https://kk.encyclopedia.kz/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=P.Nurgisa 2026-04-18T12:30:14Z Қатысушы үлестері MediaWiki 1.23.3 https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A4%D0%B0%D0%B4%D0%B5%D0%B5%D0%B2_%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8B 2015-05-04T19:06:28Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Фадеев аралы''' - [[Солтүстік Мұзды мұхит]]тың ''Жаңа сібір аралдары'' құрамындағы арал. Ауданы 5,3 мың км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;, биіктігі 65 м. Төрттік пен неогеннің борпылдақ шөгінділерінен түзілген. Климаты арктикалық, орташа температурасы 1,5&lt;sup&gt;о&lt;/sup&gt;С, Ақпанда - 32&lt;sup&gt;о&lt;/sup&gt;С, жылдық жауын шашын мөлшері 150 мм. [[Тундра]] өсімідіктері өседі. 1805 ж. ''Я.Санников'' ашып, кәсіпкер Фадеевтің есімін берген. Тұрақты тұрғыны жоқ. &lt;ref&gt;Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1978 ж. 11 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Аралдар]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A4%D0%B5%D1%80%D2%93%D0%B0%D0%BD%D0%B0_%D0%B6%D0%BE%D1%82%D0%B0%D1%81%D1%8B 2015-04-29T19:42:49Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Ферғана жотасы''' - Орталық [[Тянь-Шань]]дағы тау жотасы, Қырғыстан жерінде. [[Ферғана аңғары]]н Ішкі Тянь Шаньнан бөліп тұрады. Ұзындығы 200 км, биіктігі 4680 м. Көлденең қимасы ассимериялы: оңтүсік-батыс ьеткейі ұзын және тегіс, солтүстік-шығыс беткейі - тік және қысқа. Негізінен диабаздың қабат аралық интрузиялары қиып өткен тақта тас, құм тас, әк тас және конгломераттардан түзілген. Ферғана жотасының оңтүстік-шығыс бөлігінде жалпы ауданы 111 км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; 156 мұзбасу орналасқан. &lt;ref&gt;Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1978 ж. 11 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:География]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A4%D0%B8%D1%82%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80 2015-04-25T19:08:45Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Фитостериндер''' (phyton және стерин) - өсімдік липидтерінен алынатын сериндер. Жануарлар стеринінен айырмашылығы құрамында көміртегінің 8 емес, 9 немесе 10 атомы болады. Мақта, соя майынан, сондай-ақ сульфат-целлюлоза өндірісі қалдығынан алынатын ситостерин, фтигмастерин көп қолданылады. <br /> <br /> Шпинаттан [[стигмастерин]]нің изомерлері - [[спинастерин]], [[саңырауқұлақ]]тардан - [[фукостерин]], саңырауқұлақтардан - фукостерин, капустадан брассикастерин және кампостерин алынады. Фитостериндер өсімдікте бос күйінде, умай қышқылдарымен байланысқан түрінде болады. Фитостериндер тобына папоротниктерден, қылқан жапырақталардан алынатын кейбір стериндер де жатады. Фитостериндер Негізінде стероидты дәрі дайындауға пайдаланылады. &lt;ref&gt;Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1978 ж. 11 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Биология]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A5%D0%B0%D1%80%D0%B8 2015-04-18T09:51:09Z

<p>P.Nurgisa: </p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Хари''', Джамби - үлкен зонд архипелагының [[Суматра]] аралығындағы өзен. Ұзындығы 600 ''км'', алабының ауданы 40 ың ''км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;''. Барисан жотасының шығыс беткейінен басталып, Оңтүстік Қытай теңізінің Берхала бұғазына құяды. Жоғарғы ағысы таулы, орта ағысы жазық, төмен ағысы кең кең көлемдегі батпақты өңірдің үстімен өтеді. Ірі салалары - [[Тебо]], [[Табир]], [[Тембеси]].&lt;ref&gt;Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1978 ж. 11 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Өзендер]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A5%D0%B0%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%88-%D0%9A%D1%91%D1%80%D1%91%D1%88 2015-04-18T09:24:00Z

