Түрікменой газ-мұнай кен орны бетінің бастапқы мәтінін қарау

'''Түрікменой газ-мұнай кен орны''' — [[Оңтүстік Маңғыстау алабы|Оңтүстік Маңғыстау ойысы]]ның Өзен-Жетібай антиклинді өңіріндегі газ-мұнай кен орны. [[Маңғыстау облысы]]нда, [[Ақтау]] қаласының шығысында 115 км жерде орналасқан, [[1969 жыл]]ы ашылған. 

== Геологиялық құрылымы ==
Кен орны бат жікқабатына тиесілі өнімді горизонттың табаны бойынша өлшемдері 4,4x1,4 км, амплитудасы 30 м келген ендікке жуық бағытта созылған ассиметриялы [[Брахиантиклиналь|брахиантиклин]] қатпардан орын алған. Қатпардың солтүстік қанатының еңістену бұрышы 800<sup>°</sup>, оңтүстігінікі 300<sup>°</sup>-қа дейін жетеді. Тереңдеген сайын қатпардың амплитудасы өсе түседі, сөйтіп XIII өнімді горизонт жатынының қалыңдығы 70 м-ге жетеді. Құрылымдардың жазықтықтағы жайғасуы қабаттар бойынша сәйкесіп отырады. Бат жікқабатының шөгінділерінде 2 өнімді горизонт бар, олардың үшеуі [[Байос жікқабаты, байос|байос]] қатқабатында, біреуі төменгі [[Юра кезеңі|юра]]да анықталды. 

== Жатыс сипаты ==
Өнімді горизонттардың биіктігі 950 м-ге жетеді. Флюидтің сипатына қарай екі жатын газды-мұнайлы, алтауы мұнайлы және біреуі газды. Қорқоймасының типі жағынан бір жатын қойнауқаттық, күмбездік,
литологиялықтұрғыдан қалқаланған, өзгелері қойнауқаттық, күмбездік. Өнімді горизонттар [[құмтас]]тар мен [[алевролит]]терден құралған, кеуектілігі 16-20%, өтімділігі 0,008-0,06 мкм<sup>2</sup>. Қойнауқаттардың өнімді бөлігінің жалпы қалыңдығы 6-15 м-ге, тиімді қалыңдығы 5,5-9,8 м-ге, мұнайға қаныққан қалыңдығы 2.4-5,8 м-ге, газға қаныққан қалыңдығы 3.5-5,1 м-ге дейін өзгереді. Жатындардағы [[Мұнайға қанығу коэффициенті|мұнайға қанығу коэффициенттері]] 0,58-0,71, газға қанығу коэффициенті 0,52. Бастапқы қойнауқаттық қысым мен [[температура]] 15,1-25 МПа-ға және 65-96<sup>°</sup>С-қа дейін ауытқиды. [[Мұнай]] шығымы 11,2-72,6 м<sup>3</sup>/тәу, газдікі 9 мың м<sup>3</sup>/тәу құрады. 

== Құрамы ==
Мұнайдың тығызыдығы 855-891 кг/м<sup>3</sup>, тутқыр, аз [[күкірт]]ті (0,3%), мол [[Парафинді мұнай|парафин]]ді (21,7-30,8%), [[шайыр]]лы. Мұнайда еріген [[газ]] [[метан]] құрамды (68,8%), ауыр [[көмірсутек]]тер үлесі 24%-ға дейін жетеді, [[азот]] 6,8%. Еркін газдың құрамында 68,8-84,5% метан, 9,5-24,4% ауыр көмірсутектер, 5,8-6,8% азот, 0,1-0,2% [[көмірқышқыл газ]]ы бар. Хлор-кальцийлі типті қойнауқаттық суларының минералдылығы 125-664 г/л-ге дейін жетеді, 89,9 г/л-ге тең минералдылық төменгі юраның бір ғана горизонтында анықталды. [[Бром]] мөлшері 346-409 мг/л жетеді, [[йод]]бар. Жатындардың режимі суарынды. Кен орны игеруге дайындалған.<ref>Қазақстанның мұнай энциклопедиясы. 2 томдық - Алматы: "Мұнайшы" Қоғамдық қоры, 2005. ISBN 9965-9765-1-1</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан мұнай кен орындары]]
[[Санат:Маңғыстау облысы кен орындары]]