Қазақ Энциклопедиясы - Қатысушы үлестері [kk-kz]

Болат Бидахметұлы Жәмішев

2026-02-03T15:32:18Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер
| Қазақша есімі = Болат Бидахметұлы Жәмішев
| Шынайы есімі =
| Суреті = Bolat Jämişev at a meeting of the Alatau City Development Council (2026-02-03) (cropped).jpg
| Сурет ені =
| Атауы = Жәмішев, 2026 жыл

| Титулы = Қазақстан Республикасының Өңірлік даму министрі
| Ту = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2 = Emblem of Kazakhstan.svg
| Реті =
| Басқара бастады = [[6 қараша]] [[2013 жыл]]
| Басқаруын аяқтады = [[6 тамыз]] [[2014 жыл]]
| Ізашары = [[Бақытжан Әбдірұлы Сағынтаев|Бақытжан Сағынтаев]]
| Ізбасары = ''лауазым жойылды''
| Президент = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]
| Премьер = [[Серік Нығметұлы Ахметов|Серік Ахметов]] [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]]

| Титулы_2 = Қазақстан Республикасының Қаржы министрі
| Реті =
| Ту_2 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_2 = Emblem of Kazakhstan.svg
| Басқара бастады_2 = [[13 қараша]] [[2007 жыл]]
| Басқаруын аяқтады_2 = [[6 қараша]] [[2013 жыл]]
| Ізашары_2 = [[Наталья Артёмовна Коржова|Наталья Коржова]]
| Ізбасары_2 = [[Бақыт Тұрлыханұлы Сұлтанов|Бақыт Сұлтанов]]
| Президент_2 = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]
| Премьер_2 = [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]] [[Серік Нығметұлы Ахметов|Серік Ахметов]]

| Титулы_3 = Қаржы нарығы мен қаржылық ұйымдарды реттеу және қадағалау агенттігінің төрағасы
| Ту_3 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_3 = Emblem of Kazakhstan.svg
| Реті_3 =
| Басқара бастады_3 = [[6 қаңтар]] [[2004 жыл]]
| Басқаруын аяқтады_3 = [[19 қаңтар]] [[2006 жыл]]
| Ізашары_3 = ''лауазым пайда болды''
| Ізбасары_3 = [[Арман Ғалиасқарұлы Дунаев|Арман Дунаев]]
| Президент_3 = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]

| Титулы_4 =
| Ту_4 =
| Ту2_4 =
| Реті_4 =
| Басқара бастады_4 =
| Басқаруын аяқтады_4 =
| Ізашары_4 =
| Ізбасары_4 =
| Туған күні =28.6.1957
| Туған жері = [[Алтынемел (ауыл)|Алтынемел]] ауылы, [[Кербұлақ ауданы]], [[Алматы облысы]]
| Қайтыс болған күні =
| Қайтыс болған жері =
| Жерленді =
| Діні = Ислам
| Әкесі =
| Анасы =
| Жұбайы = Жәмішева Бәтила Жәкенқызы (1957 жылы туған)
| Балалары = '''ұлдары:''' Дәулет, Қуаныш
| Партиясы = [[Аманат (партия)|«Аманат»]]
| Білімі = [[Қазақ ұлттық аграрлық университеті]]
| Ғылыми дәрежесі = экономика ғылымдарының кандидаты
| Қолтаңбасы =
| Сайты =
| Commons =
| Марапаттары =
}}

'''Болат Бидахметұлы Жәмішев''' ([[28 маусым]] [[1957 жыл]], [[Алтынемел (ауыл)|Алтынемел]] ауылы, [[Кербұлақ ауданы]], [[Алматы облысы]]) — қазақстандық мемлекет және қоғам қайраткері, [[Bank RBK|«Bank RBK» Банкі»]] АҚ директорлар кеңесінің төрағасы (2020 жылдан бастап), «Қазақстан халқына» қорының басшысы (2022—2025).

Бұрын [[Қазақстан Даму Банкі|Қазақстан Даму банкінің]] басшысы (2014—2019), Өңірлік даму министрі (2013—2014), Қаржы министрі (2007—2013), Қаржы нарығы мен қаржылық ұйымдарды реттеу және қадағалау агенттігінің төрағасы (2004—2006) лауазымдарын атқарған. Экономика ғылымдарының кандидаты.

== Білімі ==
1981 жылы Қазақ ауыл шаруашалық институтын бітіріп, экономист дипломын алып шыққан. 1987 жылы Қазақ экономика және АӨК ұйымдастыру ғылыми-зерттеу институтының аспирантурасын бітірді, экономика ғылымдарының кандидаты.

== Еңбек жолы ==
* 1981-1984 жж. – совхоз агрономы.
* 1984-1992 жж. – Қазақ экономика және АӨК ұйымдастыру ғылыми-зерттеу институтының ғылыми қызметкері, ғылыми хатшы.
* 1992-1993 жж. – референт, Қазақстан кәсіпкерлер конгресі атқарушы комитеті төрағасының орынбасары.
* 1993-1997 жж. – Қазақстан Ұлттық Банкінің Экономикалық зерттеулер және болжамдар департаменті директорының орынбасары, Әлеуетті зерттеулер орталығының директоры, Зерттеулер және статистика департаменті директорының орынбасары.
* 1997 ж. шілде-қараша аралығында – ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі Ұлттық зейнетақы агенттігі директоры.
* 1997 ж. қарашадан 1999 ж. наурызға дейін – Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау вице-министрі.
* 1999 ж. наурыздан 2001 ж. маусымға дейін – ҚР Қаржы вице-министрі және бірінші Қаржы вице-министрі.
* 2001 ж. маусымнан 2002 ж. ақпанға дейін – ҚР Ішкі істер вице-министрі.
* 2002 ж. ақпаннан 2003 ж. ақпанға дейін – ҚР Қаржы вице-министрі және бірінші Қаржы вице-министрі.
* 2003 ж. ақпаннан 2004 ж. қаңтарға дейін – ҚР Ұлттық Банкі Төрағасының орынбасары.
* 2004 ж. қаңтардан 2006 ж. 19 қаңтарға дейін - ҚР Қаржы нарығы мен қаржылық ұйымдарды реттеу және қадағалау агенттігінің төрағасы.
* 2006 ж. 16 маусымнан 2007 ж. қарашаға дейін – Еуразия Даму Банкі басқарма төрағасының орынбасары, жобалау қызметі жөніндегі басқарушы директоры.
* 2007 ж. 13 қарашадан 2013 ж. 6 қарашаға дейін — ҚР Қаржы министрі.
* 2013 ж. 6 қарашадан 2014 ж. 6 тамызға дейін - ҚР Өңірлік даму министрі.
* 2014 ж. 6 тамыздан 2019 ж. 11 сәуірге дейін - [[Қазақстан Даму Банкі|Қазақстан Даму банкінің]] басқарма төрағасы.<ref name="jmb" />

== Қосымша лауазымдар ==
* 2015 ж. 13 наурызынан – «Қазақстан Даму банкі» АҚ директорлар кеңесінің мүшесі.
* 2017 ж. желтоқсанынан – Қазақстан конькишілер ұлттық федерациясы президенті.
* 2019 ж. 25 ақпанынан – «Цеснабанк» АҚ тәуелсіз директоры.
* 2019 ж. 5 қыркүйектен бастап – «Өскемен құс фабрикасы» АҚ директорлар кеңесінің мүшесі.
* 2020 ж. 21 сәуірінен бастап - Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры директорлар кеңесінің төрағасы.
* 2020 ж. 4 қарашадан бастап — [[Bank RBK|«Bank RBK»]] АҚ директорлар кеңесінің төрағасы.<ref name="jmb">[https://inbusiness.kz/kz/appointment/zhamishev-bolat-bidahmetuly Жәмішев Болат Бидахметұлы]</ref>
* 2022 ж. 17 қаңтардан 2025 ж. 31 қаңтарға дейін - «Қазақстан халқына» қорының басшысы. <ref>[https://qaz.ulysmedia.kz/news/25567-bolat-zh-mishev-kazakstan-khalkyna-korynyn-basshylygynan-ketti-ornyna-kim-keldi/ Болат Жәмішев «Қазақстан халқына» қорының басшылығынан кетті - орнына кім келді]</ref>

== Марапаттары ==
* «Парасат» ордені

Астанаға 10 жыл медалі.

== Отбасы ==
* Үйленген. Жұбайы - [[Бәтила Жәкенқызы Жәмішева]] (1957 жылы туған), филология ғылымдарының кандидаты, оқытушы. Ұлдары - Дәулет (1985 жылы туған); Қуаныш (1989 жылы туған).<ref>Қазақстан Республикасында кімнің кім екені - 2011 жыл. Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 ІSВN 978-601-278-473-2</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

{{Серік Ахметовтың министрлер кабинеті}}

[[Санат:28 маусымда туғандар]]
[[Санат:1957 жылы туғандар]]
[[Санат:Кербұлақ ауданында туғандар]]
[[Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері]]
[[Санат:Қазақстан экономистері]]
[[Санат:Экономика ғылымдарының докторлары]]
[[Санат:Қазақстан қаржы министрлері]]
[[Санат:Қазақстан өңірлерді дамыту министрлері]]
[[Санат:Парасат орденінің иегерлері]]
[[Санат:Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері]]

Марат Елеусізұлы Сұлтанғазиев

2026-02-03T15:14:01Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер
| түс =
| Қазақша есімі = Марат Елеусізұлы Сұлтанғазиев
| Шынайы есімі =
| Суреті = Marat Sultangaziev at a meeting of the Alatau City Development Council (2026-02-03) (cropped).jpg
| Сурет ені =
| Атауы = Сұлтанғазиев, 2026 жыл
| Титулы = [[Алматы облысы]]ның 10-әкімі
| Ту = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2 = Алматы облысы герб.png
| Реті =
| Басқара бастады = [[11 маусым]] [[2022 жыл]]дан бастап
| Басқаруын аяқтады =
| Ізашары = [[Қанат Алдабергенұлы Бозымбаев|Қанат Бозымбаев]]
| Ізбасары =
| Президент = [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]

| Титулы_2 = [[Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті|Қаржы министрлігі Мемлекеттік кірістер комитетінің]] төрағасы
| Ту_2 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_2 = Мемлекеттік кірістер комитеті лого.png
| Реті =
| Басқара бастады_2 = 18 қазан 2018
| Басқаруын аяқтады_2 = 13 мамыр 2021
| Ізашары_2 = [[Ардақ Мырзабайұлы Теңгебаев|Ардақ Теңгебаев]]
| Ізбасары_2 = [[Әли Сапарғалиұлы Алтынбаев|Әли Алтынбаев]]
| Премьер_2 = [[Бақытжан Әбдірұлы Сағынтаев|Бақытжан Сағынтаев]] [[Асқар Ұзақбайұлы Мамин|Асқар Мамин]]
| Президент_2 = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]] [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]

| Туған күні = 24.2.1976
| Туған жері = [[Қаратұрық (ауыл)|Қаратұрық]], {{туғанжері|Шелек ауданы|Шелек ауданында}}, [[Алматы облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]
| Қайтыс болған күні =
| Қайтыс болған жері =
| Жерленді =
| Діні =
| Әкесі =

| Анасы =
| Жұбайы =
| Балалары =
| Қызмет еткен жылдары =
| Құрамында болды =
| Әскер түрі =
| Атағы =
| Басқарды =
| Шайқасы =
| Ғылыми аясы =
| Жұмыс істеген орны =
| Партиясы =
| Білімі = [[Қазақ ұлттық педагогикалық университеті|Абай атындағы Алматы мемлекеттік университеті]] (1997) [[Қазақ гуманитарлық заң университеті|Қазақ мемлекеттік заң академиясы]] (2001) [[Нархоз университеті|Рысқұлов атындағы Қазақ экономикалық университеті]] (2010)
| Ғылыми дәрежесі = саяси ғылымдар докторы
| Мамандығы = экономист-финансист, заңгер
| Қолтаңбасы =
| Сайты =
| Commons =
| Марапаттары = {{Қатар
|{{Құрмет ордені}}
}}
}}
'''Марат Елеусізұлы Сұлтанғазиев''' ([[24 ақпан]] [[1976 жыл]], [[Қаратұрық (ауыл)|Қаратұрық]], [[Алматы облысы]]) — қазақстандық саясаткер, заңгер және экономист, 2022 жылғы 11 маусымнан бергі [[Алматы облысы]]ның әкімі.

== Білімі ==
Марат Сұлтанғазиев 1997 жылы [[Қазақ ұлттық педагогикалық университеті|Абай атындағы Алматы мемлекеттік университеті]]н, 2001 жылы [[Қазақ гуманитарлық заң университеті|Қазақ мемлекеттік заң академиясы]]н және 2010 жылы [[Нархоз университеті|Т.Рысқұлов атындағы Қазақ экономикалық университеті]]н бітірді.

Қазір Сұлтанғазиев — [[саясаттану]] ғылымдарының докторы, экономист-финансист және заңгер.

== Еңбек жолы ==
1997 жылғы шілдеден бастап Сұлтанғазиев [[салық]] органында маман, салық инспекторы, аға салық инспекторы, жетекші салық инспекторы, бас салық инспекторы, бөлім бастығы, [[Алматы]] қаласы бойынша Салық комитетінің Басқарма бастығы лауазымдарында қызметін бастады.

