Moderator: 1 түзету

2026-06-26T06:34:25Z

1 түзету

1nter pares: ~2026-27527-36 (т) өңдемелерінен CommonsDelinker соңғы нұсқасына қайтарды

2026-05-06T19:44:02Z

~2026-27527-36 (т) өңдемелерінен CommonsDelinker соңғы нұсқасына қайтарды

Жаңа бет

{{Мешіт
| мешіт атауы = Астана қаласының бас мешіті
| шынайы аты =
| суреті =
| сурет атауы =
| позициялық карта = Қазақстан
|lat_dir = N |lat_deg = 51 |lat_min = 4 |lat_sec = 22.8
|lon_dir = E |lon_deg = 71 |lon_min = 24 |lon_sec = 37.8
| карта атауы =
| карта ені =
| мемлекет = {{байрақ|Қазақстан}}
| қала = [[Сурет:Flag of Astana, Kazakhstan.svg|23px]] [[Астана]]
| статусы =
| ағымы = [[Сунниттер|суннизм]]
| мұсылмандардың діни басқармасы = [[Сурет:Logo muftyat.png|23px]] [[Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы|ҚМДБ]]
| иесі =
| мешіт түрі =
| сәулет стилі =
| жобаның авторы =
| сәулетшісі = Dewan Architects & Engineers
| құрылысшысы =
| құрылыстың бастамашысы = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]
| құрылыс құны =
| қайырымгері =
| алғашқы деректер =
| құрылысы =
| құрылысы басталды = 2019
| құрылысы аяқталды = 2022
| жәдігерлер =
| имамы =
| қазіргі жағдайы =
| жалпы ауданы = 68 062 м²
| көлемі =
| ішкі ауданы =
| сыйымдылығы = 30 000
| биіктігі = 130 м
| күмбездердің саны =
| күмбездің биіктігі = 83,2 м
| күмбездің диаметрі = 62 м
| мұнаралар саны = 4
| мұнаралардың биіктігі = 130 м
| материал =
| таравих =
| ифтар және сухур =
| кітапхана =
| мектеп =
| медресе =
| сайты =
| Commons = Astana Grand Mosque
}}
'''Астана қаласының бас мешіті''' — Қазақстанның [[Астана]] қаласындағы [[мешіт]]. Бұл [[Қазақстан]] мен [[Орталық Азия]]дағы сыйымдылығы бойынша ең үлкен мешіттердің бірі.

== Құрылысы ==
2019 жылғы 18 наурызда құрылыстың бастамашысы [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]] жаңа мешіттің құрылыс алаңына алғашқы кірпішін қалады<ref>{{кітап |авторы = Назарбаев Н. Н. |тақырыбы = Менің өмірім. Бодандықтан — бостандыққа |орны = Астана |баспасы = Фолиант |жыл = 2023 |беттері = 3 |барлық беті = 688 |isbn = 978-601-271-821-8|тиражы =7500}}</ref>. Құрылысты жеке инвесторлар қолдады, мемлекеттік бюджеттен қаражат пайдаланылмады<ref name=khabar1>{{cite web|url=https://khabar.kz/ru/news/item/111207-n-nazarbaev-prinyal-uchastie-v-zakladke-kamnya-na-meste-stroitelstva-mecheti|title=Н. Назарбаев принял участие в закладке камня на месте строительства мечети|publisher=khabar.kz|date=18 наурыз 2019|lang=ru}}</ref>. 2022 жылдың 12 тамызында Назарбаевтың қатысуымен мешіттің ашылуы өтті<ref name=sputnik1>{{cite web|url=https://ru.sputnik.kz/20220812/samuyu-bolshuyu-mechet-v-tsentralnoy-azii-otkryl-nazarbaev---foto-26669172.html|title=Самую большую мечеть в Центральной Азии открыл Назарбаев|publisher=ru.sputnik.kz|date=12 тамыз 2022|lang=ru}}</ref>.

== Сәулеті ==
Мешіт 10 гектар жер учаскесінде салынған. Жалпы ауданы 68 062 м². Мешіттің сыйымдылығы 235 мың адамды құрайды. Оның ішінде ашық алаңда шамамен 200 мың адам, нақтырақ айтқанда подиум мен сахна аймағында 30 мың адам, мешіт ауласында 170 мың адам бір мезетте құлшылық жасайды.

