https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%8B%D1%80%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A0%D1%8B%D1%81%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D2%B1%D0%BB%D1%8B 2026-04-19T07:00:53Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%8B%D1%80%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A0%D1%8B%D1%81%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D2%B1%D0%BB%D1%8B&diff=95357&oldid=prev 2025-04-25T19:36:38Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:36, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%91%D0%B0%D1%82%D1%8B%D1%80%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A0%D1%8B%D1%81%D0%B1%D0%B5%D0%BA%D2%B1%D0%BB%D1%8B&diff=95356&oldid=prev 2017-01-08T07:00:50Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">Кіріспе бөлімін өңдеді</span></span></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Батырбек Рысбекұлы''', ''Батырбек датқа'', ''Батырбек қажы'' ([[1795 жыл|1795]], қазіргі [[Жамбыл облысы]] [[Жуалы ауданы]], [[Күреңбел (Жамбыл облысы)|Күреңбел]] ауылы маңындағы “Датқа саз” мекені – [[1885 жыл|1885]], сонда) – белгілі тарихи [[тұлға]]. [[Ұлы жүз]] [[Дулат]] ішіндегі [[Сиқым]] тармағынан шыққан.<br /> <br /> <br /> Әкесі [[Рысбек Батыр|Рысбек]] батыр [[жоңғар шапқыншылығы]] кезінде ерлігімен көзге түскен. Қыстауы, жаз жайлауы – Жуалыдағы Бөкей тауының етегінде қазір “Батырбек сазы” деп аталатын орманды алқап. Батырбек өз дәуірінде Жуалы, Оңтүстік [[Түлкібас]], [[Сайрам]] аумағына, [[Шымкент]] төңірегіне билік жүргізген. [[Байзақ Мәмбетұлы|Байзақ]], [[Сапақ датқа|Сапақ]] датқалармен сыйлас, дос болып, [[Қоқан хандығы]]на қарсы күрес жүргізген, [[Кенесары Қасымұлы бастаған ұлт-азаттық қозғалыс|Кенесары бастаған көтеріліс]]ке қолдау көрсеткен. 1860 жылдардағы Орыс патшалығымен болған соғыстардың барлығына ұлдарымен бірге қатысқан. 1860 ж. [[Ұзынағаш шайқасы]]на қатысты. Бұл кездері датқа қарт еді. Ұызнағаш, Әулие ата, Шымкент, [[Манкент]], [[Ташкент]] түбінде болған соғыстардың барлығына [[Сыздық сұлтан]] әскерінің құрамында оның ұлдары қатысты. &lt;ref&gt;http://www.nlrk.kz/data11/result/ebook_315/index.html#ps&lt;/ref&gt;<br /> <br /> Сондай-ақ олар халықты бірлікке, татулыққа үндеп, отырықшылыққа үйреткен, канал қаздырып, суландыру жүйесін енгізген. 1863 жылы Батырбекке полковник М.Г. [[Михаил Григорьевич Черняев|Черняев]] пен [[Шоқан Уәлиханов]] арнайы жолығып, Оңтүстік өңірді қоқандықтардан азат ету жөнінде пікірлескен. Осы соғыс кезінде ол алдын ала қам жасап, халықты қырғыннан аман алып қалды. Батырбек [[Құнанбай Өскенбайұлы]], [[Мұса Шорманұлы]], [[Шыңғыс Уәлиұлы Уәлиханов|Шыңғыс Уәлиханов]], Андамас, Мырқы, Нұрпейіс, т.б. белгілі адамдармен таныс-біліс, құдандалы болған. Өзінің қыстауының жанынан үлкен мешіт салдырып, жанынан медресе тұрғызды. 1874 жылы [[Мекке]]ге қажылыққа барып, [[Қасымбек датқа]], Құнанбай, Аңдамас, Мырқы, Нұрпейістермен бірігіп, 3 [[тәккия]](қонақ үй әрі медресе қызметін атқарған үй) салдыртқан.<br /> <br /> <br /> Батырбектің кіндігінен 11 ұл, 5 қыз тараған. Батырбекті кезінде [[Шөже Қаржаубайұлы|Шөже]], [[Майлықожа]], [[Мәделі]] ақындар мадақтап, жырға қосқан. Оның қайраткерлігі, ерлік істері жазушылар С.[[Сәуірбек Бақбергенов|Бақбергенов]]тың “Алтын құс”, Ә.Жылқышиевтің “Дауылдан кейінгі жорық”, М.Қалдыбайұлының “Бәйдібек баба арманы”, А.Өтеуліұлының “Сиқым шежіресі” атты кітаптарында айтылады. Денесі өзі салдырған мешітінің жанына қойылып, басына үлкен күмбез тұрғызылған. Басына халық келіп зиярат жасайды. Ұрпақтары негізінен Оңтүстік өңірдің Жуалы, [[Талас ауданы|Талас]], [[Түлкібас ауданы|Түлкібас]], [[Бәйдібек ауданы|Бәйдібек]], [[Сайрам ауданы|Сайрам]] аудандарында тұрады.&lt;ref&gt;«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, X том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:1795 жылы туғандар]]<br /> [[Санат:Жуалы ауданында туғандар]]<br /> [[Санат:1885 жылы қайтыс болғандар]]<br /> [[Санат:Жуалы ауданында қайтыс болғандар]]<br /> [[Санат:Қазақ билері]]<br /> [[Санат:Қоқан хандығы датқалары]]<br /> [[Санат:Ұлт-азаттық қозғалыстар қатысушылары]]<br /> [[Санат:Қазақстан қажылары]]</div>

Нұрлан Рахымжанов