2002 жылғы тамыздан 2006 жылғы шілдеге дейін ол Алматы қаласы [[Бостандық ауданы (Алматы)|Бостандық ауданы]] бойынша Салық комитетінің Аудит бөлімінің бастығы болса, бұдан кейін, 2007 жылғы ақпанға дейін ол Алматы қаласы бойынша Салық комитетінің Салық апелляциясы, түсіндіру және құқықтық қамтамасыз ету басқармасының бастығы еді.

2007 жылғы ақпан мен 2008 жылғы шілде аралығында Сұлтанғазиев Алматы қаласы бойынша Салық комитетінің Салық аудиті басқармасының бастығы бола тұрды да, бұдан кейін, 2010 жылғы желтоқсанға дейін Алматы қаласы бойынша Салық департаменті бастығының орынбасары болды.

2010 жылғы желтоқсаннан 2011 жылғы қазанға дейін [[Астана]]да [[Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі|Қаржы министрлігі]]нің Салық және кеден саясаты талдау және болжамдау департаментінің директоры болған ол одан кейін, 2012 жылғы қарашаға дейін Қаржы министрлігінің Салық және кеден заңнамалары мәселелерін үйлестіру, кірістерді талдау және болжамдау департаментінің директоры

2012 жылғы қарашадан 2013 жылғы шілдеге дейін ол [[Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі|Президент Әкімшілігі]]нің Әлеуметтік-экономикалық мониторинг бөлімінің сектор меңгерушісі болса, 2013 жылғы шілдеден 2014 жылғы қарашаға дейін ол Президент Әкімшілігінің Әлеуметтік-экономикалық мониторинг бөлімінің сектор меңгерушісі («А» корпусы) болды.

2014 жылғы қараша мен 2017 жылғы маусым аралығында [[Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті|Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті]] [[Алматы]] қаласы бойынша Мемлекеттік кірістер департаментінің басшысы болған ол одан кейін 2018 жылғы қазанға дейін Астанада Президент әкімшілігінің Әлеуметтік-экономикалық мониторинг бөлімінің сектор меңгерушісі еді.

Сұлтанғазиев 2018 жылғы қазаннан 2021 жылғы мамырға дейін [[Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті]]нің төрағасы қызметін атқарды.

2021 жылғы мамырдан 2022 жылғы қаңтарға дейін ол [[Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі|Қазақстан Қаржы вице-министрі]] бола тұрды да, 2022 жылғы қаңтардан маусымға дейін бірінші вице-министрі болған.<ref>{{Cite web|url= https://www.gov.kz/memleket/entities/almobl/about/structure/people/309 |title= Сұлтанғазиев Марат Елеусізұлы |lang= kk |publisher= [[Алматы облысы]]ның ресми сайты |accessdate= 2025-01-05}} {{Wayback|url= https://web.archive.org/web/20241202071848/https://www.gov.kz/memleket/entities/almobl/about/structure/people/309 |date= 2024-12-02}}</ref>

2022 жылғы 11 маусымда [[Алматы облысы]]ның [[Қазақстан облыстары әкімдерінің тізімі#Алматы облысы|әкімі]] болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://baq.kz/persons_directory/s-ltan-aziev-marat-eleusiz-ly/ |title= АНЫҚТАМА Сұлтанғазиев Марат Елеусізұлы |lang= kk |work= baq.kz |accessdate= 2025-01-05}}</ref>

== Отбасы ==
Жұбайы — Қарагөз Сұлтанғазиева (1977 ж. туған).

Әкесі Елеусіз Сұлтанғазиев (1947 ж. туған) — [[Шелек ауданы]]ның бұрынғы әкімі, [[Үлкен Алматы каналы]]ның бұрынғы директоры.<ref>[https://zhasalash.kz/news/akeden-ote-tugan-agadan-asa-tugan-sultangaziev-24750/ Әкеден өте туған, ағадан аса туған Сұлтанғазиев]</ref> Анасы Гүлбахар Мансурова (1947 ж. туған) — «Баттал» шаруа қожалығының иесі.<ref>[https://www.czhr.kz/post/%D0%BE%D1%82%D0%BA%D1%83%D0%B4%D0%B0-%D0%B4%D0%B5%D0%BD%D1%8C%D0%B3%D0%B8-%D0%BD%D0%B0-%D1%87%D0%B0%D1%81%D1%8B-%D0%B0%D0%BA%D0%B8%D0%BC-%D0%B0%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9-%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B8-%D0%BC%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82-%D1%81%D1%83%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B5%D0%B2 «Откуда деньги на часы»: аким Алматинской области Марат Султангазиев]</ref>

Әпкесі Светлана Сұлтанғазиева (1973 ж. туған) — дәрігер, медицина ғылымдарының кандидаты, 2022 жылдан бастап [[Қазақ ұлттық медицина университеті]]нің проректоры болып қызмет атқарады.<ref>[https://kaznmu.edu.kz/ru/%D0%BF%D1%80%D0%B0%D0%B2%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5/ Правление НАО «КазНМУ им. С.Д. Асфендиярова]</ref>

Ағасы Қуат Сұлтанғазиев (1975 ж. туған) — мамандығы бойынша зооинженер және есепші, [[Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті]]нің проректоры болып қызмет атқарады.<ref>[https://centrasia.org/person2.php?st=1662145890 СУЛТАНГАЗИЕВ Куат Елеусизович]</ref><ref>[https://www.kaznaru.edu.kz/ru/university/structure Организационная структура]</ref> 2022 жылғы ақпан айында [[Еңбекшіқазақ ауданы]]ның әкімі болып тағайындалып, сол жылы 11 маусымда өз еркімен қызметінен кетті.<ref>[https://ru.sputnik.kz/20220611/brat-novogo-akima-almatinskoy-oblasti-sultangazieva-osvobozhden-ot--25469567.html Брат нового акима Алматинской области Султангазиева освобожден от должности]</ref>

Інісі Қанат Сұлтанғазиев (1978 ж. туған) — қаржы саласының маманы, кәсіпкер, «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қорының бұрынғы басқарушы директоры.<ref>[https://centrasia.org/person2.php?st=1539926547 СУЛТАНГАЗИЕВ Канат Елеусизович]</ref><ref>[https://kase.kz/files/emitters/KZIK/kzikaf_2.pdf Список аффилированных лиц акционерного общества «Ипотечная организации «Казахстанская ипотечная компания»]</ref>

== Марапаттары ==
* [[Құрмет ордені]] (2019)<ref>{{Cite web|url= https://online.zakon.kz/m/document/?doc_id=30152418 |title= ПАРАГРАФ. Султангазиев Марат Елеусизович |lang= ru |work= online.zakon.kz |accessdate= 2025-01-05}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}

{{DEFAULTSORT:Сұлтанғазиев, Марат Елеусізұлы}}
[[Санат:Қазақстан саясаткерлері]]
[[Санат:Қазақстан саясаттанушылары]]
[[Санат:Қазақстан экономистері]]
[[Санат:Қазақстан заңгерлері]]
[[Санат:Саясаттану ғылымының докторлары]]
[[Санат:Алматы облысының әкімдері]]

Анар Нұрәліқызы Жайылғанова

2026-01-13T02:22:56Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер|партиясы=[[Аманат (партия)|Нұр Отан]] → [[Аманат (партия)|Аманат]] ''(2016—)''|Суреті= Anar Jayılğanova at a briefing (2019-10-24) (cropped).jpg|Есімі=Анар Нұрәліқызы Жайылғанова|Титулы=[[Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі|Қазақстан мемлекеттік қызмет істері агенттігінің]] 13-төрағасы|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=14 маусым 2019|Басқаруын аяқтады=11 қаңтар 2022|Ізбасары=[[Дархан Медеғалиұлы Жазықбай|Дархан Жазықбай]]|Ізашары=[[Алик Жатқамбайұлы Шпекбаев|Алик Шпекбаев]]|Титулы_2=[[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан парламенті мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|6-сайланым депутаты]]|Ту_2=Assembly of the Parliament of the Republic of Kazakhstan logo.svg|Ту2_2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_2=24 наурыз 2016|Басқаруын аяқтады_2=19 маусым 2019|тақырыпша1_2=Төраға|мәтін1_2=[[Бақтықожа Салахатдинұлы Ізмұхамбетов|Бақтықожа Ізмұхамбетов]] [[Нұрлан Зайроллаұлы Нығматулин|Нұрлан Нығматулин]]|Титулы_3=[[Қазақстан Конституциялық Соты|Қазақстан Конституциясының кеңесінің]] мүшесі|Ту_3=QRKK logo.svg|Ту2_3=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_3=13 наурыз 2008|Басқаруын аяқтады_3=29 қаңтар 2016|тақырыпша1_3=Төраға|мәтін1_3=[[Игорь Иванович Рогов|Игорь Рогов]]|Титулы_4=[[Қазақстан Жоғарғы Соты]]ның судьясы|Ту_4=Logotip verhovnogo suda rk.png|Ту2_4=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_4=желтоқсан 2004|Басқаруын аяқтады_4=13 наурыз 2008|Президент_4=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Білімі=1. [[Қазақ ұлттық университеті]] (1991) 2. Қаржы және несие факультетінің жоғары банк ісі мектебі (2003)|Мамандығы=1. [[Заңгер]] 2. Салық|Азаматтығы={{Байрақ|КСРО}}→ {{Байрақ|Қазақстан}}|Туған жері={{туғанжері|Семей|Семейде}}, [[Семей облысы (Қазақстан)|Семей облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Балалары='''қызы ''' Айгерім Нұрланқызы Адырбекова (1992 туған)|Туған күні=10.7.1969|Марапаттары={{Қатар |{{Назарбаев ордені}} |{{Құрмет ордені}}}} {{Қатар |{{Астанаға 10 жыл медалі}} |{{ҚР Конституциясына 10 жыл}} |{{ҚР тәуелсіздігіне 20 жыл медалі}}}} {{Қатар |{{ҚР Конституциясына 20 жыл}} |{{ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл медалі}} |{{Астанаға 20 жыл медалі}}}} {{Қатар |{{ҚР Конституциясына 25 жыл}} |{{ҚР тәуелсіздігіне 30 жыл медалі}}}}|Ғылыми дәрежесі=[[Ғылым кандидаты|Заң ғылымдарының кандидаты]]|Қайтыс болған күні=12.2.2024|Қайтыс болған жері=[[Қазақстан]]|Жерленді=[[Ұлттық пантеон]]}}

'''Анар Нұрәліқызы Жайылғанова''' ([[10 шілде]] [[1969 жыл|1969]], [[Семей]] – [[12 ақпан]] [[2024 жыл|2024]], [[Қазақстан]]) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, [[заңгер]], [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|мәжілістің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|6-сайланым депутаты]].

== Өмірбаяны ==
1969 жылы 10 шілдеде [[Семей|Семейде]] дүниеге келді.

=== Білімі ===
1986 жылы [[Семей облысы (Қазақстан)|Семей облысы]], [[Шар ауданы]] (қазіргі [[Жарма ауданы]]), [[Белтерек|Белтерек ауылындағы]] орта мектепті медальмен, 1991 жылы [[Қазақ ұлттық университеті|Қазақ ұлттық университетінің]] заң факультетін үздік, 2003 жылы Қаржы және несие факультетінің жоғары банк ісі мектебін аяқтады. 2002 жылы “Қазақстан Республикасындағы сот қызметін ұйымдық-құқықтық қамтамасыз ету” тақырыбында кандидаттық диссертация қорғап, [[Ғылым кандидаты|заң ғылымдарының кандидаты]] атанды.

