<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://kk.encyclopedia.kz/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="kk-kz">
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%91%D0%B0%D2%93%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%83</id>
		<title>Бағдарламалау - Түзету тарихы</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%91%D0%B0%D2%93%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%83"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D2%93%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%83&amp;action=history"/>
		<updated>2026-04-18T19:42:31Z</updated>
		<subtitle>Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.23.3</generator>

	<entry>
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D2%93%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%83&amp;diff=86037&amp;oldid=prev</id>
		<title>Moderator: 1 түзету</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D2%93%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%83&amp;diff=86037&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2025-04-25T19:17:29Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;1 түзету&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;'&gt;
				&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;← Ескі түзетулер&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='1' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;19:17, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan='2' style='text-align: center;'&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(айырмашылығы жоқ)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Moderator</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D2%93%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%83&amp;diff=86036&amp;oldid=prev</id>
		<title>Нұрлан Рахымжанов: Cat-a-lot: Тасымалдануда... Санат:Информатика → Санат:Ақпараттану</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D2%93%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%83&amp;diff=86036&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2016-03-23T13:02:53Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;a href=&quot;/index.php?title=%D0%A3%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F:%D0%93%D0%B0%D0%B4%D0%B6%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80/Cat-a-lot&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Уикипедия:Гаджеттер/Cat-a-lot (мұндай бет жоқ)&quot;&gt;Cat-a-lot&lt;/a&gt;: Тасымалдануда... &lt;a href=&quot;/index.php?title=%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%98%D0%BD%D1%84%D0%BE%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;Санат:Информатика (мұндай бет жоқ)&quot;&gt;Санат:Информатика&lt;/a&gt; → &lt;a href=&quot;/index.php/%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D0%90%D2%9B%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%83&quot; title=&quot;Санат:Ақпараттану&quot;&gt;Санат:Ақпараттану&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңа бет&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;'''Бағдарламалау''' ([[Орыс тілі|орыс.]] Программирование; [[Ағылшын тілі|ағылш.]] programming) :&lt;br /&gt;
* 1) [[есептегіш]] машиналар мен құрылғыларға арналған программаларды құрастыру әдістері мен тәсілдерін зерттейтінпен; &lt;br /&gt;
* 2) [[компьютер]]де есеп шешу үшін оны алдын ала дайындау процесі. Ол мынадай кезеңдерден тұрады: [[операция]]лар жиыны ретінде көрсетілген есеп &amp;quot;шешу жоспарын&amp;quot; жасау (есепті алгоритмдік бейнелеу); &amp;quot;шешу жоспарын&amp;quot; программалау тілінде бейнелеу (программа жазу); программаны машина тіліне аудармалау; командалар тізбегін компьютердің техникалық құралдары арқылы жүзеге асыру (есеп шешу процесі). Сондай-ақ қолданбалы [[математика]]ның компьютер үшін программалар жазу, оларды тексеру және жақсарту әдістері мен құралдарын зерттейтін тарауы да Программалау деп аталады;&lt;br /&gt;
* 3) [[мәліметтер]] өндеу істерін [[программа]]лық басқару [[жұмыс]]тарымен қамтамасыз етуге байланысты көрсетілетін теориялық жөне практикалық қызмет. '''''Программалау''''' — нақты программа құрылымын жасап, оның мәліметтерді кодтап жазып оны құрастыру істері кіреді.&amp;lt;ref&amp;gt;Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Информатика және компьютерлік техника / Жалпы редакциясын басқарған, түсіндірме сөздіктер топтамасын шығару жөніндегі ғылыми-баспа бағдаламасының ғылыми жетекшісі, педагогика ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты А.Қ.Құсайынов.&lt;br /&gt;
 – Алматы: «Мектеп» баспасы» ЖАҚ, 2002 жыл. – 456 бет. ISBN 5-7667-8284-5&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
'''Бағдарламалау''', программалау – 1) есептерді ЭЕМ-де шешу үшін кезектесе орындалатын командалар тізбегіне келтіру процесі. Ол есептерді шешу [[алгоритм]]іне сәйкес [[бағдарлама]] жасаудан, оны жөндеуден және қолдану барысында жетілдіру кезеңдерінен тұрады; 2) ақпараттанудың [[ЭЕМ]] үшін бағдарлама жасау тәсілдерін, сондай-ақ оны жөндеуді және жетілдіруді  зерттейтін саласы. Бағдарламалау [[ғылым]] пән ретінде  теориялық Бағдармалау, жүйелі Бағдарламалау және қолданбалы Бағдарламалау болып бөлінеді. Бағдарламалаудың негізгі принциптері 1947 жылы американ ғалымдары Дж. Нейман, А. Беркс және Г. Голдстайнның еңбектерінде дами бастады. [[Қазақстан]]да алғашқы ЭЕМ-дер (“[[ЭВ-80-3]]”, “[[ИПТ-5]]” және “[[Урал-1]]”), 1960 жылы [[Қазақстан ғылым академиясы|Қазақстан Ғылым Академиясы]]ның [[Машина]] және [[Есептеу Математикасы|есептеу математикасы]] лабораториясында қолданылды. Онда [[кен]]  қазбаларының мөлшері мен қорын анықтауға, астрофизика есептерін шешуге т.б. мәселелерге арналған алгоритмдер жасалып, бағдарламалар құрылды. Кейіннен фортран, алгол, паскаль, [[ПЛ-1]], т.б. бағдарламалау тілі пайдаланылды. 1970—1990 жылы [[республика]]мыздың көптеген мекемелері, әсіресе жоғары оқу орындары мен ғылыми-зерттеу ин-ттары жылдамдығы әр түрлі ЭЕМ-дермен қамтамасыз етіліп, бағдарлама құрастыру, жетілдіру және оны пайдалану жұмыстары одан әрі дамыды.&lt;br /&gt;
==Бағдармалауға қойылатын негізгі талап==&lt;br /&gt;
Бағдармалауға қойылатын негізгі талап — бағдарламаның анықтылығы және сенімділігі. Бағдармалау жинақтаушы Бағдармалау, құрама Бағдармалау *және нақтылаушы Бағдармалау болып 3 түрге бөлінеді. &lt;br /&gt;
**Жинақтаушы Бағдармалау — жалпы бағдарлама жасау. &lt;br /&gt;
**Құрама Бағдармалау ішкі программалар жиынтығына сүйенеді. &lt;br /&gt;
**Нақтылаушы Бағдармалау берілген кластағы кез келген есепті шешуге арналған әмбебап бағдарламаны қажет етеді. Іс жүзінде, Бағдармалаудың бұл 3 түрі аралас қолданылады. Бағдармалау ғылыми-техникалық пән ретінде бағдарлама жасаудың теориясын, методологиясын және технологиясын зерттейді. &lt;br /&gt;
&amp;lt;ref&amp;gt;Любимский Э.З., Мартынюк В.В., Трифонов Н.П., Программирование, М., 1980; Ахметов қаласының, Есептеу техникасы және программалау, А., 1996.                      Ә. Қазанғапов&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;ref&amp;gt;«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, I том&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
==Дереккөздер==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{wikify}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Суретсіз мақала}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Санат:Ақпараттану]]&lt;br /&gt;
[[Санат:Компьютерлік техника]]&lt;br /&gt;
[[Санат:Бағдарламалау]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{stub}}&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Нұрлан Рахымжанов</name></author>	</entry>

	</feed>