<p>P.Nurgisa: </p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Хармаш-Кёрёш''' - [[Венгрия]] және [[Румыния]] жеріндегі өзен. Тисаның ірі солжақ саласы. Бихор тауынан Кришул-Негру және Металич тауынан Кришул-Алб бастауларынан басталып, орта және төменгі ағыстарында каналды және шлюзді арнамен Орта Дунай ойпаты үстімен ағып отырып, Чонград қаласы түбінде Тиса өзеніне құяды. Ұзындығы 500 км, алабы 27 537 ''км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;''. Су деңгейі жаңбыр және қар суына байланысты көктемде көтеріліп, жаз бен күзде төмендейді. Орташа су шығыны сағасында 105 ''м&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;/сек''. Хармаш-Кёрёшке Хортобадь-Бреттьо құрғаиу каналы құяды. Кеме жүзеді.&lt;ref&gt;Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1978 ж. 11 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Өзендер]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A0%D0%B5%D1%86%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B2%D1%82%D1%96%D0%BA 2015-04-04T20:05:01Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Рецессивтік''' (лат. recessus - шегіну, жою) - буданда ата-анасының біреуінің белгілі-қасиеті білінбей қалуы. Бірінші ұрпақта уақытша жойылған белгі рецессив белгі деп аталады жіне бұл кейде екінші ұрпақтан бастап пайда болуы мүмкін.&lt;ref&gt;Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976 ж. 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Биология]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A0%D0%B8%D0%B1%D0%BE%D0%B7%D0%B0 2015-04-04T19:20:17Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Рибоза''' - пентоз (альдопентоз) тобына жататын моносахарид. Молекулалық массасы 150,4 суда жақсы ериді, спиртте нашар, эфирде ерімейді. Табиғатта D,L түрінде кездесетін әрі жасанды жолмен алынады. Рибоза рибонуклеин қышқылы, нуклеопротеидтер, коферменттер, витаминлер т.б. құрамына кіреді. Рибозаны қыщқыл ортада қыздырғанда фурфурол, ал тотықсыздандырғанда 5 атомды спирт-рибит түзіледі.&lt;ref&gt;Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976 ж. 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Химия]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%91%D1%80%D0%B0%D0%B9%D0%B0%D0%BD%D0%B0-_%D0%A7%D0%B0%D0%BC%D0%BE%D1%80%D1%80%D0%BE_%D1%88%D0%B0%D1%80%D1%82%D1%8B 2015-03-29T19:44:21Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>{{айрық}}<br /> '''Брайана- Чаморро шарты''' - 1914 - [[АҚШ]]-тың Никарагуаға зорлықпен қабылдатқан әділетсіз шарты. 5 тамызда Вашингтонда қол қойылды. Шарт бойынша [[АҚШ]] никарагуа жерінде мұхит аралық канал салып, оны пайдалануға мәңгілік мүмкіндік алды, Кариб теңізіндегі Грейт-Корн, Литл-Корн аралдарын 99 жыл пайдаланып, Фонсек бұғазында соғыс-теңіз базасын салатын болды, ол үшін АҚШ [[Никарагуа]]ға 3 млн. доллар төлейтін болды.<br /> .&lt;ref&gt; Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976ж., 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> [[Санат:Келісім-шарттар]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%91%D1%80%D1%83%D1%86%D0%B5%D0%BB%D0%BB 2015-03-28T19:52:01Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Бруцелл''' - [[бруцеллёз]] ауруының микробтары. Бруцеллді 1886 ж. ағылшын дәрігері [[Брюс Мальта]] аралында бруцеллезден өлген сарбаздардың көк бауырынан тапқан. Кейіннен бұл аурудың адамға малдан жұғатыны анықталған. <br /> == Сипаттама ==<br /> Үй жануарларында Бруцеллдің 3 түрі кездеседі. Олар: сиыр Бруцеллі, шошқа Бруцеллі және қой мен ешкі Бруцеллі. Бруцелл домалақ, сопақ және таяқша тәріздес боп келетін өте ұсақ микробтар, олар ауру малдың өтінде, қанында және сүтінде болады. Бруцелл нейтралды немесе әлсіз сілтілі қоректік ортада жақсы өсіп-өнеді.