=== Мансабы ===
* 1991—1994 — [[Қазақстан Республикасының Ұлттық ғылым академиясы|Қазақстан ғылым академиясының]] мемлекет және құқық институтының кіші ғылыми қызметкері;
* 1994—1997 — [[Оңтүстік Қазақстан облысы|Оңтүстік Қазақстан облыстық]] (қазіргі [[Түркістан облысы]]) сотының азаматтық істер жөніндегі аға кеңесшісі;
* 1997—1999 — [[Оңтүстік Қазақстан облысы|Оңтүстік Қазақстан облыстық]] (қазіргі [[Түркістан облысы]]) сотының судьясы;
* 1999—1999 — [[Қазақстан Республикасы Әділет министрлігі|Қазақстан әділет министрлігі]] соттардың қызметін ұйымдастыру департаменті сот жүйесін талдау және жетілдіру басқармасының басшысының орынбасары, бастығы;
* 1999—2000 — [[Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі|Қазақстан президенті әкімшілігі]] мемлекеттік-құқықтық бөлімінің аға сарапшысы;
* 2000—2004 — [[Қазақстан Жоғарғы Соты]] төрағасының кеңесшісі;
* 2004—2008 — [[Қазақстан Жоғарғы Соты|Қазақстан Жоғарғы Сотының]] судьясы;
* 2008—2016 — [[Қазақстан Конституциялық Соты|Қазақстан Конституциясының кеңесінің]] мүшесі;<ref>{{Cite web|url=https://www.gov.kz/memleket/entities/ksrk/press/article/details/57727?lang=kk|title=Конституциялық Кеңестің экс-мүшелері|lang=kz|work=gov, Қазақстан
Республикасының Конституциялық Соты|accessdate=2024-11-29}}</ref>
* 2016—2019 — [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан парламенті мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|6-сайланым депутаты]], қаржы және бюджет комитетінің мүшесі;<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/document/?doc_id=35665085#sub_id=0|title=Постановление Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан от 24 марта 2016 года о регистрации депутатов Мажилиса Парламента Республики Казахстан шестого созыва|date=2016-03-24|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-29}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.azattyq.org/a/30008200.html|title=Мәжіліс Анар Жайылғанованың депутаттық өкілетін тоқтатты|date=2019-06-19|lang=kz|work=[[Азаттық радиосы]]|accessdate=2024-11-29}}</ref>
* 2019—2022 — [[Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі|Қазақстан мемлекеттік қызмет істері агенттігінің]] төрағасы.<ref>{{Cite web|url=https://www.akorda.kz/kz/legal_acts/decrees/an-zhaiylganovany-kazakstan-respublikasynyn-memlekettik-kyzmet-isteri-agenttiginin-toragasy-kyzmetine-tagaiyndau-turaly|title=А.Н. Жайылғанованы Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің төрағасы қызметіне тағайындау туралы|date=2019-06-14|lang=kz|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] ресми сайты|accessdate=2024-11-29}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.akorda.kz/kz/memleket-basshysynyn-zharlygymen-anar-nuralykyzy-zhayylganova-kazakstan-respublikasynyn-memlekettik-kyzmet-isteri-agenttiginin-toragasy-lauazymynan-bosatyldy-1103959|title=Мемлекет басшысының Жарлығымен Анар Нұралықызы Жайылғанова Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің төрағасы лауазымынан босатылды|date=2022-01-11|lang=kz|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] ресми сайты|accessdate=2024-11-29}}</ref>

=== Жеке өмірі ===
Тұрмыста, 1 қызы бар — Айгерім Нұрланқызы Адырбекова (1992 туған).<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/document/?doc_id=30166847#sub_id=0|title=Жаилганова Анар Нуралыкызы|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-29}}</ref>

2024 жылы 12 ақпанда 54 жасында қайтыс болып, [[Ұлттық пантеон|Ұлттық пантеонда]] жерленді.<ref>{{Cite web|url=https://kaz.orda.kz/memlekettik-kyzmet-isteri-agenttiginin-buryngy-basshysy-anar-zhajylganova-kajtys-boldy-122251/|title=Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің бұрынғы басшысы Анар Жайылғанова қайтыс болды|date=2024-02-13|lang=kz|work=orda|accessdate=2024-11-29}}</ref>

[[Сурет:А.Н. Жаилган. Место захоронения его.jpg|thumb|Жайылғанованың жерленген жері]]

== Марапаттары ==
* [[Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі|Қазақстан мемлекеттік қызмет істері агенттігінің]] “Үздік мемлекеттік қызметкер” төс белгісі;
* [[Қазақстан Жоғарғы Соты]] төрағасының құрмет грамотасы (1998);
* [[Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалі]] (2005);
* [[Астанаға 10 жыл медалі]] (2008);
* [[Құрмет ордені]] (2009);
* [[Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалі]] (2011);
* Конституциялық заңдылықты нығайтуға қосқан үлесі үшін медалі (2014);
* [[Қазақстан Конституциясына 20 жыл медалі]] (2015);
* Қазақстан халқы Ассамблеясына 20 жыл медалі (2015);
* [[Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 25 жыл медалі]] (2016);
* Судьялар одағының “Үш би” құрмет белгісі (2017);
* [[Қазақстан Конституциясына 25 жыл медалі]] (2020);
* [[Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 30 жыл медалі]] (2021).

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің VI шақырылымының депутаттары]]
[[Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері]]
[[Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері]]
[[Санат:Заң ғылымдарының кандидаттары]]
[[Санат:Қазақстан судьялары]]
[[Санат:Қазақстан заңгерлері]]

Тимур Сламжанұлы Сұлтанғазиев

2025-08-11T09:47:36Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер
| Есімі = Тимур Сламжанұлы Сұлтанғазиев

| Титулы = [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі|Қазақстан Денсаулық сақтау министрінің]] бірінші орынбасары
| Ту = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2 = Emblem of Kazakhstan 3d.svg
| Басқара бастады = 31 қазан 2022 жылдан бастап
| Премьер = [[Әлихан Асханұлы Смайылов|Әлихан Смайылов]] [[Роман Васильевич Скляр|Роман Скляр]] ({{comment|м.а.|міндетін атқарушы}}) [[Олжас Абайұлы Бектенов|Олжас Бектенов]]
| Ізашары = [[Марат Едігеұлы Шоранов|Марат Шоранов]]

| Титулы_2 = [[Қазақстан облыстары әкімдерінің тізімі#Солтүстік Қазақстан облысы|Солтүстік Қазақстан облысы әкімінің]] орынбасары
| Ту_2 = North Kazakhstan province seal.svg
| Ту2_2 = Emblem of Kazakhstan 3d.svg
| Басқара бастады_2 = 14 желтоқсан 2021
| Басқаруын аяқтады_2 = 1 тамыз 2022
|Ізашары_2 = [[Асқар Жоламанұлы Сақыпкереев|Асқар Сақыпкереев]]

| Титулы_3 = [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің Санитариялық-эпидемиологиялық бақылау комитеті|Қазақстан Денсаулық сақтау министрлігі Тауарлар мен қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау комитеті]]нің төрағасы
| Ту_3 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_3 = Emblem of Kazakhstan 3d.svg
| Басқара бастады_3 = 23 сәуір
| Басқаруын аяқтады_3 = 22 қыркүйек 2020
| Премьер_3 = [[Асқар Ұзақбайұлы Мамин|Асқар Мамин]]
| Ізашары_3 = [[Людмила Витальевна Бюрабекова|Людмила Бюрабекова]]
| Ізбасары_3 = комитет 2-ге бөлінді; [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің Санитариялық-эпидемиологиялық бақылау комитеті|Санитариялық-эпидемиологиялық бақылау комитеті]]нің төрағасы ретінде [[Айжан Серікбайқызы Есмағамбетова|Айжан Есмағамбетова]]; [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті|Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті]]нің төрағасы ретінде [[Әлия Шайзадақызы Рүстемова|Әлия Рүстемова]]

| Титулы_4 = [[Солтүстік Қазақстан облысы]] бойынша Денсаулық сақтау басқармасының басшысы
| Ту_4 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_4 = Emblem of Kazakhstan 3d.svg
| Басқара бастады_4 = 15 мамыр 2018
| Басқаруын аяқтады_4 = 23 сәуір 2020
| Ізашары_4 = [[Владимир Михайлович Безлер|Владимир Безлер]] Жұмабек Елеусізов ({{comment|м.а.|міндетін атқарушы}})
| Ізбасары_4 = [[Қабдірахман Еркенұлы Сақтағанов|Қабдірахман Сақтағанов]]

| Туған күні = 25.06.1982
| Туған жері = {{туғанжері|Алматы|Алматыда}}, [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]
| Қайтыс болған күні =
| Қайтыс болған жері =
| Жерленді =
| Жұбайы =
| Балалары =

| Білімі = 1) [[Қазақ ұлттық медицина университеті]] 2) [[Тулейн университеті]]
| Мамандығы = 1) Дәрігер 2) Денсаулық сақтау жүйесінің менеджері
}}

'''Тимур Сламжанұлы Сұлтанғазиев''' ([[25 маусым]] [[1982 жыл|1982]], [[Алматы]]) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер және денсаулық сақтау органдарының қызметкері. 2022 жылдан бастап [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі|Денсаулық сақтау министрінің]] бірінші орынбасары.

== Өмірбаяны ==
1982 жылы 25 маусымда [[Алматы|Алматыда]] дүниеге келді.

Еңбек жолын 2010 жылы наурызда «Республикалық шұғыл медициналық жәрдемнің ғылыми орталығының» маманы болып бастады.

2010—2013 жылдары Ұлттық медициналық холдингінің менеджері, департамент директоры;

2013—2014 жылдары Медициналық технологиялар және ақпараттық жүйелер орталығының Президенті;

2014—2016 жылдары «Медикер» ЖШС бас директорының бірінші орынбасары;

2016 жылғы ақпан—тамыз айларында Республикалық денсаулық сақтау орталығы бас директорының орынбасары болды.

2016 жылғы тамыздан бастап Сұлтанғазиевтің еңбек жолы [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі|Қазақстан Денсаулық сақтау министрлігінде]] жалғасты.

2016—2017 жылдары [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі|Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі]]Медициналық қызметтерді стандарттау департаментінің директоры болса, 2017—2018 жылдары Жобаларды басқару департаментінің директоры болды.

2018 жылы [[Қазақстан облыстары әкімдерінің тізімі#Солтүстік Қазақстан облысы|Солтүстік Қазақстан облысы әкімінің]] бұйрығымен [[Солтүстік Қазақстан облысы]] бойынша Денсаулық сақтау басқармасының басшысы болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://www.zakon.kz/politika/4918312-timur-sultangaziev-naznachen.html |title= Тимур Султангазиев назначен начальником управления здравоохранения СКО |date=2018-05-15|lang=ru|work=Новости Zakon.kz|accessdate=2025-08-11}}</ref>

2020 жылғы сәуірде [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі|Қазақстан Денсаулық сақтау министрінің]] бұйрығымен [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің Санитариялық-эпидемиологиялық бақылау комитеті|Денсаулық сақтау министрлігі Тауарлар мен қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау комитетінің]] төрағасы болып тағайындалды. [[Қазақстан Республикасының Үкіметі|Үкіметтің]] № 596 бұйрығымен қыркүйекте [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің Санитариялық-эпидемиологиялық бақылау комитеті|аталған комитет]] 2 комитетке бөлініп, Сұлтанғазиев лауазымынан кетті.<ref>{{Cite web|url= https://primeminister.kz/hrpolitic/appointments/kr-densaulyk-saktau-ministrliginin-tauarlar-men-korsetiletin-kyzmetterdin-sapasy-men-kauipsizdigin-bakylau-komitetinin-toragasy-tagayyndaldy-2235252 |title= ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің Тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау комитетінің төрағасы тағайындалды |date=2020-04-22|lang=kk|work=[[Қазақстан премьер-министрі|Қазақстан Премьер-Министрінің]] ресми ақпараттық ресурсы|accessdate= 2025-08-11}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P2000000596 |title= Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлiгінің кейбір мәселелері туралы |date= 2022-09-22 |lang=kk|work= Қазақстан Республикасы нормативті құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі |accessdate= 2025-08-11}}</ref>

2021 жылғы желтоқсанда [[Қазақстан облыстары әкімдерінің тізімі#Солтүстік Қазақстан облысы|Солтүстік Қазақстан облысы әкімінің]] жұмыспен қамту және денсаулық сақтау мәселелері жөніндегі орынбасары болып тағайындалды. 2022 жылғы шілдеде [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президенті]] сол кездегі [[Қазақстан облыстары әкімдерінің тізімі#Солтүстік Қазақстан облысы|Солтүстік Қазақстан облысы әкімінің]] орынбасарларын тым көп деп есептеп, оған орынбасарын қысқартуды талап етті. Нәтижесінде Сұлтанғазиев және тағы бір орынбасар қызметінен кетті.<ref>{{Cite web|url= https://www.gov.kz/memleket/entities/sko/press/news/details/301508?contentType=&lang=kk&period=&searchText=%D0%A1%D1%83%D0%BB%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D0%B8%D0%B5%D0%B2&slug=sko|lang=kk |title= Тимур Сұлтанғазиев СҚО әкiмiнiң орынбасары болып тағайындалды |lang=kk|work= Мемлекеттік органдардың интернет-ресурстарының бірыңғай платформасы |accessdate= 2025-08-11}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://sputnik.kz/20220801/soltustik-qazaqstan-oblysy-akim-26458105.html |lang=kk |title= Солтүстік Қазақстан облысы әкімінің екі орынбасары қысқартуға ілікті |lang=kk|work= Sputnik Қазақстан|accessdate= 2025-08-11}}</ref>

3 айдан кейін [[Қазақстан Республикасының Үкіметі|Үкімет]] қаулысымен [[Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі|Денсаулық сақтау министрінің]] бірінші орынбасары болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://primeminister.kz/hrpolitic/appointments/timur-sultangaziev-naznachen-pervym-vice-ministrom-zdravoohraneniya-rk-3194914 |title= Тимур Сұлтанғазиев ҚР денсаулық сақтау бірінші вице-министрі болып тағайындалды |date=2022-10-31|lang=kk|work=[[Қазақстан премьер-министрі|Қазақстан Премьер-Министрінің]] ресми ақпараттық ресурсы|accessdate= 2025-08-11}}</ref>

== Білімі ==
2006 жылы [[Қазақ ұлттық медицина университеті|Қазақ ұлттық медицина университетін]] «дәрігер» мамандығы бойынша тәмамдады.

2009 жылы [[Болашақ стипендиясы]]мен [[АҚШ|АҚШ-тағы]] [[Тулейн университеті|Тулейн университетінің]] магистратурасын «денсаулық сақтау жүйесінің менеджері» мамандығы бойынша тәмамдады.

