&gt;<br /> - [[дастан]]. [[Шәді Жәдігерұлы]]ның (1855 - 1933) [[нәзира дәстүрі]]мен жазылған, сопылық сарындағы шығармасы. Дастанның қолжазба күйіндегі толық нұсқасы [[Ташкент]]тегі [[Шығыстану институты]]ның қорында сақтаулы. Дастанның ықшамдалған, көлемі шағын нұсқасы 1910 жылы “Қисса Бәрсиса” деген атпен Қазандағы [[Б.Л.Домбровский баспасы]]нан жарық көрген. Дастан сюжетін қазақтың Шәдіден басқа да '''“кітаби ақындары”''' жырлаған. Бұл дастанның басты идеясы - [[ислам]]ның қағида-шарттарын сөз жүзінде ғана мойындап, ал іс жүзінде ішкі жан-дүниесі имандылыққа иланбайтын “молда сымақтарды” әшкерелеу.&lt;br /&gt;<br /> Дастанның басты қаһарманы Бәрсиса есімді “молда” көпшіліктің көзінше құдай жолына әбден берілген шынайы [[мұсылман]] болып көрінуге барынша әрекет жасайды. Ол мешітке жиналған жұртты имандылыққа, рухани тазалыққа үндейді. Бірақ сырт көзге [[Абыз (адам)|абыз]] бейнесінде көрінетін шайтанмен достасады. [[Шайтан]]ның айтқанын екі етпей орындайды. Соның сөзіне еріп, патшаның жалғыз қызына жын болып жабысады. Қыз қатты [[науқас]]қа шалдығады. Ақыры патша қызын Бәрсиса [[молда]]ға емдетуге әкеледі. Бәрсиса қызды оңаша алып қалып, басын айналдырады, азғырады. Қыз жүкті болып қалады. Елге әшкере болып қалудан қорыққан молда қызды өлтіріп, көміп тастайды. Бәрсиса молда құдайдан қорықпайды. Өйткені шайтан оған: “[[Тәубе|Тәуба]] - [[от]], [[күнә]] - [[отын]] деген анық, Тәуба етсең, қылған күнәң кетер жанып” деп ақыл айтып отырады. Қызының қалай өлтірілгенін патшаға “Абыз-шайтан” жеткізеді. Патша Бәрсисаны дереу дарға асуға әмір етеді: “Жендеттер дарға тартты әмір етіп, Денеден жаны шықты уақыты жетіп, Жетпіс жыл тынбай қылған ғибадаттан, Зәредей пайда болмай қалды кетіп”. Дастанда әрбір адамның қоғамда алатын орны, қадір-қасиеті, қызмет дәрежесі оның ішкі жан-дүниесінің тазалығы, рухани байлығы арқылы айқындалуы тиіс деген қорытынды пікір айтылады. Адамның ұзақ өмірінде оған ақ пен қараны, оң мен солды, [[ізгілік]] пен [[зұлымдық]]ты танытатын, әрбір пенденің құдай алдындағы парыздарын ұмыттырмай отыратын құдіретті күш - [[имандылық]] екенін [[Шәді ақын]] өз оқырманына дидактикалық сарында айтып жеткізген.&lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> {{Stub: Қазақ әдебиеті}}<br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Әдебиет]]<br /> [[Санат:Мәдениет]]</div>

AlibekKS