Бруцеллді зертханаларда ауру малдың қанынан, етінен немесе сүтінен бөліп алып, тауық дұмыртқасынан жасалған арнаулы қоректік ортада өсіріп зерттейді. Бруцелл етте, сүтте, суда, топырақта өте ұзақ сақталады.&lt;ref&gt; Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976ж., 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Аурулар]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%91%D1%83%D1%82%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%B5%D0%BD-%D1%81%D1%82%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%BB%D0%B4%D1%8B_%D0%BA%D0%B0%D1%83%D1%87%D1%83%D0%BA 2015-03-26T18:41:22Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Бутадиен-стиролды каучук''' - ''бутадиен'' мен ''стиролды'' біріктіріп полимерлеу арқылы алынатын синтетикалық каучуктар. Бутадиен-стиролды каучук осы кезде өндірілетін синтетикалық каучуктың негізгі түрлеріне жатады. <br /> == Қасиеттері ==<br /> Бұның қасиетіне реакцияның температурасы әсер етеді, мысалы, иөмен температурада 5&lt;sup&gt;о&lt;/sup&gt;С алынған. Бутадиен-стиролды каучукдың физикалық-механикалық қасиеттері жоғарғы температурада 50 &lt;sup&gt;о&lt;/sup&gt;С алынған Бутадиен-стиролды каучукға қарағанда жақсы болады, себебі төмен температурада жүргізілген реакцияда бүйір тармақтары аз, тура тізбектерден түзілген макро-молекулалар алынады. Минералдық май қосудан да Бутадиен-стиролды каучукдың кейбір технологиялық қасиеттері жақсарып, шығымы артады. Бутадиен-стиролды каучук резина өнер-кәсібінің барлық салаларында, көбіне автомашиналардың покрышкасы мен камераларын жасауда қолданылады. &lt;ref&gt; Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976ж., 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Химия]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%91%D1%83%D1%82%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%B5%D0%BD_%D0%BA%D0%B0%D1%83%D1%87%D1%83%D0%BA 2015-03-26T18:14:08Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Бутадиен каучук''' - синтетикалық кусуктың бір түрі. Бутадиен каучук металдық натрий қатысында немесе басқа катализатор қолданып, полимерлеу арқылы бутадиеннен алынады. С.В.[[Лебедев]]тің бутадиенді шарап спиртінен алыну әдісін [[1932]] ж. алғаш рет [[КСРО]]-да өндіріске енгізілді. Бутадиен каучук синтеткалық [[каучук]]тың ескірген түріне жатады. Сондықтан аз мөлшерде өндіріледі, өйткені [[натрий]] орнына [[литий]] және металл-органикалық катализатор қолданылып, физикалық-механикалық қасиеттері жақсы полидивинил каучуктар өнідірледі. &lt;ref&gt; Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976ж., 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Химия]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%9A%D1%96%D1%88%D1%96_%D0%90%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%82%D0%B0 2015-03-24T19:24:37Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Кіші Антанта ''' - 1920 – 1921 жылдары құрылған [[Чехославакия]], [[Румыния]] және [[Югославакия]] одағы. <br /> == Сипаттама ==<br /> Оның мақсаты [[1 дүниежүзілік соғыс]]тан кейін Орталық және Оңтүстік – шығыс [[Еуропа]]да қалыптасқан күштердің арасалмағын сақтау болды. 1920 – 1930 жылдарда Еуропада француздың соғыс – саяси одақтар жүйесінде шешуші бкын есебнде танылды. Фпанцияның сыртқы саясатын жақтап, антисоветтік бақыт ұстады. Кіші Антантаның едәуір қарулы күштері болды. 