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан вице-министрлері]]
[[Санат:Қазақстан дәрігерлері]]
[[Санат:Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті түлектері]]

Тимур Мекешұлы Жақсылықов

2025-08-07T09:13:21Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер
| Есімі = Тимур Мекешұлы Жақсылықов

| Титулы = [[Қазақстан елшілерінің тізімі#Посткеңестік кеңістік|Қазақстанның Беларусьтегі 11-Төтенше және Өкілетті Елшісі]], [[Қазақстан елшілерінің тізімі#Халықаралық ұйымдар жанындағы тұрақты өкілдер|ТМД Жарғылық органдарының жанындағы 11-Тұрақты өкілі]]
| Ту = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2 = Flag of Belarus.svg
| Басқара бастады = 4 маусым 2024 жылдан бастап
| Президент = [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]
| Ізашары = [[Ерлан Сапарұлы Байжанов|Ерлан Байжанов]]

| Титулы_2 = [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Қазақстан Ұлттық экономика министрінің]] бірінші орынбасары
| Ту_2 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_2 = Emblem of Kazakhstan 3d.svg
| Басқара бастады_2 = 16 ақпан 2021
| Басқаруын аяқтады_2 = 4 маусым 2024
| Премьер_2 = [[Асқар Ұзақбайұлы Мамин|Асқар Мамин]] [[Әлихан Асханұлы Смайылов|Әлихан Смайылов]] [[Роман Васильевич Скляр|Роман Скляр]] ({{comment|м.а.|міндетін атқарушы}}) [[Олжас Абайұлы Бектенов|Олжас Бектенов]]
| Ізашары_2 = [[Әсет Арманұлы Ерғалиев|Әсет Ерғалиев]]
| Ізбасары_2 = [[Азамат Кемеңгерұлы Әмрин|Азамат Әмрин]]

| Титулы_3 = [[Еуразиялық экономикалық комиссия]]ның Экономика және қаржы саясаты жөніндегі Алқа мүшесі (Министр)
| Ту_3 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_3 = Logo of the Eurasian Commission.png
| Басқара бастады_3 = 14 сәуір 2017
| Басқаруын аяқтады_3 = 8 ақпан 2021
| Ізашары_3 = [[Тимур Мұратұлы Сүлейменов|Тимур Сүлейменов]]
| Ізбасары_3 = [[Руслан Бақытжанұлы Бекетаев|Руслан Бекетаев]]

| Титулы_4 = [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] көмекшісі
| Ту_4 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_4 = Flag of the President of Kazakhstan.svg
| Басқара бастады_4 = 21 қыркүйек
| Басқаруын аяқтады_4 = 29 қараша 2018
| Президент_4 = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]
| Ізашары_4 = [[Әлихан Асханұлы Смайылов|Әлихан Смайылов]]
| Ізбасары_4 = [[Ерұлан Кенжебекұлы Жамаубаев|Ерұлан Жамаубаев]]

| Титулы_5 = [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Қазақстан Ұлттық экономика министрінің]] орынбасары
| Ту_5 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_5 = Emblem of Kazakhstan (1992-2018).svg
| Басқара бастады_5 = 13 тамыз 2014
| Басқаруын аяқтады_5 = 14 сәуір 2017
| Премьер_5 = [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]] [[Бақытжан Әбдірұлы Сағынтаев|Бақытжан Сағынтаев]]
| Ізашары_5 = министрлік пайда болды; [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Экономикалық даму және сауда министрінің]] орынбасары ретінде өзі
| Ізбасары_5 = [[Ернар Бақытжанұлы Бәкенов|Ернар Бәкенов]]

| Титулы_6 = [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Қазақстан Экономикалық даму және сауда министрінің]] орынбасары
| Ту_6 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_6 = Emblem of Kazakhstan (1992-2018).svg
| Басқара бастады_6 = 3 ақпан 2012
| Басқаруын аяқтады_6 = 13 тамыз 2014
| Премьер_6 = [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]] [[Серік Нығметұлы Ахметов|Серік Ахметов]] [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]]
| Ізашары_6 = [[Тимур Мұратұлы Сүлейменов|Тимур Сүлейменов]]
| Ізбасары_6 = министрлік жойылды; [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Ұлттық экономика министрінің]] орынбасары ретінде өзі

| Титулы_7 = [[Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігі|Қазақстан Индустрия және жаңа технологиялар министрлігі]] Инвестиция комитетінің төрағасы
| Ту_7 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_7 = Emblem of Kazakhstan (1992-2018).svg
| Басқара бастады_7 = 6 сәуір
| Басқаруын аяқтады_7 = 24 тамыз 2010
| Премьер_7 = [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]]
| Ізашары_7 = [[Тимур Бекболатұлы Нұрашев|Тимур Нұрашев]]
| Ізбасары_7 = [[Асылхан Серікұлы Жұмағалиев|Асылхан Жұмағалиев]]

| Титулы_8 = [[Қазақстан Республикасы Индустрия және сауда министрлігі|Қазақстан Индустрия және сауда министрінің]] орынбасары
| Ту_8 = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2_8 = Emblem of Kazakhstan (1992-2018).svg
| Басқара бастады_8 = 6 қазан 2009
| Басқаруын аяқтады_8 = 1 сәуір 2010
| Премьер_8 = [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]]
| Ізашары_8 = [[Еділ Құламқадырұлы Мамытбеков|Еділ Мамытбеков]]
| Ізбасары_8 = министрлік жойылды

| Титулы_9 = [[Астана әкімі]]нің орынбасары
| Ту_9 = New flag of Astana.svg
| Ту2_9 = Astana city seal.gif
| Басқара бастады_9 = 7 сәуір 2008
| Басқаруын аяқтады_9 = 6 қазан 2009
| Ізашары_9 = [[Болат Советұлы Смағұлов|Болат Смағұлов]]
| Ізбасары_9 = [[Қанат Таңатарұлы Сұлтанбеков|Қанат Сұлтанбеков]]
| тақырыпша1_9 = Әкімі
| мәтін1_9 = [[Иманғали Нұрғалиұлы Тасмағамбетов|Иманғали Тасмағамбетов]]

| Туған күні = 17.09.1968
| Туған жері = [[Белоусовка (Шығыс Қазақстан облысы)|Белоусовка]], {{туғанжері|Глубокое ауданы|Глубокое ауданында}}, [[Шығыс Қазақстан облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]
| Қайтыс болған күні =
| Қайтыс болған жері =
| Жерленді =
| Жұбайы = Сәуле Құрманбаева
| Балалары = 2

| Білімі = 1) [[Мәскеу мемлекеттік университеті]] 2) {{Iw|Kazakh University of Economics, Finance and International Trade|Қазақ экономика және қаржы институты}} 3) Страсбургтағы Саяси зерттеулер институты
| Мамандығы = 1) Тарихшы 2) Экономист 3) Магистр

| Қызмет еткен жылдары = 1987—1989
| Құрамында болды = {{Байрақ|КСРО}}
| Әскер түрі = [[КСРО Қарулы Күштері]]

| Марапаттары = {{Қатар

|{{Парасат ордені}}

|{{Құрмет ордені}}

|{{1 дәрежелі Еуразиялық Одақты құруға сіңірген еңбегі үшін медалі}}

}}
}}

'''Тимур Мекешұлы Жақсылықов''' ([[17 қыркүйек]] [[1968 жыл|1968]], [[Шығыс Қазақстан облысы]]) — қазақстандық ірі саясаткер, шенеунік, экономист және дипломат. 2024 жылдан бері қызметтегі [[Қазақстан елшілерінің тізімі#Посткеңестік кеңістік|Беларусьтегі Төтенше және Өкілетті Елші]]. 2021—2024 жылдары [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Ұлттық экономика министрінің]] бірінші орынбасары. 2017—2021 жылдары [[Еуразиялық экономикалық комиссия|Еуразиялық экономикалық комиссияның]] Экономика және қаржы саясаты жөніндегі министрі.

== Өмірбаяны ==
1968 жылы 17 қыркүйекте [[Шығыс Қазақстан облысы]], [[Глубокое ауданы]], [[Белоусовка (Шығыс Қазақстан облысы)|Белоусовка]] ауылында дүниеге келді.

Еңбек жолын 1985 жылы 2 жыл бойы Ертіс геологиялық барлау экспедициясының жұмысшысы болып бастады.

1993 жылы [[Мәскеу мемлекеттік университеті|Мәскеу мемлекеттік университетін]] «тарихшы» мамандығы бойынша тәмамдап келіп 1996 жылға дейін [[Шәкәрім университеті|Семей бизнес және кәсіпкерлік институтының]] атқарушы ректоры болды.

1997—1998 жылдары [[Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі|Қазақстан Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің]] бас маманы, бөлім бастығы;

1998—1999 жылдары [[Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі|Қазақстан Президентінің Әкімшілігі]] Талдау және стратегиялық зерттеулер орталығы секторының меңгерушісі;

1999—2002 жылдары [[Қазақстан Қауіпсіздік кеңесі|Қауіпсіздік Кеңесі]]Талдау орталығы секторының меңгерушісі;

2002—2003 жылдары [[Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі|Президент Әкімшілігі]] Жүйелік зерттеулер орталығы басшысының орынбасары;

2003—2004 жылдары [[Қазақстан Республикасы Индустрия және сауда министрлігі|Индустрия және сауда министрлігі]] Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру мәселелері департаментінің директоры;

2004—2005 жылдары [[Қазақстан Республикасы Индустрия және сауда министрлігі|Қазақстан Индустрия және сауда министрлігінің]] [[Женева]] қаласындағы [[Дүниежүзілік сауда ұйымы]] мәселелері бойынша өкілдер тобының басшысы;

2005 жылғы шілде—қараша айлары [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі|Қазақстан Сыртқы істер министрлігінің]] [[Швейцария|Швейцариядағы]] Тұрақты өкілдігінің бірінші хатшысы;

2005—2006 жылдары «Маркетингтік-талдамалық зерттеулер орталығы» акционерлік қоғамының басқарушы директоры;

2006 жылғы ақпан—қазан айлары «Экономикалық зерттеулер институты» республикалық мемлекеттік кәсіпорнының бас директоры;

2006—2007 жылдары Астана қаласы әкімі аппараты «Астананың тұрақты дамуы орталығының» мемлекеттік коммуналдық кәсіпорнының директоры;

2007 жылғы наурыз—қыркүйек айлары «Астананың тұрақты дамуы орталығы» ЖШС директоры;

2007—2008 жылдары [[Астана]] қаласы Экономика және бюджеттік жоспарлау департаментінің директоры болды.

2008 жылғы 7 сәуірде лауазымынан босатылып, [[Астана әкімі|Астана әкімінің]] өкімімен [[Астана әкімі|Астана әкімінің]] орынбасары болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://www.caravan.kz/news/stolichnyjj-akim-proizvel-ryad-kadrovykh-naznachenijj-236949/ |title= Столичный аким произвел ряд кадровых назначений |date=2008-04-07|lang=ru|work=Караван Медиапортал|accessdate=2025-08-06}}</ref>

2009 жылғы 5 қазанда лауазымынан босатылып, [[Қазақстан Республикасының Үкіметі|Қазақстан Үкіметінің]] № 1493 бұйрығымен [[Қазақстан Республикасы Индустрия және сауда министрлігі|Индустрия және сауда министрінің]] орынбасары болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://kaz.inform.kz/news/astana-kalasynyn-akimdiginde-birkatar-kadrlyk-ozgerister-oryn-aldy_a2202274/ |title= Астана қаласының әкімдігінде бірқатар кадрлық өзгерістер орын алды |date=2009-10-05|lang=kk|work= «ҚазАқпарат» Халықаралық ақпарат агенттігі|accessdate=2025-08-06}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://nomad.su/?a=19-200910070334 |title= Кадровые перестановки |date=2009-10-07|lang=ru|work= NOMAD кочевник |accessdate=2025-08-06}}</ref>

2010 жылғы 1 сәуірде [[Қазақстан Республикасының Үкіметі|Қазақстан Үкіметінің]] № 271 бұйрығымен лауазымынан босатылып, 6 сәуірде [[Қазақстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігі|Индустрия және жаңа технологиялар министрлігі]] Инвестиция комитетінің төрағасы болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P100000271_ |title= Т.М. Жақсылықов туралы |date=2010-04-01|lang=kk|work= Қазақстан Республикасы нормативті құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі |accessdate= 2025-08-06}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://nomad.su/?a=19-201004060035 |title= Кадровые перестановки |date=2010-04-06|lang=ru|work= NOMAD кочевник |accessdate=2025-08-06}}</ref>

23 тамызда лауазымынан босатылып, Қазақстанның инвестициялық қорының басқарма төрағасы болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://kaz.inform.kz/news/kazakstannyn-investiciyalyk-kory-ak-ga-zhana-basshy-tagayyndaldy_a2296800/ |title= «Қазақстанның инвестициялық қоры» АҚ-ға жаңа басшы тағайындалды |date=2010-08-23|lang=kk|work= «ҚазАқпарат» Халықаралық ақпарат агенттігі|accessdate=2025-08-06}}</ref>

2012 жылғы 3 ақпанда лауазымынан босатылып, [[Қазақстан Республикасының Үкіметі|Қазақстан Үкіметінің]] № 195 бұйрығымен [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Экономикалық даму және сауда министрінің]] орынбасары болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P1200000195 |title= Т.М. Жақсылықов, Т.М. Сүйлейменов туралы |date=2010-04-01|lang=kk|work= Қазақстан Республикасы нормативті құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі |accessdate= 2025-08-06}}</ref>

