https://kk.encyclopedia.kz/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%90%D0%B1%D1%8B%D0%BB%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D1%8B%D2%A3_%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B0%D1%80%D2%9B%D0%B0%D0%BD%D1%8B_%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%82_%D0%B5%D1%82%D1%83%D1%96 2026-04-20T07:44:48Z Мына уикидегі бұл беттің түзету тарихы MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D0%B1%D1%8B%D0%BB%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D1%8B%D2%A3_%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B0%D1%80%D2%9B%D0%B0%D0%BD%D1%8B_%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%82_%D0%B5%D1%82%D1%83%D1%96&diff=94831&oldid=prev 2025-04-25T19:36:08Z

<p>1 түзету</p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <tr style='vertical-align: top;'> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← Ескі түзетулер</td> <td colspan='1' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">19:36, 2025 ж. сәуірдің 25 кезіндегі түзету</td> </tr><tr><td colspan='2' style='text-align: center;'><div class="mw-diff-empty">(айырмашылығы жоқ)</div> </td></tr></table>

Moderator https://kk.encyclopedia.kz/index.php?title=%D0%90%D0%B1%D1%8B%D0%BB%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D1%8B%D2%A3_%D0%A1%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B0%D1%80%D2%9B%D0%B0%D0%BD%D1%8B_%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%82_%D0%B5%D1%82%D1%83%D1%96&diff=94830&oldid=prev 2015-03-09T12:28:51Z

<p></p> <p><b>Жаңа бет</b></p><div>'''«Абылайдың Сарыарқаны азат етуі»''',<br /> ''«Абылай ханның 40 батырымен<br /> Сарыарқаны қалмақ ханы Қалдан-<br /> Сереннен тартып алған уақиғасы»'',<br /> жыр. Хатқа түсірген [[Жаяу Мұса Байжанұлы]].<br /> 1940 ж. оның қолжазбасынан баласы Салық<br /> көшірген. Он бір буынды қара өлеңмен, араб<br /> әрпімен жазылған. Қолжазба ҚР ҰҒА ОҒК-ның<br /> қолжазба қорында сақтаулы. Жырдың қысқаша<br /> мазмұны: [[Абылай хан|Абылайды]] хан көтергеннен кейін ол<br /> Түркістанды билеп, Сыр бойын мекен етеді. Бұл —<br /> [[Сарыарқа]]ны қалмақ ханы [[Қалдан-Серен]]нің алып<br /> қойған кезі еді. Енді сол жерді қайтармақ болып<br /> Абылай бастаған 40 батыр соғысқа даярланады.<br /> Қалмақтар мұны естіп Ереймен тауына көшеді.<br /> Қалданның «соғыспай Сарыарқаны тастап<br /> кетейік» дегеніне, баласы Шаршы батыр «соғыспай<br /> бермеймін» деп, өншең батырларын жинап алып<br /> бір тауда тосып жатады. Бұл жерге ішінде атақты<br /> Олжабай батыр бар 40 батырымен Абылай да<br /> келеді. [[Қалмақтар]]дың «біз көппіз, сендер<br /> азсындар, жеңе алмайсындар» дегеніне, Абылай<br /> «қайсысың барсыңдар?» деп сұрағанда Олжабай<br /> өз атын атап ұрандап жауға шабады, қырық батыр<br /> оған қосылады. Шаршы қорған салып, қалмақ<br /> әскеріне зор бекініс жасаған болып шығады.<br /> Кырық батырдың тобында Сары Баян, Малайсары, Олжабай, Қазыбек, Қуандық, Қарашолақ,<br /> Ақмұрза, [[Бөгенбай]], Жасыбай батырлар болады.<br /> Олжабай жекпе-жекке шығып, қалмақ батырын<br /> өлтіреді. Одан кейін Олжабай жау ортасында жаяу<br /> қалған Малайсарыны аман алып қалады. Кырық<br /> батыр [[Ерейментау|Ереймен тауын]] босатады. Бұл соғысты<br /> «Шүршіт қырылған» деп атайды, кейін Баянтауды<br /> да босатады. Қалмақтардың қашқан асуын<br /> «Жасыбай асуы» деп атайды. Қалмақтар да,<br /> қазақтар да бұл соғыста көп қырғынға ұшырайды.<br /> Сондықтан соғыс болған жердің атын «Қалмақ<br /> қырылған» атапты» деп жыр аяқталады.&lt;ref&gt;Қарағанды. Қарағанды облысы: Энциклопедия. - Алматы: Атамұра, 2006. ІSBN 9965-34-515-5&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==Дереккөздер==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> {{Суретсіз мақала}}<br /> {{wikify}}<br /> <br /> [[Санат:Қазақ жырлары]]<br /> [[Санат:Қарағанды облысы]]<br /> <br /> {{Kz-hist-stub}}</div>

AlibekKS