https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%90%D1%80%D0%B0%D0%BB_%D2%9B%D0%B0%D1%80%D0%B0%D2%9B%D2%B1%D0%BC%D1%8B 2026-04-18T16:25:16Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D1%80%D0%B0%D0%BB_%D2%9B%D0%B0%D1%80%D0%B0%D2%9B%D2%B1%D0%BC%D1%8B&diff=11385&oldid=prev 2025-04-25T17:54:07Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">17:54, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D1%80%D0%B0%D0%BB_%D2%9B%D0%B0%D1%80%D0%B0%D2%9B%D2%B1%D0%BC%D1%8B&diff=11384&oldid=prev 2014-12-01T16:36:09Z

<p>+<a href="/index.php/%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D1%82:%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD_%D1%88%D3%A9%D0%BB%D0%B4%D0%B5%D1%80%D1%96" title="Санат:Қазақстан шөлдері">Санат:Қазақстан шөлдері</a>; ± 3 санат (<a href="/index.php?title=%D0%A3%D0%9F:HOTCAT&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="УП:HOTCAT (мұндай бет жоқ)">HotCat</a> құралының көмегімен)</p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''Арал қарақұмы ''' – [[Арал теңізі]]нің солтүстік-шығысында жатқан құмды [[шөл]]. Арал теңізі мен [[Торғай үстірті]]нің аралығын, [[Ақтөбе облысы|Ақтөбе]], [[Қарағанды облысы|Қарағанды]] және [[Қызылорда облысы|Қызылорда облыстары]] аумағының бір бөлігін алып жатыр. Аумағы 35 мың км² шамасында. Құм алқабы бор және палеоген жыныстарының үгілуінің нәтижесінде түзілген. Қазіргі кезде оған жел айдап әкелген Арал теңізінің құм шөгінділері қосылуда. Алқап беті солтүстіктен оңтүстікке қарай бірте-бірте аласарып, Арал теңізі маңында жағалық құм белдеуіне ұласады. Біртұтас құм алқабы солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай [[ойыс]]ты жеке бөліктерге бөлшектенген. Одан жоғары [[Көлқұдыққұм]], [[Жіңішкеқұм]], [[Алаайғырқұм]], [[Үлкенқұм]] орналасқан. Арал қарақұмы жер асты суына бай. Тұщы суы жер бетінен 2 – 3 м тереңдікте, артезиан суы бор және палеоген жыныстарының қабаттарында, яғни 100 – 200 м тереңдікте жатыр. Олардың [[минерал]]дану дәрежесі әр түрлі (тұщы, кермек, ащы). Арал қарақұмының климаты тым континенттік, құрғақ. Қаңтардың орташа темпертурасы –12 – 14°С, шілдеде 25 – 26°С. Жылдық [[жауын-шашын]] мөлшері 100– 150. Булануы 1400 – 1600 мм. Қыста қар жұқа түседі (қалыңдығы 5 – 6 см-ден аспайды). Сусыма құмды алқаптар мен ойпаңдарда қоңырқай [[топырақ]] арасынан [[сор]]лар ұшырасады. Белесті құмды жазықтарда еркек шөп, [[жусан]], [[жүзгін]], құм [[сұлы]]сы, [[қияқ]], [[ойпаң]]дарда [[ши]], [[айрауық]], [[қамыс]], сор жерлерде [[сарсазан]], [[көкпек]], [[бұйырғын]] өседі. Ұсақ кемірушілерден [[сарышұнақ]], [[қосаяқ]]; бауырымен жорғалаушылардан [[кесіртке]], [[жылан]], [[тасбақа]]: жыртқыштардан [[қасқыр]], [[қарсақ]], сондай-ақ қыста [[ақ бөкен]] мекендейді. Арал қарақұмында жыл бойы мал жайылады.&lt;ref&gt;[[Қазақ энциклопедиясы]] I том&lt;/ref&gt;<br /> ==Сілтемелер==<br /> *[[Арал]]<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{wikify}}<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> <br /> [[Санат:Қызылорда облысы географиясы]]<br /> [[Санат:Ақтөбе облысы географиясы]]<br /> [[Санат:Қарағанды облысы географиясы]]<br /> [[Санат:Қазақстан шөлдері]]<br /> <br /> <br /> {{stub}}</div>

Нұрлан Рахымжанов