2014 жылы тамызда [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Экономикалық даму және сауда министрлігі]] [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Ұлттық экономика министрлігі]] деп атауын өзгертіп онда орынбасар болып қайта тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://www.akorda.kz/kz/events/akorda_news/akorda_other_events/kazakstan-respublikasy-memlekettik-baskaru-zhuiesinin-reformasy-turaly-zharlyk |title= «Қазақстан Республикасы мемлекеттік басқару жүйесінің реформасы туралы» Жарлық |date=2014-08-06|lang=kk|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] ресми сайты|accessdate= 2025-08-06}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P1400000918 |title= Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің кадр мәселелері |date=2014-08-13|lang=kk|work= Қазақстан Республикасы нормативті құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі |accessdate= 2025-08-06}}</ref>

2017 жылғы 14 сәуірде [[Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңес|Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңестің]] № 4 шешімімен [[Еуразиялық экономикалық комиссия|Еуразиялық экономикалық комиссияның]] Экономика және қаржы саясаты жөніндегі Алқа мүшесі (Министр) болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://adilet.zan.kz/kaz/docs/H17B0000004 |title= Еуразиялық экономикалық комиссия Алқасы мүшесін тағайындау туралы |date=2017-04-13|lang=kk|work= Қазақстан Республикасы нормативті құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі |accessdate= 2025-08-06}}</ref>

Осы лауазымын атқарып отырған барысында 2018 жылғы 21 қыркүйекте [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] № 752 Жарлығымен [[Қазақстан Республикасының Президенті|Президент]] көмекшісі болып тағайындалды. 29 қарашада [[Қазақстан Республикасының Президенті|Президент]] көмекшісі лауазымынан босатылды.<ref>{{Cite web|url= https://www.akorda.kz/kz/legal_acts/decrees/tm-zhaksylykovty-kazakstan-respublikasy-prezidentinin-komekshisi-kyzmetine-tagaiyndau-turaly |title= Т.М. Жақсылықовты Қазақстан Республикасы Президентінің көмекшісі қызметіне тағайындау туралы |date=2018-09-21|lang=kk|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] ресми сайты|accessdate= 2025-08-06}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://www.akorda.kz/kz/legal_acts/decrees/memleket-basshysynyn-zharlygymen-timur-mekeshuly-zhaksylykov-baska-zhumyska-auysuyna-bailanysty-kazakstan-respublikasy-prezidentinin-komeksh |title= Мемлекет басшысының Жарлығымен Тимур Мекешұлы Жақсылықов басқа жұмысқа ауысуына байланысты Қазақстан Республикасы Президентінің көмекшісі қызметінен босатылды |date=2018-11-29|lang=kk|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] ресми сайты|accessdate= 2025-08-06}}</ref>

2021 жылғы 8 ақпанда [[Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңес|Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңестің]] [[Еуразиялық экономикалық комиссия|Еуразиялық экономикалық комиссияның]] Экономика және қаржы саясаты жөніндегі Алқа мүшесі (Министр) лауазымынан босатылды. 16 ақпанда [[Қазақстан Республикасының Үкіметі|Қазақстан Үкіметінің]] Қаулысымен [[Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігі|Ұлттық экономика министрінің]] бірінші орынбасары болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://eec.eaeunion.org/kk/news/ruslan-beketaev-naznachen-ministrom-po-ekonomike-i-finansovoj-politike-eek/ |title= Руслан Бекетаев назначен министром по экономике и финансовой политике ЕЭК |date=2021-03-05|lang=kk|work= [[Еуразиялық экономикалық комиссия]] |accessdate= 2025-08-06}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://primeminister.kz/hrpolitic/appointments/timur-zhaksylykov-kr-ulttyk-ekonomika-birinshi-vice-ministri-bolyp-tagayyndaldy-161612 |title= Тимур Жақсылықов ҚР ұлттық экономика бірінші вице-министрі болып тағайындалды |date=2021-02-16|lang=kk|work=[[Қазақстан премьер-министрі|Қазақстан Премьер-Министрінің]] ресми ақпараттық ресурсы|accessdate= 2025-08-06}}</ref>

2022 жылы «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қорының» Директорлар кеңесіне мүше болып кірсе, 2024 жылы шығып кетті.<ref>{{Cite web|url= https://kase.kz/kz/information/news/show/1479402 |title= "Даму" кәсіпкерлікті дамыту қоры " АҚ Директорлар кеңесінің құрамы сайланды |date=2022-03-31|lang=kk|work=[[Қазақстан қор биржасы]]|accessdate= 2025-08-07}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://kase.kz/kz/information/news/show/1517726 |title= "Даму" кәсіпкерлікті дамыту қор" АҚ Директорлар кеңесінің құрамы өзгертілді |date=2024-03-18|lang=kk|work=[[Қазақстан қор биржасы]]|accessdate= 2025-08-07}}</ref>

2024 жылғы 4 маусымда лауазымынан босатылып, [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] Жарлығымен [[Қазақстан елшілерінің тізімі#Посткеңестік кеңістік|Беларусьтегі Төтенше және Өкілетті Елші]], [[Қазақстан елшілерінің тізімі#Халықаралық ұйымдар жанындағы тұрақты өкілдер|ТМД Жарғылық органдарының жанындағы Тұрақты өкіл]] қызметін қоса атқарушы болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url= https://www.akorda.kz/kz/memleket-basshysynyn-zharlygymen-timur-mekeshuly-zhaksylykov-kazakstan-respublikasynyn-belarus-respublikasyndagy-elshisi-bolyp-tagayyndaldy-451658 |title= Мемлекет басшысының Жарлығымен Тимур Мекешұлы Жақсылықов Қазақстан Республикасының Беларусь Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі, ТМД Жарғылық органдарының жанындағы Тұрақты өкіл қызметін қоса атқарушы болып тағайындалды |date=2024-06-04|lang=kk|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] ресми сайты|accessdate= 2025-08-06}}</ref>

== Білімі ==
1993 жылы [[Мәскеу мемлекеттік университеті|Мәскеу мемлекеттік университетін]] «тарихшы» мамандығы бойынша тәмамдады.

1997 жылы [[Франция|Франциядағы]] Страсбург Саяси зерттеулер институтын «магистр» мамандығы бойынша тәмамдады.

2003 жылы {{Iw|Kazakh University of Economics, Finance and International Trade|Қазақ экономика және қаржы институтын}} «экономист» мамандығы бойынша тәмамдады.

== Марапаттары және атақтары ==

2012 жылы [[Құрмет ордені|Құрмет орденімен]] марапатталды.<ref>{{Cite web|url= https://nomad.su/?a=3-201212140028 |title= Указом Президента большая группа граждан награждена государственными наградами |date=2012-12-14|lang=ru|work= NOMAD кочевник |accessdate=2025-08-06}}</ref>

2015 жылы [[Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңес|Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңестің]] № 4 шешімімен I дәрежелі Еуразиялық Одақты құруға сіңірген еңбегі үшін медалімен марапатталды.<ref>{{Cite web|url= https://adilet.zan.kz/kaz/docs/H15B0000004 |title= "Еуразиялық экономикалық одақты құруға қосқан үлесі үшін" медалімен наградтау туралы |date=2015-05-08|lang=kk|work= Қазақстан Республикасы нормативті құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі |accessdate= 2025-08-07}}</ref>

2017 жылы Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығының мадақтамасымен марапатталды.

2019 жылы [[Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңес|Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңестің]] № 3 шешімімен Еуразиялық экономикалық одақтың дамуына қосқан үлесі үшін медалімен марапатталды.<ref>{{Cite web|url= https://adilet.zan.kz/kaz/docs/H19B0000003 |title= "Еуразиялық экономикалық одақтың дамуына қосқан үлесі үшін" медалімен наградтау туралы |date=2019-05-29|lang=kk|work= Қазақстан Республикасы нормативті құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі |accessdate= 2025-08-07}}</ref>

2022 жылы [[Парасат ордені|Парасат орденімен]] марапатталды.<ref>{{Cite web|url= https://primeminister.kz/news/respublika-kunine-oray-alihan-smayylov-memlekettik-nagradalardy-tabys-etti-2291128 |title= Республика күніне орай Әлихан Смайылов мемлекеттік наградаларды табыс етті |date=2022-10-22|lang=kk|work=[[Қазақстан премьер-министрі|Қазақстан Премьер-Министрінің]] ресми ақпараттық ресурсы|accessdate= 2025-08-07}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстанның Беларусьтегі елшілері]]
[[Санат:Қазақстан вице-министрлері]]
[[Санат:Қазақстан тарихшылары]]
[[Санат:Қазақстан экономистері]]
[[Санат:Қазақстан елшілері]]
[[Санат:Қазақстан саясаткерлері]]
[[Санат:Мәскеу мемлекеттік университеті түлектері]]

Самат Сатыбалдыұлы Әбіш

2025-08-04T18:04:57Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер
| түс =
| Қазақша есімі = Самат Сатыбалдыұлы Әбіш
| Шынайы есімі =
| Суреті =
| Сурет ені =
| Атауы =
| Титулы = [[Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитеті|Қазақстан Ұлттық қауіпсіздік комитеті төрағасының]] бірінші орынбасары
| Ту = Эмблема КНБ РК.svg
| Ту2 = Flag of Kazakhstan.svg
| Реті =
| Басқара бастады = 25 желтоқсан 2015
| Басқаруын аяқтады = 17 қаңтар 2022
| Президент = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]] [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]
| Ізашары = [[Владимир Зейноллаұлы Жұмақанов|Владимир Жұмақанов]]
| Ізбасары = [[Мұрат Әбуғалиұлы Нұртілеу|Мұрат Нұртілеу]]
| Титулы_2 = [[Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитеті|Қазақстан Ұлттық қауіпсіздік комитеті төрағасының]] орынбасары
| Ту_2 = Эмблема КНБ РК.svg
| Ту2_2 = Flag of Kazakhstan.svg
| Реті_2 =
| Басқара бастады_2 = 7 наурыз 2013
| Басқаруын аяқтады_2 = 25 желтоқсан 2015
| Президент_2 = [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]
| Ізашары_2 = [[Өсер Елеусізұлы Мизанбаев|Өсер Мизанбаев]]
| Ізбасары_2 =
| Титулы_3 = [[Астана]] қаласы бойынша [[Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитеті|Ұлттық қауіпсіздік комитеті]] департаментінің басшысы
| Ту_3 = Эмблема КНБ РК.svg
| Ту2_3 = Emblem of Astana (latin).svg
| Реті_3 =
| Басқара бастады_3 = 11 қараша 2011
| Басқаруын аяқтады_3 = наурыз 2013
| Ізашары_3 = [[Марат Өмірбекұлы Қалқабаев|Марат Қалқабаев]]
| Ізбасары_3 = [[Құрман Исламұлы Елубаев|Құрман Елубаев]]
| Әкесі = Сатыбалды Назарбаев
| Анасы = Светлана Назарбаева
| Жұбайы = Аида Назарбаева
| Балалары = '''қыздары''' Жәмилә Әмина

| Туған күні = 20.8.1978
| Туған жері = [[Өтеген батыр|Энергетический ауылы]], {{туғанжері|Іле ауданы|Іле ауданында}}, [[Алматы облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]
| Қайтыс болған күні =
| Қайтыс болған жері =
| Жерленді =
| Діні =
| Қызмет еткен жылдары =
| Құрамында болды =
| Әскер түрі =
| Атағы = ''' 2024 жылы айырылды''' 1. Генерал-лейтенант (2017)[[Сурет:18-RKGF-LG.svg|20px]] 2. Генерал-майор (2014)[[Сурет:17-RKAF-MG.svg|20 px]]
| Басқарды =
| Шайқасы =
| Ғылыми аясы =
| Жұмыс істеген орны =
| Партиясы = [[Аманат (партия)|Нұр Отан]]
| Білімі = 1. [[Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитеті|Ұлттық қауіпсіздік комитеті]] академиясы 2. Ресей Сыртқы барлау академиясы
| Ғылыми дәрежесі =
| Мамандығы = [[Заңгер]]
| Қолтаңбасы =
| Сайты =
| Commons =
| Марапаттары = '''2024 жылы айырылды ''' {{2 дәрежелі Даңқ ордені}} {{Ерен еңбегі үшін медалі (Қазақстан)}} {{Астанаға 10 жыл медалі}} {{ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл медалі}} {{2 дәрежелі Мінсіз қызметі үшін медалі (Қазақстан)}} {{3 дәрежелі Мінсіз қызметі үшін медалі (Қазақстан)}} {{ҚР ҰҚК 25 жыл медалі}} {{Астанаға 20 жыл медалі}} {{2 дәрежелі Ұлттық қауіпсіздік қалқаны медалі}} {{3 дәрежелі Ұлттық қауіпсіздік қалқаны медалі}}
|Династия=[[Нұрсұлтан Назарбаев отбасы|Назарбаевтар әулеті]]
}}

'''Самат Сатыбалдыұлы Әбіш''' ([[20 тамыз]] [[1978 жыл|1978]], [[Іле ауданы]], [[Алматы облысы]]) — қазақстандық мемлекеттік және әскери қайраткер, [[Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитеті|мемлекеттік қауіпсіздік органдарының]] қызметкері. [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаевтың]] інісі.