1921 жылғы 18 шілдеде Совет мемлекетіне қарсы жасалған румын – польша шарты арқылы Польшамен байланыс жасады және Францияға сүйенді. Кейінірек Францияның позициясы шайқалуына байланысты Кіші Антантаның әлсірей бастады. Өзінің ықпалын сақтау үшін Франция Кіші Антанта одағына қатынасушылармен соғыс – саяси одақтар жасады. Бірақ Румынияның Англиямен, [[Венгрия]]мен, әсіресе Италиямен (достық туралы 1926 жылы итальян- румын шарты) жақындасуына байланысты, бұл келісімдердің [[Франция]] үшін маңызы кеми берді. Югославияның Болгариямен (1937 жылы 14 қаңтар) мәңгілік достық туралы, [[Италия]]мен (1937 жылы 25 наурыз) бейтараптық туралы шарт жасасуы Кіші Антанта жүйесіне жаңа жарықшалар түсірді. 1938 жылы [[Англия]] және Францияның фашистік [[Германия]] және [[Иалия]]мен Мюнхен келісімін жасауына және Германияның Чехославакияны басып алуына байланысты Кіші Антанта одағы күйреген болатын. &lt;ref&gt; Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976ж., 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Одақтар]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%9A%D0%BE%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B9_%D0%A4%D1%91%D0%B4%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87_%D0%A0%D1%8B%D0%BB%D0%B5%D0%B5%D0%B2 2015-03-24T18:14:10Z

<p>P.Nurgisa: </p> <hr /> <div>{{Тұлға<br /> |Есімі = Кондратий Фёдорович Рылеев<br /> |Шынайы есімі = <br /> |Сурет = Рылеев.jpg<br /> |Сурет ені =<br /> |Сурет атауы = <br /> |Туған кездегі есімі = <br /> |Туған күні = 29.09.1795<br /> |Туған жері = Петербург губерниясы, Батово ауылы<br /> |Мансабы = <br /> |Азаматтығы = <br /> |Ұлты = Орыс<br /> |Қайтыс болған күні = 25.07.1826<br /> |Қайтыс болған жері = Петребург<br /> |Әкесі = <br /> |Анасы = <br /> |Жұбайы = <br /> |Балалары = <br /> |Марапаттары = <br /> |Сайты = <br /> |Басқалары = <br /> |Commons = <br /> }}<br /> '''Кондратий Фёдорович Рылеев''' - орыс ақыны, декабрист. Дворян отбасында туған. Кадет корпусын бітірді. [[1823]] ж. декабристердің Солтүстік қоғамына кіріп, оған жетекшілік етті. [[П.И.Пестель]]мен бір көзқараста болды. [[1825]] ж. декабристер көтерілісі жетекшілерінің бірі ретінде өлім жазасына кесіліп, дарға асылды. Рылеев - орыс поэзиясындаға революциялық романтизмнің көрнекті өкілі. Оның шығармалары азаматтық әуенге, революциялық рухқа толы. [[1821]]-[[1823]] ж. жызған &quot;Ойлар&quot; атты өлеңдер циклінде &quot;Войнаровский&quot;, &quot;Наливайко&quot; поэмаларында т.б. шығармаларында орыс халқының тарихында үлкен роль атқарған қайракер адамдарды бейнеледі. &lt;ref&gt; Қазақ Совет Энциклопедиясы, Алматы, 1976ж., 9 том&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Ақындар]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A1%D1%8B%D0%BD%D0%B0%D0%BF_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%80%D1%96 2015-02-28T21:45:50Z

<p>P.Nurgisa: </p> <hr /> <div>[[Сурет:Mercury Barometer2.jpg|нобай]]<br /> ==Сынап барометрі ==<br /> [[Атмосфералық қысым]] өзгергенде, түтіктегі сынаптың үстіңгі деңгейінің биіктігі өзгереді. Ол өзгерісті өлшеу арқылы атмосфералық қысымның өзгерісін өлшеуге болады. Бұл құралды ''сынап барометрі'' деп атайды.<br /> Өзінің «Opera geometrica»(Флоренция, 1644ж) деген еңбегінде Торричелли өзінің езінің жаңадан ашқан ашулары мен өнер туындылары жайлы пайымдайды, соның ішінде сынап барометрінің ашылуы үлкен орын алып тұр.<br /> [[Сурет:MercuryBarometer.svg|нобай|солға]]<br /> ==Дереккөздер==<br /> &quot;Оқушы анықтамасы&quot; &quot;Арман-ПВ&quot; баспасы, 2007 жыл.<br /> [[Санат:Физика]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%95%D0%BA%D1%96%D0%BD%D1%88%D1%96_%D2%93%D0%B0%D1%80%D1%8B%D1%88%D1%82%D1%8B%D2%9B_%D0%B6%D1%8B%D0%BB%D0%B4%D0%B0%D0%BC%D0%B4%D1%8B%D2%9B 2015-02-28T21:44:59Z

