https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%91%D3%99%D0%B9%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%82_%D0%B1%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D1%8F%D2%B1%D0%BB%D1%8B 2026-09-07T19:38:43Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D3%99%D0%B9%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%82_%D0%B1%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D1%8F%D2%B1%D0%BB%D1%8B&diff=138352&oldid=prev 2026-07-12T19:10:09Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:10, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D3%99%D0%B9%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%82_%D0%B1%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D1%8F%D2%B1%D0%BB%D1%8B&diff=138351&oldid=prev 2024-08-21T13:52:54Z

<p>«<a href="/index.php/%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%B1%D0%B8-%D1%88%D0%B5%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%D1%96" title="Санат:Қазақ би-шешендері">Қазақ би-шешендері»</a> деген санатты қосты (<a href="/index.php?title=%D0%A3%D0%9F:HOTCAT&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="УП:HOTCAT (мұндай бет жоқ)">HotCat</a> құралының көмегімен)</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Бәймембет Маяұлы''' (туған жылы белгісіз – [[1870]]) – би, ел басшысы. Әкесі [[Мая би Әнетұлы|Маяның]] жолын ұстанып жастайынан билікке араласқан. [[1844]] жылы енгізілген қыр қазақтарын басқарудың жаңа ережесі бойынша [[Адай]] елінің Жоғарғы дистансасының басшысы ([[1867]]).<br /> <br /> Патша үкіметі берген атағы зауряд хорунжий. Маяұлының қолдауымен [[Сарытас]]қа орыс балықшылары келіп орнығып батаға салып, оның жұмысына қазақ кедейлері жалданды. Айырбас саудасы өрістеді. Сөйтіп, далаға біртіндеп өркениет келе бастады. Маяұлы орыс патшалығының күшін, оған [[Хиуа хандығы]]ның қарсы тұра алмайтынын, сол себепті ханның қазаққа қамқор болып жарытпайтынын жақсы білді. [[Ресей]] патшалығының отаршылдық саясатына қарсы тұрудың [[қазақ]] халқы үшін “пайдасыздығын” уағыздаған. [[Хиуа]] хандығына тәуелді болғаннан гөрі орыс елінің қол астына кірген тиімді деп есептеген. Орысқа қарсыласпау, бейбіт қарым-қатынаста болу саясатын ұстанды. Осы көзқарасы үшін [[Ғафур Қалбыұлы|Ғафур Қалбыұлының]] бастауымен езгіге қарсы көтерілген жерлестерімен араздасқан.&lt;ref&gt;«Маңғыстау» энциклопедиясына, Компьютерлік-баспа орталығы, 2007&lt;/ref&gt; 1870 жылы 15 наурызда көтерілісті басу үшін аттанған [[Маңғыстау]] приставы подполковник [[Рукин экспедициясы|Рукиннің әскери жасағына]] Бәймембет жолбасшы болады. 25 наурызда [[Үшаұыз]] деген жерде көтерілісшілермен болған ұрыста Бәймембет қазаға ұшырайды.<br /> <br /> Елді [[Хиуа]] ханының үгітіне еріп орысқа қарсы шықпауға үндеді. [[1870]] жылы ояз бастығы Рукин жасағының құрамынан табылғанда оның мақсаты үкімет пен көтерілісшілерді бейбітшілікпен келісімге келтіру еді. Бірақ ол мақсатына жете алмады. Қарбалас қақтығыста қаза болды.&lt;ref&gt;[[Маңғыстау энциклопедиясы]], Алматы, 1997;&lt;/ref&gt; Бәймембет есімін [[Қалнияз Шопықұлы]] (1816–1902), [[Қашаған Күржіманұлы|Қашаған Күржұманұлы]] (1841–1929), [[Өмір Қараұлы]] (1859–1922), т.б. [[ақын]]дар жырға қосты.&lt;ref&gt;«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы|Қазақ энциклопедиясы»]] Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, II том;&lt;/ref&gt;<br /> <br /> [[Мая би Әнетұлы|Мая]] ауылы Бәймембет би Маяұлының рухына арнап [[1871 жыл|1871]] жылы Каспий жағасында Сартас жерінде ас берген.&lt;ref&gt;Сегіз арыс Адайым. Танымдық шежіре кітап. 9 том. Астана: Профи Медиа, 2015. - 480 бет.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> <br /> {{bio-stub}}<br /> <br /> [[Санат:Қазақ би-шешендері]]</div>

1nter pares