== Өмірбаяны ==
Самат Сатыбалдыұлы Әбіш 1978 жылы 20 тамызда Қазақ КСР-і Алматы облысындағы Энергетический ауылында Қазақстанның тұңғыш президентінің кенже інісі Сатыбалды Әбішұлы Назарбаевтың отбасында дүниеге келген. [[Ұлы жүз|Ұлы жүздің]] [[Шапырашты|шапырашты]] руынан шыққан. Ол өз тегін атасы Әбіш Назарбаевтың құрметіне алды. Ағасы — [[Қайрат Сатыбалдыұлы]].

2000 жылы Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің академиясын, ал 2002 жылы Ресей Федерациясының Сыртқы барлау қызметінің академиясын бітірген.

=== Отбасы ===
* Әкесі — Назарбаев Сатыбалды Әбішұлы.
* Анасы — Назарбаева Светлана Мырзахметқызы, «[["Дәуір" баспасы|Дәуір]]» баспасының жетекшісі.
* Ағасы — [[Қайрат Сатыбалдыұлы]]
* Әйелі — Аида Алматбекқызы Назарбаева
* Балалары — Әбіш Әмина Саматқызы, Әбіш Жәмилә Саматқызы<ref>Қазақстан Республикасында Кімнің Кім екені - 2011. 2 томдық анықтамалық. Алматы, 2011 ІSВN 978-601-278-473-2</ref>

=== Мемлекеттік қызметі ===
ҚР ҰҚК академиясын (2000); РФ СБҚ академиясын (2002)
бітірген.

Қазақ, орыс және [[Неміс тілі|неміс]] тілдерін біледі.

2000 жылдан - ҚР ҰҚК органдарында қызмет атқарған.
2006 жылдың маусым айынан -
[[Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Қылмыстық-атқару жүйесі комитеті|ҚР Әділет министрлігі Қылмыстық-үдерістік және қылмыстық-атқару заңнамасы]] басқармасының қылмыстық-атқару заңнамасы бөлімінің
бастығы. 2006 жылдың қыркүйек айынан - [[Қазақстан Республикасы Әділет министрлігі|ҚР Әділет министрлігі Тіркеу қызметі комитеті]] төрағасының орынбасары, 2007 жылдан - төрағасы. 2008 жылдың қазан айынан - ҚР Әділет министрлігінің жауапты хатшысы.
2010 жылдан бері - [[Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитеті|ҚР Ұлттық қауіпсіздік комитеті]] Орталық
аппараты Мамандар департаментінің бастығы.

«Ерен еңбегі үшін» (2007), «Астананың 10 жылдығы» (2008)
медальдарымен марапатталған.

==Хоббиі==
Хоббиі - оқу, [[футбол]].

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

{{wikify}}

[[Санат:Аманат партиясының мүшелері]]
[[Санат:Қазақстан генерал-лейтенанттары]]

Бауыржан Төлегенұлы Әленов

2025-08-04T08:07:00Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер
| Есімі = Бауыржан Төлегенұлы Әленов

| Титулы = [[Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі|Қазақстан Ішкі істер министрінің]] бірінші орынбасары
| Ту = Flag of Kazakhstan.svg
| Ту2 = Logo MVD KZ new.png
| Басқара бастады = 7 қазан 2024 жылдан бастап
| Басқаруын аяқтады =
| Президент = [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]
| Ізашары = [[Марат Шәдетханұлы Қожаев|Марат Қожаев]]
| Ізбасары =

| Титулы_2 = [[Алматы облысы]] бойынша полиция департаментінің басшысы
| Ту_2 = Алматы облысы герб.png
| Ту2_2 = Logo MVD KZ new.png
| Басқара бастады_2 = 2 тамыз 2022
| Басқаруын аяқтады_2 = 7 қазан 2024
| Ізашары_2 = [[Арыстанғани Расылханұлы Заппаров|Арыстанғани Заппаров]]
| Ізбасары_2 = [[Мейрам Жұмкенұлы Әбікеев|Мейрам Әбікеев]]

| Туған күні = 08.11.1976
| Туған жері = {{туғанжері|Көкшетау облысы|Көкшетау облысында}}, [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]
| Қайтыс болған күні =
| Қайтыс болған жері =
| Жерленді =
| Әкесі =
| Анасы =
| Жұбайы =
| Балалары =

| Білімі = 1) Фемида заң институты 2) Қарағанды заң институты
| Атағы = Полиция [[Генерал-майор|генерал-майоры]]
| Қызмет еткен жылдары = 1997—
| Әскер түрі = [[Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі|Қазақстан Ішкі істер министрлігі]]

| Марапаттары = {{2 дәрежелі Айбын ордені}}
}}

'''Бауыржан Төлегенұлы Әленов''' ([[8 қараша]] [[1976 жыл|1976]], [[Көкшетау облысы]]) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, құқық қорғау органдарының қызметкері және полиция [[Генерал-майор|генерал-майоры]]. 2024 жылдан бастап [[Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі|Ішкі істер министрінің]] бірінші орынбасары. 2022—2024 жылдары [[Алматы облысы]] бойынша полиция департаментінің басшысы.

== Өмірбаяны ==
1976 жылы 8 қарашада [[Көкшетау облысы|Көкшетау облысында]] дүниеге келді.

Еңбек жолын 1997 жылы [[Көкшетау]] қаласында Ішкі істер басқармасының Мемлекеттік күзет қызметі басқармасына қарасты полиция батальонының полицейі болып бастады.

1999—2000 жылдары «Арнайы полиция» республикалық мемлекеттік кәсіпорнының №7 мекемесінің күзет взводының бөлімше командирі болды.

2000 жылдан бастап Әленов Көкшетау қаласының Ішкі істер басқармасында еңбектенді:

2000—2001 жылдары Әкімшілік полиция бөлімінің полиция қызметкері;

2001—2002 жылдары Патрульдік полиция батальонының полицейі, бөлімше командирі;

2002—2004 жылдары Криминалдық полиция басқармасына қарасты жедел-іздестіру бөлімшесінің жедел уәкілі, аға жедел уәкілі.

2004 жылдан бастап Әленов Ақмола облыстық Ішкі істер департаментінде қызметте болды:

2004—2007 жылдары Ақмола облыстық ішкі істер департаментінің құрамындағы мүліктік қылмыстарды ашу бөлімшесінің бастығы;

2007 жылғы ақпан—тамыз айларында Криминалдық полиция бөлімі бастығының міндетін атқарушы;

2007—2010 жылдары Ұйымдасқан қылмыстық топтарды анықтау және әшкерелеу бөлімінің бастығы;

2010—2011 жылдары Көкшетау қалалық ішкі істер басқармасы бастығының жедел жұмыс жөніндегі орынбасары;

2011—2013 жылдары [[Зеренді ауданы]] бойынша Ішкі істер бөлімінің бастығы;

2013 жылғы шілде—қараша айларында [[Көкшетау]] қаласы бойынша Ішкі істер басқармасының бастығы.

2014—2015 жылдары Солтүстік Қазақстан облыстық Ішкі істер департаментінің [[Қызылжар ауданы]] бойынша Ішкі істер бөлімінің бастығы болды.

Бұдан кейін Әленов Ақмола облыстық Ішкі істер департаментінде тек жоғары лауазымдарға тағайындалды:

2015—2018 жылдары департамент бастығының орынбасары болса, 2018—2019 жылдары бірінші орынбасары;

2019—2020 жылдары департамент бастығының жедел жұмыс жөніндегі орынбасары болды.

2020 жылғы шілдеден бастап Әленов [[Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі|Ішкі істер министрлігінде]] еңбектенуде:

2020 жылғы шілде—қараша айларында Жетінші департамент бастығының жедел жұмыс жөніндегі орынбасары болса, сол жылғы қараша айында департамент бастығы.

2019—2020 жылдары Жедел қызмет департаментінің бастығы болды.

2022 жылғы 2 тамызда [[Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі|Президент Әкімшілігінің]] келісімімен [[Алматы облысы]] бойынша полиция департаментінің басшысы болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url=https://sputnik.kz/20220802/bauyrzhan-alenov-almaty-oblysy-politsiya-26490011.html|title=Бауыржан Әленов Алматы облысы полиция департаментінің басшысы болды|date=2022-08-02|lang=kk|work=Sputnik|accessdate=2025-08-04}}</ref>

2024 жылы [[Шерзат Болаттың өлімі]] нәтижесінде [[Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі|Ішкі істер министрлігіндегі]] бірқатар ауыс-түйіс барысында [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] өкімімен [[Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі|Ішкі істер министрінің]] бірінші орынбасары болып тағайындалды.<ref>{{Cite web|url=https://mirror.akorda.kz/kz/memleket-basshysynyn-okimimen-bauyrzhan-tolegenuly-alenov-kazakstan-respublikasy-ishki-ister-ministrinin-birinshi-orynbasary-lauazymyna-tagayyndaldy-795017|title=Мемлекет басшысының өкімімен Бауыржан Төлегенұлы Әленов Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің бірінші орынбасары лауазымына тағайындалды|date=2024-10-07|lang=kk|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] ресми сайты|accessdate=2025-08-04}}</ref>

== Білімі ==
2004 жылы Фемида заң институтын бакалавр дәрежесі бойынша тәмамдады.

2012 жылы Қарағанды заң институтын заң ғылымдарының магистрі дәрежесі бойынша тәмамдады.<ref>{{Cite web|url= https://www.gov.kz/memleket/entities/qriim/about/structure/people/47752?lang=kk |title= Әленов Бауыржан Төлегенұлы |lang=kk|work= Мемлекеттік органдардың интернет-ресурстарының бірыңғай платформасы |accessdate=2025-08-04}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=31802072 |title= Аленов Бауржан Толегенович (персональная справка)|lang=ru|work=Параграф|accessdate= 2025-08-04}}</ref>

== Марапаттары және атақтары ==
2025 жылғы 6 мамырда [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] № 871 қаулысымен полиция [[Генерал-майор|генерал-майоры]] арнаулы атағы берілді.<ref>{{Cite web|url= https://www.akorda.kz/kz/zhogary-askeri-zhane-arnauly-ataktar-synyptyk-shender-beru-turaly-541121 |title= Жоғары әскери және арнаулы атақтар, сыныптық шендер беру туралы |date=2025-05-06|lang=kk|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан Президентінің]] ресми сайты|accessdate=2025-08-04}}</ref>

ІІ дәрежелі [[Айбын ордені|Айбын орденімен]] марапатталған.<ref>{{Cite web|url= https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=31802072 |title= Аленов Бауржан Толегенович (персональная справка)|lang=ru|work=Параграф|accessdate= 2025-08-04}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан генерал-майорлары]]
[[Санат:Қазақстан вице-министрлері]]
[[Санат:Қазақстан заңгерлері]]

Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл

2025-07-27T08:38:22Z

Шайнүсіп:

'''Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл''' — адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын қорғаудың, оларды сақтау мен құрметтеудің мемлекеттік кепілдігін қамтамасыз ету мақсатында Қазақстан Республикасының Конституциясында белгіленген жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын адам. 2023 жылғы 1 қыркүйектен бері бұл қызметті [[Артур Ермекұлы Ластаев|Артур Ластаев]] атқарып келеді.<ref>[https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z2200000154 Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл туралы]</ref>

== Тарихы ==
Лауазым ҚР Президентінің 2002 ж. 19 қыркүйектегі Жарлығымен<ref> "Адам құқықтары жөніндегі уәкіл лауазымын құру туралы" ҚР Президентінің 2002 ж.19 қыркүйектегі № 947 Жарлығы (ҚР ПҮАЖ, 2002,30, 328-бап).</ref> құрылды.

== Міндеттері ==
* Адамның және азаматтың бұзылған құқықтары мен бостандықтарын қалпына келтіруге жәрдемдесу, адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын ілгерілетуге ықпал ету

== Сайлау тәртібі ==
# Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкілді Қазақстан Республикасы Президентінің ұсынуы бойынша Қазақстан Республикасы Парламентінің Сенаты бес жыл мерзімге лауазымға сайлайды.
# Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл лауазымына сайланатын адам мынадай талаптарға сай болуға тиіс:
;# Қазақстан Республикасының азаматтығы бар болуы және соңғы он жылда оның аумағында тұрақты тұруы;
;# жоғары білімі болуы;
;# адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын қорғау бойынша кемінде бес жыл жұмыс тәжірибесі болуы;
;# отыз жастан кіші болмауы;
;# мемлекеттік тілді еркін білуі;
;# әрекетке қабілетті болуы.

