https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%90%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%BB%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%B8%D1%8F%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D0%B7%D0%B5%D2%A3%D0%B1%D1%96%D1%80%D0%B5%D0%BAАртиллериялық зеңбірек - Түзету тарихы2026-04-19T20:30:02ZМына уикидегі бұл беттің түзету тарихыMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%BB%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%B8%D1%8F%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D0%B7%D0%B5%D2%A3%D0%B1%D1%96%D1%80%D0%B5%D0%BA&diff=94463&oldid=prevModerator: 1 түзету2025-04-25T19:31:50Z<p>1 түзету</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr style='vertical-align: top;'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:31, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td>
</tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div>
</td></tr></table>Moderatorhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%BB%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%B8%D1%8F%D0%BB%D1%8B%D2%9B_%D0%B7%D0%B5%D2%A3%D0%B1%D1%96%D1%80%D0%B5%D0%BA&diff=94462&oldid=prevArystanbekBot: clean up, replaced: Пайдаланған әдебиет → Дереккөздер, ==Тағы қара== → ==Тағы қараңыз== using AWB2014-04-21T14:21:22Z<p>clean up, replaced: Пайдаланған әдебиет → Дереккөздер, ==Тағы қара== → ==Тағы қараңыз== using <a href="/index.php?title=%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D0%AD%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F%D1%81%D1%8B:AWB&action=edit&redlink=1" class="new" title="Қазақ Энциклопедиясы:AWB (мұндай бет жоқ)">AWB</a></p>
<p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Артиллериялық зеңбірек''' — снарядты ([[мина]]ларды) атуға арналған ''20'' мм және одан жоғары калибрлі ұңғылы қару түрі.<br />
<br />
Құрлықта, теңізде, әуеде қарсыластың адам күшін және атыс құралдарын жою, оның қорғаныс құрылысын қирату және баска да тапсырмаларды орындау үшін қолданылады.<br />
<br />
Артиллериялық зеңбіректің әрекет ету принципі ұңғыдағы оқ-дәрі зарядының жану энергиясының снарядтың жылжу энергиясына айналуының физикалық-химиялық процесіне негізделген. Бұл процесс [[ДЫБЫСТЫҚ ҚЫСЫМ|дыбыстық]], жарықтық және жылулық әсерлермен қосарланады.<br />
<br />
Артиллериялық зеңбіректің негізгі ұрыстық сипаттары:<br />
<br />
* снарядтың қуаттылығы,<br />
<br />
* атыстың дәлдігі,<br />
<br />
* [[Атыс|ату]] қашықтығы,<br />
<br />
* ату жылдамдығы, <br />
<br />
* атыс маневрлілігі,<br />
<br />
* жорық және ұрыс алаңындағы жылжымалылығы,<br />
<br />
* қолданудағы сенімділігі мен ыңғайлылығы,<br />
<br />
* кез келген жағдайларда тоқтаусыз жұмыс істеуі.<br />
<br />
<center><gallery perrow="3" widths=200 heights=200><br />
file:Animated gun turret.gif|<small>Кемелік зеңбірек</small><br />
file:Zis2_nn.jpg|<small>[[ЗиС-2]]</small><br />
file:"Members of a Negro mortar company of the 92nd Division pass the ammunition and heave it over at the Germans in an almos - NARA - 535546.jpg|<small>Италияның Минаатқышы</small><br />
file:AA-gun-niva-1916.jpg|<small>[[1916]] жылғы зеңбірек</small><br />
file:Артеллирея.jpg|<small>АҚШ-ның зеңбірегі</small><br />
file:Guerre 14-18-Artillerie de campagne allemande-1914.JPG|<small>Немістердің зеңбірегі</small><br />
</gallery></center><br />
<br />
Іс-әрекет жеріне және жойылатын нысана сипаттарына байланысты Артиллериялық зеңбірек жер үсті, зениттік, [[авиация]]лық, [[танк]]тік, [[кеме]]лік және жағалаулық болып бөлінеді. Сонымен катар жалпы және арнайы жағдайларға арналған Артиллериялық зеңбірек болып бөлінеді.<br />
<br />
Ұңғы құрылысына байланысты Артиллериялық зеңбірек ойықты және тегіс ұңғылы болып келеді. Жылжымалылық (маневрлілік) дәрежесі бойынша Артиллериялық зеңбірек тұракты, жылжымалы негізде тұрақты (танктерде, [[ұшақ]]тарда, кемелерде), сүйремелі, өзі жылжитын, өзі жүретін (шынжыр табанды немесе дөңгелекті шассиде), тасымалды, темір жолдық болып белінеді.<br />
<ref>Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Әскери іс. Алматы:"Мектеп" ААҚ , 2001</ref><br />
==Сілтемелер==<br />
* [http://rogov.zwz.ru/Scilib/Military/Guns.djvu Артиллерийское вооружение. Основы устройства и конструирование], Машиностроение, 1975, 420 c. <br />
* [http://www.museum.ru/museum/1812/army/Nilus/index.html История материальной части артиллерии (1904)]<br />
<br />
==Тағы қараңыз==<br />
[[Артиллерия]]<br />
<br />
==Дереккөздер==<br />
<references/><br />
<br />
{{wikify}}<br />
<br />
{{Суретсіз мақала}}<br />
<br />
[[Санат:Артиллерия]]<br />
<br />
<br />
{{stub}}<br />
<br />
[[sv:Artilleri#Typer av artilleri]]</div>ArystanbekBot