https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%90%D1%83%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D1%8B 2026-04-18T16:25:21Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D1%83%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D1%8B&diff=87261&oldid=prev 2025-04-25T19:23:49Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:23, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D1%83%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8_%D0%B0%D1%83%D1%80%D1%83%D1%8B&diff=87260&oldid=prev 2013-11-25T15:13:33Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Ауески ауруы ''' (Morbus Aujeszky), '''жалған құтыру''' — мал [[індет]]&lt;nowiki/&gt;і. Мұнымен, көбінесе, [[сиыр]], [[қой]]-[[ешкі]], [[жылқы]], [[шошқа]] ауырады. Негізінен орталық [[ми жүйесі]] мен тыныс алу жолдары зақымданады. Аурудың қоздырғышы — герпес вирусы. Вирус мал қиында, жем-шөп құрамында 40 — 60 күн, ал тышқан өлекселерінде 185 күнге дейін сақталады. Биотермиялық өңдеуден өткен мал қиында вирус 8 — 15 күннің ішінде, формальдегид, күйдіргіш натрий ерітінділерінде 5 — 20 минутта өледі. Індет негізінен ауру мал арқылы тарайды, әсіресе, оның маңқасы, зәрі өте қауіпті. Аурудан жазылған мал 2 — 3 жылға дейін вирус таратқыш болып қала береді. Табиғи жағдайда ауру залалданған жем-шөп, су, кеміргіштер арқылы тарайды. Ауру алғашқы 5 — 10 күнде білінбейді, кейіннен малда жөтел пайда болып, пысқырады, аузы-мұрнынан маңқа ағады. Тыныс алуы қиындап, жұтқыншағы түйіледі, теңселіп бір орнында айнала бастайды. Денесі тырысады, басы желкесіне қарай тартылып кетеді. Ауру жылқы үркек келеді, қызуы 400С-қа жетіп, үсті қышиды, дірілдеп, кейде шойырылып қалады. Қой мен сиыр бұған қосымша қылғынып, жұтына алмайды, ауру 2 — 3 күнге созылады. Індетті белгілері бойынша қарап және бактериол. зерттеулермен анықтайды. Індетке шалдыққан малды бөлек бағады, мал қорасы залалсыздандырылады.<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> [[Санат:Жануарлар аурулары]]</div>

Нұрлан Рахымжанов