<p>P.Nurgisa: </p> <hr /> <div>[[Сурет:Orbits around earth scale diagram.svg|нобай]]<br /> [[Жер]] серігіңнің жылдамдығы бірінші ғарыштық жылдамдықтан сәл асқанда, оның [[орбита]]сы [[эллипс]] болады,ал жылдaмдық 11,2 км/сек-қа жеткенде, траекториясы, қанаттары шексізге кеткен параболаға айналады. <br /> Дененің аспан денесінің тартылыс күшінен босап, шексізге кету мүмкіншілігін тудыратын ғарыштық жылдамдықты екінші ғарыштық жылдмдық деп атайды.<br /> Кез келген массасы М, радиусы r аспан денесінің жұлдыз немесе планетаның бірінші ғарыштық жылдамдығын есептейік. Ньютонның екінші заңын және бүкіләлемдік тартылыс заңын ескерсек, бұл дененің r қашықтықтағы еркін түсі үдеуі.<br /> ==Дереккөздер==<br /> Оқушы анықтамасы &quot;Арман ПВ&quot; баспасы 2007ж<br /> [[Санат:Физика]]<br /> [[Санат:Астрономия]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%95%D1%81%D1%83 2015-02-16T19:38:22Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>Осы қуатты спорт сайысында ескекшілер күшті және жақсы бапта болуға тиіс. Жарыс аяаусыз болуы мүмкін – ол әдетте мәреде титықтататын айқаспен бітеді.<br /> == Сайыстың барысы ==<br /> *Ескекшілер қайықта қозғалыс бағытына арқасымен отырады және жылдамдықты үдету үшін барынша шапшаң еседі. <br /> *Жарыстар өзендер мен көлдерде әртүрлі арақашықтықта өткізіледі. <br /> *Есуден олимпиада жарыстары 2 шақырым (1,4 миль) тіке арақашықта өткізіледі. Арақашықтық жолдарға бөлінген және әр қайық өз жолымен қозғалуға тиіс. <br /> *Жарыстың басында қайықтар понтондар деп аталатын кішкентай пирстардың жанындағы сызыққа қатарласады. <br /> *Мәре сызығын бірінші болып қиып өткен қайық ұтқан болып саналады<br /> == Ашық және жұптасып есу ==<br /> Есу жарыстары екі түрге бөлінеді. Бір ескекпен есу ашық есу деп аталады, екі ескекпен есу – жұптасып есу. Ашық және жұптасып есу жарыстарында қайықта екі, төрт немесе сегіз ескекшілер болады. Сондай-ақ жеке ескекшілер үшін жұптасып есу жарыстары да өтеді.<br /> == Жалғыз әрекет ете отырып ==<br /> Қайықтағы барлық ескекшілердің мүмкіндігінше қайықты суда тезірек итермей отырып, біркелкі есу өте маңызды. Егер қайықта бағдар ұстаушы болмаса, басқа ескекшілер артқы ескекшіні бағдарға алады. Жұптасып және ашық есуде де ескектер ұштарында күрекшелері бар, жеңіо болады.<br /> &lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы &lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Спорт]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%91%D0%BE%D1%83%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B3 2015-02-16T19:31:31Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Боулинг ''' – әлемдегі мың жылдық тарихы бар ойын. XX-ғасырдың басында шамамен б.д.д. 5200 жылдары мысырлық баланың моласынан ойыншық шарлар және кеглилер табылды. <br /> == Қажетті мәлімет ==<br /> Боулингке арналған жол бір жағынан кіру аймағынан және екінші жағынан кеглилерге апаратын жолға жіберу үшін кіру аймағындағы кірісу сызығынан кейін тұрады. Шарлар көлемдері бойынша ерекшеленеді, бірақ олар диаметрі 69 см-ден (2 фут 3 дюйм) көп болмауға және 7,29 кг-нан (16фунт) артық тартпауға тиіс. <br /> <br /> &lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы &lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Спорт]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%91%D0%BE%D1%83%D0%BB%D0%B7 2015-02-16T19:29:48Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Боулз''' ойынына арналған ең ескі корт қазір [[Ұлыбритания]]дағы [[Саутгемптон]]да сақтаулы. Онымен 1299 жылдан бастап ойнаған. Бүгіндері боулз ойынын іште де, сыртта да ойнайды. <br /> == Корт == <br /> Боулз ойынына арналған корт каткалар деп аталатын ойын жолақтарына бөлінген. Ойын кезінде монеттер ұтып алған ойыншы алаңмен домалайтын, джек деген атауы бар кішкентай шарды жібереді. Джек нысананың рөлінде болғандықтан ойыншылар өздерінің шарларын оған мүмкіндігінше жақындатуға тырысады.