Нарынбай Жанкөбекұлы

2016-03-20T15:09:32Z

BauyrzhanY: /* Кіріспе бөлімін өңдеді */

'''Нарынбай''' Жанкөбекұлы (17 ғасыр бас кезі, қазіргі [[Оңтүстік Қазақстан облысы]] – 18 ғасыр соңы, [[Ташкент]] қаласының маңы) – би, батыр, қоғам қайраткері. Нарынбай халыққа өте беделді, от ауызды, орақ тілді, шешен болған. [[Тәуке хан]] тұсында сыртқы жауға қарсы шайқаста ерлігімен көзге түскен. Осы батырлығы үшін сол кездері Қазақ хандығына қараған [[Ташкент]]тің он екі қақпасының біріне бек болып тағайындалған. Ел-жұртына қамқор, жетім-жесірге жанашыр би халық арасында “[[Нар дауысты Нарынбай би]]” атанған. Соңғы уақытқа дейін [[Ташкент]]те “”[[Нарынбай қақпасы"]] сақталғандығы айтылады. Ел аузында Нарынбай туралы “Құраманы ел қылған, Қақты жерді көл қылған. Жақынындай бөгдені, Баласымен тең қылған” деген сөз сақталған. Нарынбайдың ұлы Қу дауысты [[Құттыбай би]] [[Тәуке хан]]ның билер кеңесінің құрамына еніп, мемлекет басқару ісіне араласқан, [[Қытай]]ға барған тұңғыш қазақ елшілерінің бірі. Оның баласы [[Байқара би]], одан кейін [[Ақтайлақ Байғараұлы|Ақтайлақ би]] қазақ тарихындағы белгілі [[тұлға]]лар болса, одан әрі [[Кеңесбай]] – [[Жарқынбай]]– [[Жұмахан]] билер кеңес заманына дейін билік құрған. Нарынбай бастаған билер әулетінің қазақ тарихындағы орнын [[Мұстафа Тынышбаев]] жоғары бағалаған, қазақ ақыны [[Дулат Бабатайұлы]] жырға қосқан.
Әдебиеттер: [[Тынышбаев М.]], [[Материалы к истории Киргиз-казахского народа]], [[Ташкент]], 1925; [[Хасенов Ә.]], [[Қазақ халқының бес мың жылдық баяны]], [[Алматы]], 1998 жылы; [[Атасы асыл сөздің Ақтайлақ би]],[[Алматы]], 1999; [[Бабатайұлы Д.]], [[Шығармалары мен тағылымы]], [[Алматы]], 2003 .
<ref>Қазақ энциклопедиясы, 7 том</ref>

==Сілтемелер==
* [[Алматы]]
* [[Ақтайлақ]]
* [[Жарқынбай]]
== Дереккөздер ==
<references/>

{{wikify}}

{{Суретсіз мақала}}

[[Санат:Тұлғалар]]

{{stub}}

Қазақ Энциклопедиясы - Қатысушы үлестері [kk-kz]

Нарынбай Жанкөбекұлы