== Құзыреті ==
Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл өз қызметінде:
# Қазақстан Республикасының Президентіне, Қазақстан Республикасының Парламентіне және Қазақстан Республикасының Үкіметіне адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын көтермелеу және қорғау мәселелері бойынша заң жобаларын әзірлеу, Қазақстан Республикасының заңнамасын жетілдіру жөнінде ұсыныстар береді;
# өз қызметі туралы жыл сайынғы баяндаманы, сондай-ақ арнаулы баяндамалар дайындауды және таратуды қамтамасыз етеді;
# "Қазақстан Республикасының Парламенті және оның депутаттарының мәртебесі туралы" Қазақстан Республикасының Конституциялық заңына сәйкес Қазақстан Республикасының Парламенті Палаталарының бірлескен және бөлек отырыстарына, Қазақстан Республикасының Парламенті мен оның Палаталары жұмыс органдарының отырыстарына және Қазақстан Республикасы Парламенті депутаттарының қатысуымен өтетін өзге де іс-шараларға шақыру бойынша қатысады;
# Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес облыстар, республикалық маңызы бар қалалар немесе астана мәслихаттары сессиясының жалпы отырыстарына қатысуға құқылы;
# Қазақстан Республикасы Үкіметінің, Қазақстан Республикасы Конституциялық Сотының, алқалы мемлекеттік органдар мен мемлекеттік органдарда құрылатын өзге де органдардың отырыстарына шақыру бойынша қатысады;
# Қазақстан Республикасының Үкіметіне және өзге де мемлекеттік органдарға, жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару органдарына, өзге де ұйымдарға және лауазымды адамдарға адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын бұзушылықтардың профилактикасына және қалпына келтіруге бағытталған шараларға қатысты ұсынымдар мен ұсыныстар береді;
# Қазақстан Республикасының Президентіне, Қазақстан Республикасының Үкіметіне, Қазақстан Республикасы Парламентінің депутаттарына және Қазақстан Республикасының мемлекеттік органдарына осы Конституциялық заңда көрсетілген міндеттерге сәйкес ұсыныстар енгізеді;
# азаптаулардың және басқа да қатыгез, адамгершілікке жатпайтын немесе ар-намысты қорлайтын іс-әрекеттер мен жазалау түрлерінің алдын алу жөніндегі ұлттық превентивтік тетікке қатысушылардың қызметін үйлестіреді;
# осы Конституциялық заңда белгіленген тәртіппен адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарының бұзылуы туралы шағымдарды қарайды;
# адамның құқықтары мен бостандықтары саласындағы халықаралық шарттарды ратификациялау немесе Қазақстан Республикасы үшін халықаралық шарттың міндеттілігіне келісімін білдірудің өзге де тәсілі туралы ұсыныстар енгізеді;
# Қазақстан Республикасының шарттық міндеттемелерін орындау үшін Біріккен Ұлттар Ұйымының органдары мен комитеттеріне, сондай-ақ өңірлік мекемелерге ұсынылатын ұлттық баяндамаларды дайындауға және талқылауға уәкілетті органдардың шақыруы бойынша қатысады және көрсетілген органдар мен комитеттердің рәсімдеріне сәйкес осы мәселелер бойынша тәуелсіз пікірін білдіреді;
# адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын көтермелеуге және қорғауға жәрдемдесу мақсатында халықаралық, өңірлік және өзге де ұйымдармен, сондай-ақ басқа мемлекеттердің ұлттық құқық қорғау мекемелерімен, оның ішінде келісімдер (меморандумдар) жасасу арқылы ынтымақтастық жасайды;
# адамның және азаматтың құқықтары жөнінде оқу және зерттеу бағдарламаларын әзірлеуге жәрдемдеседі, оларды білім беру ұйымдары мен өзге де ұйымдарда іске асыруға қатысады;
# адамның және азаматтың Қазақстан Республикасының Конституциясында бекітілген құқықтары мен бостандықтарын қозғайтын нормативтік құқықтық актілердің Қазақстан Республикасының Конституциясына сәйкестігі мәселесі бойынша Қазақстан Республикасының Конституциялық Сотына жүгінеді;
# шет мемлекеттің шақыруы бойынша басқа мемлекеттерде адам құқықтары мен бостандықтарының сақталуына бақылаушы ретінде әрекет етуге құқылы;
# мемлекеттік органдардан, ғылыми мекемелерден және өзге де ұйымдардан адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтары мәселелері бойынша сараптамалық және талдамалық зерттеулер болған жағдайда, оларды сұратады;
# арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсететін, қоғамнан уақытша оқшаулауды қамтамасыз ететін немесе жазаны орындауға арналған алдын ала баруға жататын ұйымдар мен мекемелерге кедергісіз барады;
# арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсететін, қоғамнан уақытша оқшаулауды қамтамасыз ететін немесе жазаны орындауға арналған тиісті ұйымдар мен мекемелердегі адамдардың келісімімен кино-, фото- және бейнетүсіруді, олардан сұхбат алуды, оның ішінде аудио- және бейнетехника құралдарын пайдалана отырып жүргізеді;
# мемлекеттік органдар, жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару органдары, Қазақстан Республикасының өзге де ұйымдары мен азаматтары арасындағы дауды реттеу бойынша қоғамдық диалогқа қатысады және өз қызметінің мақсаттарын, міндеттері мен қағидаттарын басшылыққа ала отырып, ұсынымдар береді;
# мыналарды:
* шағымдарды қарау қағидаларын;
* Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл жанындағы Үйлестіру кеңесі туралы ережені;
* Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл жанындағы сараптама кеңесі туралы ережені;
* ұлттық превентивтік тетікке қатысушыларды іріктеу қағидаларын;
* алдын ала бару үшін ұлттық превентивтік тетікке қатысушылардан топтар қалыптастыру қағидаларын;
* алдын ала бару жөніндегі әдістемелік ұсынымдарды;
* Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкілдің рәмізі мен туының ережесі мен сипаттамасын бекітеді.

==Дереккөздер==
<references/>

[[Санат:Қазақстан мемлекеттік құрылымдары]]

Нұрғали Сәдуақасұлы Әшім

2025-07-18T11:10:38Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Нұрғали Сәдуақасұлы Әшім|Титулы=[[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 5-сайланым депутаттары|V сайланым депутат]]|Ту=Assembly of the Parliament of the Republic of Kazakhstan logo.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=18 қаңтар 2012|Басқаруын аяқтады=20 қаңтар 2016|Титулы_2=[[Қазақстан|Қазақстан Республикасының]] 4-[[Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі|Қоршаған ортаны қорғау министрі]]|Ту_2=Emblem of Kazakhstan (1992-2018).svg|Ту2_2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_2=4 наурыз 2009|Басқаруын аяқтады_2=14 қаңтар 2012|Премьер_2=[[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]]|Президент_2=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_2=[[Нұрлан Әбділдаұлы Ысқақов|Нұрлан Ысқақов]]|Ізбасары_2=[[Нұрлан Жамбылұлы Қаппаров|Нұрлан Қаппаров]]|Титулы_3=[[Түркістан облысы|Оңтүстік Қазақстан облысы]]ның 7-[[Қазақстан облыстары әкімдерінің тізімі#Түркістан облысы|әкімі]]|Ту_3=Turkistan region seal.png|Ту2_3=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_3=28 тамыз 2007|Басқаруын аяқтады_3=4 наурыз 2009|Президент_3=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_3=[[Өмірзақ Естайұлы Шөкеев|Өмірзақ Шөкеев]]|Ізбасары_3=[[Асқар Исабекұлы Мырзахметов|Асқар Мырзахметов]]|Титулы_4=[[Батыс Қазақстан облысы]]ның 4-[[Қазақстан облыстары әкімдерінің тізімі#Батыс Қазақстан облысы|әкімі]]|Ту_4=Coat of Arms Batys Oblysy.png|Ту2_4=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_4=18 қараша 2003|Басқаруын аяқтады_4=28 тамыз 2007|Президент_4=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_4=[[Қырымбек Елеуұлы Көшербаев|Қырымбек Көшербаев]]|Ізбасары_4=[[Бақтықожа Салахатдинұлы Ізмұхамбетов|Бақтықожа Ізмұхамбетов]]|Титулы_5=[[Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі|Қазақстан Республикасы Энергетика және минералдық ресурстар министрінің]] бірінші орынбасары|Ту_5=Emblem of Kazakhstan (1992-2018).svg|Ту2_5=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_5=2 қыркүйек 2002|Басқаруын аяқтады_5=17 қараша 2003|Премьер_5=[[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]] [[Иманғали Нұрғалиұлы Тасмағамбетов|Иманғали Тасмағамбетов]] [[Даниал Кенжетайұлы Ахметов|Даниал Ахметов]]|Ізашары_5=[[Болат Далдаұлы Елеманов|Болат Елеманов]]|Ізбасары_5=[[Бақтықожа Салахатдинұлы Ізмұхамбетов|Бақтықожа Ізмұхамбетов]]|Титулы_6=[[Қостанай|Қостанай қаласының]] 3-[[Қазақстан ірі қалалары әкімдерінің тізімі#Қостанай|әкімі]]|Ту_6=Kostanay city seal.png|Ту2_6=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_6=ақпан 1999|Басқаруын аяқтады_6=шілде 2000|Президент_6=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_6=[[Олег Иванович Куленко|Олег Куленко]]|Ізбасары_6=[[Виктор Николаевич Ленивцев|Виктор Ленивцев]]|Президент=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Партиясы=[[Аманат (партия)|Нұр Отан]] (2007—)|Білімі=[[Мәскеу мемлекеттік экономика, статистика және информатика университеті|Мәскеу экономикалық-статистикалық институты]]|Мамандығы=Математик-инженер|Ғылыми дәрежесі=[[Ғылым кандидаты|Экономика ғылымдарының кандидаты]]|Балалары=3|Туған күні=10.10.1959|Марапаттары={{Қатар
|{{Құрмет ордені}}
|{{Астанаға 10 жыл медалі}}
}}|Туған жері={{туғанжері|Шымкент|Шымкентте}}, [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]}}

'''Нұрғали Сәдуақасұлы Әшім''' ([[10 қазан]] [[1959 жыл|1959]], [[Шымкент]]) — қазақстандық саясаткер, экономист және экономика ғылымдарының кандидаты. 2012—2016 жылдары [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Парламент Мәжілісінің]] депутаты. 2009—2012 жылдары [[Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігі|Қоршаған ортаны қорғау министрі]] болып қызмет етті.

== Қысқаша өмірбаяны ==
* Мәскеу экономика-статистика институтын (1981 ж.) инженер-математик мамандығы бойынша бітірген.
* Мәскеу экономика-статистика институтының аспирантурасын тәмамдаған.
* ҚазССР-і Мемжоспары жанындағы ғылыми-зерттеу институтының кіші ғылыми қызметкері (1981 ж.), бөлім меңгерушісі (1987 ж.);
* ҚазССР-і Министрлер Кеңесінің кадрларды қайта даярлау жөніндегі республикалық институтының аға оқытушысы
* Қазақ химия-технология институтының аға оқытушысы (1990 ж.) қызметтерін атқарған.
* [[Түркістан облысы]] әкімінің кеңесшісі
* Оңтүстік Қазақстан облысы әкімінің орынбасары — Оңтүстік Қазақстан территориалдық мемлекеттік меншік жөніндегі комитетінің төрағасы (1992 ж.) қызметтерін атқарған.
* Оңтүстік Қазақстан облысы әкімінің орынбасары (1993 ж.)
* Ұлттық Банктің Оңтүстік Қазақстан облыстық басқармасының бастығы (1996 ж.)
* ҚР Экономика және сауда вице-министрі (1997 ж.)
* «ТұранӘлем банкі» жабық акционерлік қоғамының басқарма төрағасының орынбасары (1997 ж.)
* 1998 ж. бастап [[Қостанай облысы]] әкімінің орынбасары
* 1999 ж. бастап [[Қостанай]] қаласының әкімі лауазымдарында болды.
* 2000 ж. шілдеден бастап «Қазтрансгаз» ЖАҚ коммерция және маркетинг жөніндегі вице-президенті
* 2000 ж. қарашадан бастап «Intergas CentraI Asia» ЖАҚ-ң бас директоры
* 2001 ж. бастап «Қазтрансгаз» ЖАҚ президенті.
* 2003 ж. маусымнан бастап ҚР Энергетика және минералдық ресурстар бірінші вице-министрі қызметінде болды.
* 2003 ж. қарашадан бастап дейін — [[Батыс Қазақстан облысы]]ның әкімі.
* 2007 ж. 28 тамыздан бастап — [[Түркістан облысы|Оңтүстік Қазақстан облысының]] әкімі.
* 2009-2012 жж. - Қазақстан Республикасының Қоршаған ортаны қорғау министрі.
* 2012 жылғы қаңтардан 2016 жылға дейін бесінші сайланған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты. «Нұр Отан» Халықтық Демократиялық партиясының мүшесі, партиялық тізім бойынша сайланған.

== Марапаттары ==
* «[[Құрмет ордені|Құрмет]]» (2005) ордені
* «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001)
* «Ұлттық қауіпсіздікті қамтамасыз етудегі үлесі үшін» (2005) медальы.