<br /> &lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы &lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Спорт]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D2%9A%D0%B0%D1%88%D1%8B%D2%9B%D1%82%D1%8B%D2%9B%D2%9B%D0%B0_%D0%B6%D0%B0%D1%80%D1%8B%D1%81%D1%83 2015-02-16T19:28:01Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Қашықтыққа жарысу '''- Жүгіріс пен жүрістен жарыстар спринтке қарағанда ұзаққа созылады және атлеттерді шыдамдылыққа сынай отырып, ұзақ қашықтықтарды қамтыуы мүмкін. Олар атлетикалық ареналарда, қала көшелерінде немесе кедір-бұдырлы қиын жерлерде өтеді. <br /> == Қащықтықты жеңу ==<br /> [[Марафон]]-42,2 км ге (26 миль 285 ярд) көше бойымен жүгіретін, әбден қажытатын жарыс. Ең үздік атлеттер бұл қашықтықты екі сағаттан сәл артық жүгіріп өтеді. <br /> Марафон – кәсіби атлеттермен қатар, көпшілігі мәре сызғының жеңімпаздардан бірнеше сағат кейін келетін әуесқой сполртшыларда қатыса алатын жарыстың бір түрі. <br /> == Аренада == <br /> Жеңіл атлетикалық стадион ішінде қашықтыққа жүгірістер 800,1500, 5000 және 10000 метрге жүгіруден жарысады. 800 метрге жүгіретіндер жапрысты шахматтық тәртіпте, әрқайсысы өзінің дербес жолынан бастайды. Бұл олардың барлығы бірдей қашықтықты неғұрлым қысқарту үшін атлеттер рұқсат етілген бойда жолдың ішкі жағына бірден кіріп алуға тырысады. Неғұрлым ұзақ жарыстарға қатысушылар бір сызықтан бастайды және жеке жолдармен жүгірмейді. <br /> &lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы &lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Спорт]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%9C%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BA%D1%8F 2015-02-06T19:25:32Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Манселькя''' - [[Финляндия]]ның солтүстік және шығыс аудандары мен [[Карель АССР]]-нде орналасқан қырат. Көне кристалды жыныстардан түзілген. Ұзындығы 750 км, ені 75 км. Биіктігі 718 м (Сокусти тауы). Балтық қалқанының көтеріңкі жерінде жатыр. Көне мұзданудың эрозиялық іздері жақсы сақталған. Мореналық төбелер мен су және мұз әрекетінен пайда болған жазықтар кең тараған. Өзен-көлге бай. Тайгалық батпақты орман. Көтеріңкі жері ормансыз, тундралық өсімдіктермен жабылған. Орман шаруашылығы, бұғы өсіру, аю және балық аулау дамыған.<br /> &lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы &lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:География]]</div>

P.Nurgisa https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%9C%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D0%B7%D0%B0 2015-02-04T19:31:17Z

<p>P.Nurgisa: Мақала шеберханасы арқылы бастады</p> <hr /> <div>'''Манноза''' - өсімдік, жануар, бактерия текті [[биополимер]] мен [[полисахарид]]тердің құрамына кіреді [[моносахарид]]. Суда жақсы ериді, дәмі тәтті. Балқу ''t 132C''. Табиғатта [[Д]]-формасы ғана кездеседі. Манноза цитрус, анакардие тұқымдасына жататын [[өсімдіктер]] жемісінде кездеседі. Манноза организмге активті формасы - '''гаунозиндифосфатманноза ''' арқылы сіңірледі. ГДФМ көмегімен Манноза қалдығы маннан т.б. биополимерлердің биосинтезіне қатысады.<br /> &lt;ref&gt;Қазақ энциклопедиясы &lt;/ref&gt;<br /> <br /> == Дереккөздер ==<br /> {{дереккөздер}}<br /> <br /> [[Санат:Химия]]</div>

P.Nurgisa