Адайдың жеті қайқысы - Түзету тарихы

Moderator: 1 түзету

2026-06-26T06:39:16Z

1 түзету

09:53, 2025 ж. маусымның 4 кезіндегі 1nter pares деген

2025-06-04T09:53:06Z

Moderator: 1 түзету

2025-04-25T19:08:34Z

1 түзету

Нұрлан Рахымжанов: /* Кіріспе бөлімін өңдеді */

2015-12-08T18:24:52Z

‎Кіріспе бөлімін өңдеді

Жаңа бет

'''“Адайдың жеті қайқысы”''' — 19 ғасырдың 2- жартысы мен 20 ғасырдың бас кезінде [[Маңқыстау түбегі]]нде өмір сүрген халық өнерпаздары, сал-серілер.

Олар: Өскенбай (күйші-домбырашы, әнші әрі жыршы), Тұрсын (әнші әрі күйші-домбырашы), Әділ (әнші әрі жыршы), [[Досат]], Жылгелді, Тәстемір және Шолтаман (бәрі де әнші болған). Осы жеті өнерпаз жұбын жазбай бірге жүріп,[[Маңқыстау]], [[Хиуа]] мен [[Хорезм]] аймағын, Жем мен Жайық бойын аралап, өнер көрсеткен. Ешкімге бас имей, өздерін тәкаппар (қайқайып) ұстағандықтан ел ішінде “адайдың жеті қайқысы” атанып кеткен. Бұлардың ішінде Өскенбай шығармалары көбірек сақталған. Сонымен қатар Әділдің екі-үш әннен тұратын бір циклді “Жайма қоңыр” атты музыкалық шығармасы, Досаттың “Досат”, Жылгелдінің “Құнан нар”, Тәстемірдің “Маңқыстау”, Тұрсынның “Оймауыт”, Шолтаманның “Дәлейлім” (“Тал кеме”) дейтін әндері халық арасына кең тараған. “Адайдың жеті қайқысы.” әндерін біздің заманымызға Қ. Қонаршиев, И. Жұмабаев, Қ. Қалмағанбетов, Қ. Нұраханов сынды әншілер жеткізген. Кезінде “[[Адай]]дың жеті қайқысының” орындауында “Досат”, “Құнан нар” және “Оймауыт” әнін А.В. [[Затаевич]] нотаға түсіріп, “[[Қазақ халқының 1000 әні]]” ([[Орынбор]], 1925) жинағында жариялаған.

“Адайдың жеті қайқысы” аталған сал-серілерден жеткен әндерді маңқыстаулық әншілер Қ. Домбаев, К. Тасболатов және І. Шыртанов өз нақыш-өрнегімен орындады.<ref>«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, I том</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>

==Дереккөздер==
<references/>
{{Stub:Қазақ мәдениеті}}
{{wikify}}

{{Суретсіз мақала}}

[[Санат:Мәдениет]]
[[Санат:Өнер]]

← Ескі түзетулер	06:39, 2026 ж. маусымның 26 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)

@@ Жол нөмірі 1: / Жол нөмірі 1: @@
-'''“Адайдың жеті қайқысы”''' — 19 ғасырдың 2- жартысы мен 20 ғасырдың бас кезінде [[Маңқыстау түбегі]]нде өмір сүрген халық өнерпаздары, сал-серілер.
+'''«Адайдың жеті қайқысы»''' — 19 ғасырдың 2-жартысы мен 20 ғасырдың бас кезінде [[Маңқыстау түбегі]]нде өмір сүрген халық өнерпаздары, сал-серілер.
-Олар: Өскенбай (күйші-домбырашы, әнші әрі жыршы), Тұрсын (әнші әрі күйші-домбырашы), Әділ (әнші әрі жыршы), [[Досат]], Жылгелді, Тәстемір және Шолтаман (бәрі де әнші болған). Осы жеті өнерпаз жұбын жазбай бірге жүріп,[[Маңқыстау]], [[Хиуа]] мен [[Хорезм]] аймағын, Жем мен Жайық бойын аралап, өнер көрсеткен. Ешкімге бас имей, өздерін тәкаппар (қайқайып) ұстағандықтан ел ішінде “адайдың жеті қайқысы” атанып кеткен. Бұлардың ішінде Өскенбай шығармалары көбірек сақталған. Сонымен қатар Әділдің екі-үш әннен тұратын бір циклді “Жайма қоңыр” атты музыкалық шығармасы, Досаттың “Досат”, Жылгелдінің “Құнан нар”, Тәстемірдің “Маңқыстау”, Тұрсынның “Оймауыт”, Шолтаманның “Дәлейлім” (“Тал кеме”) дейтін әндері халық арасына кең тараған. “Адайдың жеті қайқысы.” әндерін біздің заманымызға Қ. Қонаршиев, И. Жұмабаев, Қ. Қалмағанбетов, Қ. Нұраханов сынды әншілер жеткізген. Кезінде “[[Адай]]дың жеті қайқысының” орындауында “Досат”, “Құнан нар” және “Оймауыт” әнін А.В. [[Затаевич]] нотаға түсіріп, “[[Қазақ халқының 1000 әні]]” ([[Орынбор]], 1925) жинағында жариялаған.
+«Адайдың жеті қайқысы» аталған сал-серілерден жеткен әндерді маңқыстаулық әншілер Қ. Домбаев, К. Тасболатов және І. Шыртанов өз нақыш-өрнегімен орындады.<ref>«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, I том</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>
-“Адайдың жеті қайқысы” аталған сал-серілерден жеткен әндерді маңқыстаулық әншілер Қ. Домбаев, К. Тасболатов және І. Шыртанов өз нақыш-өрнегімен орындады.<ref>«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «[[Қазақ энциклопедиясы]]» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, I том</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>
+== Дереккөздер ==
+{{Дереккөздер}}
 ==Дереккөздер==
-<references/>
 {{Stub:Қазақ мәдениеті}}
 {{wikify}}
 {{Суретсіз мақала}}
 [[Санат:Мәдениет]]
 [[Санат:Өнер]]

← Ескі түзетулер	19:08, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету
(айырмашылығы жоқ)