Мешітте биіктігі 130 метр төрт [[мұнара]] бар. Әрбір мұнара [[Ислам негіздері|исламның бес негізін]] білдіретін 5 бөліктен тұрады. Сол қанаттағы мұнаралардың бірі келушілер үшін ашық, туристер мұнараға лифт арқылы немесе жаяу көтеріліп, қаланы биіктен тамашалай алады.

Үлкен [[күмбез]]дің биіктігі – 83,2 метр, диаметрі – 62 метр. Мешіттің кіреберіс есігі әлемдегі ең биік ағаш есіктердің бірі саналады. Ол тропик [[Африка|Африкада]] өсетін ироко атты қатты ағаштан қолмен жасалған. Оның биікті – 12,40 метр, салмағы – 1,5 тонна. Сондай-ақ есіктер [[Қазақтың ұлттық ою-өрнегі|қазақша өрнектермен]] безендірілген.

[[Құбыла]] жақтағы қабырғада алтын түспен жарықтандырылған [[Алланың есімдері|Аллаһтың 99 есімі]] жазылған. [[Мозаика]] қабырғасының ұзындығы 100 метр, биіктігі 22,4 метр. Мозаика алуан түсті 25 миллион шыныдан тұрады<ref name=ktk1>{{cite web|url=https://www.ktk.kz/ru/news/video/2022/08/12/219997/|title=В Нур-Султане открылась самая большая мечеть в Центральной Азии|publisher=ktk.kz|date=12 тамыз 2022|lang=ru}}</ref>.Мешіттің үлкен залы мен әйелдер намаз оқитын орынға толық кілем төселген. Бұл – әлемдегі қолмен тоқылған ең үлкен кілем. Оның жалпы ауданы – 15 525 шаршы метр. Салмағы – 4 700 гр/м2. Қалыңдығы – 15 мм. Кілем [[Жаңа Зеландия]]да таза (100%) жүннен тоқылған. Кілемнің ортасындағы медальонының диаметрі – 70 метр. Ол да әлемдегі ең үлкен кілем медальоны болып саналады. Кілемнің оюлары қазақша нақышпен безендірілген.

Мешіттің үлкен залына ілінген ортадағы таза шыны (хрусталь) аспашамы әлемдегі ең үлкен аспашамдардың бірі саналады. Оның диаметрі – 27 метр, салмағы 20 тонна. Ол да түрлі көлемдегі [[хрусталь]] панельдерден құралған. Барлық хрусталь жеті түстегі 3 614 833 бөлшектен тұрады, әрқайсысы қолмен жиналған. Үлкен люстра 1 360 890 хрусталь бөлшектен құрастырылған. Мешіттің төрт бұрышында диаметрі 8 метрлік төрт аспашам ілінген.

Сонымен қатар, мешіттің жерасты қабатында 440 орындық банкет залы, 405 орындық жабық паркинг, вестибюль, дәретхана, техникалық, ритуалдық қызмет көрсету орны, құрбан шалу орны және басқа бөлмелер орналасқан. Бірінші және екінші қабаттарда намаз оқитын орыннан бөлек сыныптар, конференц-зал, неке қию залы, [[Құран]] оқитын бөлме, телестудия, кеңселер, қызметтік бөлмелер, дүкендер, мұражай және техникалық бөлмелер бар<ref name=inform>{{cite web|url=https://www.inform.kz/kz/astanadagy-respublikalyk-bas-meshit-zhayly-ne-bilemiz_a3976320|title=Астанадағы Республикалық бас мешіт жайлы не білеміз|publisher=inform.kz|date=12 тамыз 2022}}</ref>.

== Тағы қараңыз ==
* [[Қазақстандағы мешіттер тізімі]]
* [[Қазақстандағы ислам]]

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

== Сілтеме ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=i4dgRHF9xtg "Архитектуралық інжу-маржан" атты деректі фильм]. ''Елбасының Баспасөз қызметі'', 13 тамыз 2022 жыл.

{{islam-stub}}

{{Астана мешіттері}}

← Ескі түзетулер	06:34, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)

Астана қаласының бас мешіті - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

1nter pares: ~2026-27527-36 (т) өңдемелерінен CommonsDelinker соңғы нұсқасына қайтарды