Сегіз Тармақты Жол
Қазақ Энциклопедиясы жобасынан алынған мәлімет
Сурет:Dharma Wheel.svg
Дхарма дөңгелегінің сөгіз шабағы Сегіз Тармақты Асыл Жолды бейнелейді.
Сегіз Тармақты Жол немесе Сегіз Тармақты Асыл (Тура) Жол (Үлгі:Lang-pi)Үлгі:Sfn — Будда нұсқаған, дуккхаданҮлгі:Sfn айырылуға және сансараданҮлгі:Sfn босалуға бастайтын жол.
Буддизмнің Төртінші Асыл Хақиқаты азаптан айырылуға бастайтын жолды (марга), Будданың өзі жүрген жолды нұсқайды, сондай-ақ бұл жолмен кез келген адам — тақуа болсын, дүниеліктер болсын жүруі тиіс. Будда нұсқаған бұл жол сегіз қағидадан тұрағандықтан «Сегіз Тармақты Асыл Жол» деп аталады<ref>Сутта нипата 47.3.</ref>.
Жол сатылары
Сегіз Тармақты Асыл Жол келесі үш топқа бөлінетін сатылардан тұрадыҮлгі:Sfn<ref>ДН 22: Махасатипаттхана сутта; Сатипаттхана-вибханга Сутта.</ref>:
| Қазақ тілі | Пали | Санскрит | Қытай тілі | Жапон тілі | Тай тілі | Тибет тілі | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Даналық | Paññā | Prajñā | |||||
| I | Дұрыс (Тура) көзқарас | Үлгі:IAST<ref>«sammā» термині «мінсіз», «асыл» деп те аударылады.</ref> | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: кэн | Үлгі:Lang | yang dag pa’i lta ba |
| II | Дұрыс (Тура) ниет | Үлгі:IAST | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: сиюи | Үлгі:Lang | yang dag pa’i rtog pa |
| Адамгершілік | Sīla | Śīla | |||||
| III | Дұрыс (Тура) сөйлеу | Үлгі:IAST | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: го | Үлгі:Lang | yang dag pa’i ngak |
| IV | Дұрыс (Тура) мінез | Үлгі:IAST | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: го: | Үлгі:Lang | yang dag pa’i las kyi mtha' |
| V | Дұрыс (Тура) ғұмыр салты | Үлгі:IAST | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: мё: | Үлгі:Lang | yang dag pa’i 'tsho ba |
| Рухани тәртіп | Samadhi | Samadhi | |||||
| VI | Дұрыс (Тура) талпыныс | Үлгі:IAST | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: сё: дзин | Үлгі:Lang | yang dag pa’i rtsol ba |
| VII | Дұрыс (Тура) еске алу | Үлгі:IAST | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: нэн | Үлгі:Lang | yang dag pa’i dran pa |
| VIII | Дұрыс (Тура) көңіл бөлу | Үлгі:IAST | Үлгі:IAST | Үлгі:Lang-zh2 | Үлгі:Lang, сё: дзё | Үлгі:Lang | yang dag pa’i ting nge 'dzin |
Дереккөздер
Әдебиет
Сыртқы сілтемелер
- Сегіз Тармақты Асыл Жол Үлгі:Ref-ru.
- Бхиккху Бодхи Сегіз Тармақты Асыл Жол/Буддизмнің кейбір негізгі принциптері.
