https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%90%D2%9B%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80_%D0%BA%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D1%81%D1%96Ақназар кесенесі - Түзету тарихы2026-09-08T08:48:31ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D2%9B%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80_%D0%BA%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D1%81%D1%96&diff=133609&oldid=prevModerator: 1 түзету2026-07-12T19:02:27Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:02, 2026 ж. шілденің 12 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D2%9B%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80_%D0%BA%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D1%81%D1%96&diff=133608&oldid=prevСалиха: Салиха Ақназар кеснесі бетін Ақназар кесенесі бетіне жылжытты: Қате жазылған тақырып: Қатені жөндеу.2025-10-30T08:47:57Z<p>Салиха <a href="/index.php?title=%D0%90%D2%9B%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80_%D0%BA%D0%B5%D1%81%D0%BD%D0%B5%D1%81%D1%96&action=edit&redlink=1" class="new" title="Ақназар кеснесі (мұндай бет жоқ)">Ақназар кеснесі</a> бетін <a href="/index.php/%D0%90%D2%9B%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80_%D0%BA%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%BD%D0%B5%D1%81%D1%96" title="Ақназар кесенесі">Ақназар кесенесі</a> бетіне жылжытты: Қате жазылған тақырып: Қатені жөндеу.</p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>{{Ғимарат<br />
| ғимараттың аты = Ақназар кесенесі<br />
| шынайы аты = <br />
| бұрынғы атауы = <br />
| балама аты = <br />
| статусы = Қызылорда облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіші<br />
| суреті = <br />
| ені = <br />
| сурет атауы = <br />
| позициялық карта = Қазақстан <br />
|lat_dir = |lat_deg = 45|lat_min = 23 |lat_sec =15 <br />
|lon_dir = |lon_deg = 62|lon_min = 27 |lon_sec =52 <br />
| карта атауы = <br />
| карта ені = <br />
| ғимараттың үлкен жетістігі =<br />
| ізашары = <br />
| ізбасары = <br />
| ғимарат түрі = <br />
| сәулет стилі = қала құрылысы және сәулет<br />
| қолданылуы = <br />
| орналасуы = [[Қызылорда облысы]] <br />
| мекен жайы = [[Қазалы ауданы]], [[Сарыбұлақ (Қызылорда облысы)|Сарыбұлақ]] ауылынан солтүстік-батысқа қарай 35 км.<br />
| қала = <br />
| мемлекет = <br />
| қазіргі жалдаушы = <br />
| ғимараттың маңыздылығы = <br />
| құрылысы уақыты = ХІХ ғасыр<br />
| құрылысы аяқталды = <br />
| ашылған уақыты = <br />
| жөнделген уақыты = <br />
| жабылған уақыты = <br />
| бұзылған уақыты = <br />
| құны = <br />
| жөндеу құны = <br />
| биіктігі = <br />
| төбесі = <br />
| антеннаның төбесі = <br />
| шатыры = <br />
| ең соңғы қабат = <br />
| обсерватория = <br />
| құрылыс жүйесі = <br />
| көлемі = <br />
| диаметрі = <br />
| басқа да өлшемдері = <br />
| қабаттар саны = <br />
| ғимараттың ішкі ауданы = <br />
| лифтілер = <br />
| тапсырыс беруші = <br />
| иемденуші = <br />
| басқарушы орган = <br />
| сәулетшісі = <br />
| сәулет фирмасы = <br />
| салушы = <br />
| инженері = <br />
| инженер-құрылысшы = <br />
| басқа да дизайнерлер = <br />
| сметашы = <br />
| бас мердігер = <br />
| марапаттары = <br />
| дүкендер саны = <br />
| бөлмелер саны = <br />
| көлік тұрағы = <br />
| сайты = <br />
}}<br />
'''Ақназар кесенесі''' – [[Қызылорда облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізімі]]не енген ХІХ ғасырдың сәулет өнері ескерткіші. <br />
<br />
== Орналасқан жері ==<br />
[[Қазалы ауданы]], [[Сарыбұлақ (Қызылорда облысы)|Сарыбұлақ]] ауылынан солтүстік-батысқа қарай 35 км жерде, [[Қуаңдария]] өзенінің сол жағасында орналасқан.<br />
<br />
== Сипаты ==<br />
Кесене қатар тұрған үш ескерткіштің ортаңғысы болып табылады, оларды жалпы "Үшназар" деп атайды (қалған кесенелер бауырлары – [[Бекназар кесенесі|Бекназар]] мен [[Үшназар кесенесі|Үшназар]]ға арналған).<br><br />
Кесене тікбұрышты қам кесектерден (8х17х34 см) тұрғызылған, екі камералы, күмбезді-бетше босағалы.<br><br />
Жоспарында шаршы пішінді болып келген негізгі аумақ күмбез асты барабанындағы күмбезбен (бұзылған) жабылған, оңтүстік-батыстан тікбұрышты кіреберіс камера жалғанған. Аркалы кіребріс ойығы бар қабырға жабындының үстінде жалғасып пештак құрған.<br><br />
Камераның шаршы пішінді негізінен күмбез шеңберіне өту қаландылардан шығарылған бұрыштық парустар арқылы іске асырылған. Олар күмбез асты барабанының деңгейіне дейін жақсы аңғарылады. Камераның артқы және бүйірлік қабырғаларының ортасына аркалы қуыстар салынған, барабан белдеуінде тесіктер бар (екі жағында бір-бірден). Камераның төменгі бөлігі (күмбездіңі төменгі бөлігіне дейін) сыланып, әктелген. Оларда қызыл бояумен салынған суреттердің іздері бар. Кіреберіс дәліз шаршы пішінді болып келген және күмбезбен жабылған.<br><br />
Кесененің архитектурасы Қуаңдарияның төменгі ағысына тән кішігірім кіреберіс бөлігі бар күмбезді қабірхана стилін дамыта түседі.<br />
Ескерткішті [[1986 жыл|1986]] жылы "Қазжобақалпынакелтіру" институтының экспедициясы зерттеген.<ref>Қ 18 Қазақстан Республикасының тарихи және мәдени ескерткіштерінің жинағы. Қызылорда облысы. – Алматы: Аруна, 2011. – 504 б. ISBN 9965-26-382-5</ref><br />
<br />
== Дереккөздер ==<br />
{{дереккөздер}}<br />
<br />
[[Санат:Қызылорда облысының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері]]<br />
[[Санат:Қызылорда облысы сәулеті]]<br />
[[Санат:Қазақстан кесенелері]]</div>Салиха