== Отбасы ==
Үйленген. 2 қызы, ұлы бар.<ref>Қазақстан Республикасында кімнің кім екені - 2011 жыл. Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 ІSВN 978-601-278-473-2</ref><ref>Оңтүстік Қазақстан облысының энциклопедиясы</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

==Сыртқы сілтемелер==
* [http://www.parlam.kz/kk/mazhilis/person/1420 Мәжілістің құрамы мен құрылымы, ӘШІМ Нұрғали Сәдуақасұлы]

[[Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері]]
[[Санат:Қостанай әкімдері]]
[[Санат:Батыс Қазақстан облысының әкімдері]]
[[Санат:Түркістан облысының әкімдері]]
[[Санат:Қазақстан қоршаған ортаны қорғау министрлері]]
[[Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің депутаттары]]
[[Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің V шақырылымының депутаттары]]
[[Санат:Қазақстан экономистері]]
[[Санат:Экономика ғылымдарының кандидаттары]]
[[Санат:Аманат партиясының мүшелері]]

Санат:Қазақстан елшілері

2025-03-16T12:06:29Z

Шайнүсіп:

{{commonscat|Ambassadors of Kazakhstan}}
[[Санат:Қазақстан дипломаттары]]
[[Санат:Елдер бойынша елшілер]]
[[Санат:Қазақстан елшілері|Үндістан]]
[[Санат:Үндістандағы елшілер]]

Нұрәлі Рахатұлы Әлиев

2025-02-12T12:23:12Z

Шайнүсіп:

{{Кәсіпкер|Компания 1=Транстелеком|Компания 2=Европа плюс Казахстан|Компания 3=[[Нұрбанк]]|Компания 4=|Есімі=Нұрәлі Рахатұлы Әлиев|Туған күні=1.1.1985|Туған жері={{туғанжері|Алматы|Алматыда}}, [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Азаматтығы={{Байрақ|КСРО}} → {{Байрақ|Қазақстан}}|Лауазымы 1=директорлар кеңесінің төрағасы ''(2023—2025) ''|Лауазымы 2=директорлар кеңесінің төрағасы ''(2007—) ''|Лауазымы 3=директорлар кеңесінің төрағасы ''(2008—2008) ''|Білімі=1. [[Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті|Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті]] 2. [[Пеппердин университеті]] 3.[[Вена халықаралық университеті]] 4. [[Imadec университеті]]|Марапаттары={{ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл медалі}}|Сайты=[https://snowleopardfoundation.kz/about-founder.htm snowleopardfoundation]|Жұбайы=Аида Берікқызы Әлиева ({{comment|үйл.|үйленді}} 2003)}}
'''Нұрәлі Рахатұлы Әлиев''' ([[1 қаңтар]] [[1985 жыл|1985]], [[Алматы]]) — [[Қазақстан|қазақстандық]] [[Табыскер|кәсіпкер]], экономист. [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстанның тұңғыш президенті]] [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаевтың]] жиені.

== Өмірбаяны ==
1985 жылы 1 қаңтарда [[Алматы|Алматыда]] [[Рахат Мұхтарұлы Әлиев|Рахат Әлиев]] пен [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстанның тұңғыш президенті]] [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаевтың]] қызы [[Дариға Нұрсұлтанқызы Назарбаева|Дариға Назарбаеваның]] отбасында дүниеге келді. [[Орта жүз|Орта жүздің]] [[Қоңырат|Қоңырат тайпасы]] [[Жаманбай|Жаманбай руы]] оның ішінде [[Киікші|Киікші бөлімінен]] шыққан.

=== Білімі ===
[[Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті|Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университетінің]] экономика бөлімін “экономист”, [[АҚШ]]-тағы {{Iw|Pepperdine University|Пеппердин университетін}}, [[Аустрия|Аустриядағы]] {{Iw|International University Vienna|Вена халықаралық университетін}} және {{Iw|Imadec Executive Education|Имадек университетінің}} халықаралық бизнес мектебін “іскерлік басқару магистрі” дәрежесімен аяқтады.

=== Мансабы ===

* 2004—2006 — Қант орталығының президенті;
* 2006—2007 — [[Нұрбанк]] директорлар кеңесінің мүшесі, Hit TV музыкалық арнасының президенті;
* 2007—2007 — [[Нұрбанк]] төрағасының бірінші орынбасары;<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/30090563|title=Первым заместителем главы "Нурбанка" назначен Нурали Алиев|date=2007-02-27|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-24}}</ref>
* 2008—2008 — [[Нұрбанк]] директорлар кеңесінің төрағасы;<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/30134925|title=В составе совета директоров Нурбанка произошли изменения|date=2007-10-16|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-24}}</ref>
* 2008—2009 — [[Қазақстан Даму Банкі|Қазақстан Даму Банкінің]] вице-президенті;<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/30365489|title=Нурали Алиев назначен вице-президентом Банка развития Казахстана|date=2008-12-10|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-24}}</ref>
* 2009—2013 — [[Қазақстан Даму Банкі|Қазақстан Даму Банкінің]]<nowiki/>басқарушы директоры;
* 2013—2014 — Транстелеком басқармасының төрағасы;<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/31479940|title=Нурали Алиев назначен президентом АО «Транстелеком»|date=2013-12-05|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-24}}</ref>
* 2014—2016 — [[Астана әкімі|Астана әкімінің]] орынбасары;<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/31641303|title=Ермек Аманшаев и Нурали Алиев назначены заместителями акима Астаны|date=2014-12-20|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-24}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/36394844|title=Первый замакима Астаны исполняет обязанности ушедшего с поста Нурали Алиева|date=2016-03-17|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-24}}</ref>
* 2016—2025 — Транстелеком директорлар кеңесінің төрағасы;<ref>{{Cite web|url=https://inbusiness.kz/ru/last/nurali-alieva-pereizbrali-glavoj-sovdira-transtelekoma-na-tri-goda|title=Нурали Алиева переизбрали главой совдира "Транстелекома" на три года|date=2023-08-01|lang=ru|work=inbusiness|accessdate=2024-11-24}}</ref><ref>{{Cite web|url= https://orda.kz/nurali-aliev-uhodit-iz-transtelekoma-397973/ |title= Нурали Алиев уходит из «Транстелекома» |date=2025-02-12|lang=ru|work= orda.kz |accessdate=2025-02-12}}</ref>
* 2017 — Қазақстан альпинизм және спорттық альпинизм федерациясының президенті.<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/35151613|title=Нурали Алиев стал президентом Федерации альпинизма и спортивного скалолазания|date=2017-08-01|lang=ru|work=online.zakon|accessdate=2024-11-24}}</ref>

=== Жеке өмірі ===
2003 жылы бұрынғы [[Қазақстан Республикасы Әділет министрлігі|әділет министрі]], [[Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясы|орталық сайлау комиссиясының]] бұрынғы төрағасы [[Берік Мәжитұлы Имашев|Берік Имашевтың]] қызы Аидаға (1984 туған) үйленді<ref>{{Cite web|url=https://nomad.su/?a=6-200302220023|title=Нурали, старший внук президента страны, женился!|date=2003-02-22|lang=ru|work=nomad.su|accessdate=2024-11-24}}</ref>. 4 баласы бар: қыздары — Лаура (2003 туған) мен Амира (2010 туған), ұлдары — Алаң (2005 туған) мен Әнуар (2015 туған) Әлиевтер.<ref>{{Cite web|url=https://informburo.kz/novosti/u-nursultana-nazarbaeva-rodilsya-chetvyortyy-pravnuk-12280.html|title=У внука Президента Нурали Алиева родился сын|date=2015-09-17|lang=ru|work=informburo|accessdate=2024-11-24}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://nomad.su/?a=6-200510210223|title=У президента Казахстана родился правнук|date=2005-10-21|lang=ru|work=nomad.su|accessdate=2024-11-24}}</ref>

Анасы [[Дариға Нұрсұлтанқызы Назарбаева|Дариға Назарбаева]] (1963 туған).

Әкесі [[Рахат Мұхтарұлы Әлиев|Рахат Әлиев]] (1962—2015).

Бауырлары: інісі [[Айсұлтан Рахатұлы Назарбаев|Айсұлтан]] (1990—2020) мен қарындасы Венера (2000 туған).

== Қайырымдылық ==
2018 жылы [[Алматы|Алматыда]] қар барыстарын құтқаратын және ТМД елдерінде бірінші болып олар мекендеген аумаққа қоныстандыратын халықаралық қор — Snow Leopard Foundation қорын ашты.

2016 жылы қазақстандық және шетелдік оқу орындарына IT мамандықтары бойынша білім беру гранттарын бөлетін, ауылдық жерлерде оқитын оқушылардың ІТ-ге тең қол жеткізуіне жағдай жасайтын және отандық бастамаларды қолдап оларды қаржымен қамтамасыз ететін “ZHANARTU” қорының негізін салды.

== Байлығы ==
“Транстелеком” АҚ, “Капитал Холдинг” пен “Дармен Холдинг” ЖШС мажоритарлық акционері.

[[Дубай|Дубайдағы]] “Donatello Hotels and Resorts”, Алматыдағы “Donatello бутик-қонақ үйі”, Алматы мен Астанадағы бірнеше мейрамханалардың иесі.
{| class="wikitable"
|-
! Жыл !! Байлығы !! Орны
|-
|2024
|220 млн $<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/ranking/75_bogateyshih_biznesmenov_kazahstana_-_2024|title=75 богатейших бизнесменов Казахстана - 2024|date=2024-05-24|lang=ru|work=Forbes Kazakhstan|accessdate=2024-12-16}}</ref>
|елде 41-ші
|-
|2023
|249 млн $<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/ranking/50_bogateyshih_biznesmenov_kazahstana_-_2023|title=50 богатейших бизнесменов Казахстана - 2023|date=2023-05-11|lang=ru|work=Forbes Kazakhstan|accessdate=2024-12-16}}</ref>
|елде 29-шы
|-
|2022
|263 млн $<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/ranking/50_bogateyshih_biznesmenov_kazahstana_-_2022|title=50 богатейших бизнесменов Казахстана - 2022|date=2022-05-12|lang=ru|work=Forbes Kazakhstan|accessdate=2024-12-16}}</ref>
|елде 26-шы
|-
|2021
|195 млн $<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/articles/50_bogateyshih_biznesmenov_kazahstana_-_2021_1621273818/amp|title=50 богатейших бизнесменов Казахстана - 2021|date=2021-05-18|lang=ru|work=Forbes Kazakhstan|accessdate=2024-12-16}}</ref>
|елде 31-ші
|-
|2020
|269 млн $<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/articles/50_bogateyshih_biznesmenov_kazahstana_1525434752_1603074535/amp|title=50 богатейших бизнесменов Казахстана - 2020|date=2020-10-19|lang=ru|work=Forbes Kazakhstan|accessdate=2024-12-16}}</ref>
|елде 19-шы
|-
|2019
|219 млн $<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/ranking/50_bogateyshih_biznesmenov_kazahstana_-_2019|title=50 богатейших бизнесменов Казахстана - 2019|date=2019-05-12|lang=ru|work=Forbes Kazakhstan|accessdate=2024-12-16}}</ref>
|елде 28-ші
|-
|2018
|219 млн $<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/ranking/50_bogateyshih_biznesmenov_kazahstana_-_2018|title=50 богатейших бизнесменов Казахстана - 2018|date=2019-05-04|lang=ru|work=Forbes Kazakhstan|accessdate=2024-12-16}}</ref>
|елде 28-ші
|-
|}

== Марапаттары мен атақтары ==

* [[Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 25 жыл медалі]];
* [[КИМЭП|КИМЭП университетінің]] “Қазақстанда ақпараттық жүйелерді дамытуға қосқан үлесі және белсенді көшбасшылық ұстанымы үшін” құрмет грамотасының иегері;
* “Іскерлік басқару магистрі” дәрежесі.

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 25 жыл медалінің иегерлері]]
[[Санат:Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті түлектері]]
[[Санат:Қазақстан экономистері]]

Тұрғын Ысқақұлы Сыздықов

2025-02-09T13:17:25Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Тұрғын Ысқақұлы Сыздықов|Суреті=Syzdyqov (2018-09-26).jpg|Атауы=Сыздықов, 2018|Титулы=[[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан Парламенті Мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|VI сайланым депутаты]]|Ту=Assembly of the Parliament of the Republic of Kazakhstan logo.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=24 наурыз 2016|Басқаруын аяқтады=11 қаңтар 2021|тақырыпша1=[[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің төрағалары|Төраға]]|мәтін1=[[Бақтықожа Салахатдинұлы Ізмұхамбетов|Бақтықожа Ізмұхамбетов]] [[Нұрлан Зайроллаұлы Нығматулин|Нұрлан Нығматулин]]|Титулы_2=[[Ленинград ауданы]]ның әкімі|Ту2_2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_2=1994|Басқаруын аяқтады_2=1996|Партиясы=[[Қазақстан халық партиясы]]|Білімі=1) Қазақстан ауыл шаруашылығын механикаландыру және электрлендіру колледжі 2) [[Мәскеу гуманитарлық университеті|Комсомол ОК жанындағы жоғары комсомол мектебі]] 3) [[Қазақ агротехникалық зерттеу университеті|Целиноград ауыл шаруашылығы институты]]|Азаматтығы={{Байрақ|КСРО}}→ {{Байрақ|Қазақстан}}|Қызметі=[[Шенеуніктік]]|Туған жері={{туғанжері|Чистопол ауданы|Чистопол ауданында}}, [[Көкшетау облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Туған күні=2.8.1947|Әскер түрі=[[КСРО Қарулы Күштері]]|Марапаттары={{Қатар |{{ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл медалі}} |{{Құрмет ордені}}}}}}

'''Тұрғын Ысқақұлы Сыздықов''' ([[2 тамыз]] [[1947]], [[Көкшетау облысы]]) — [[Қазақстан|қазақстандық]] және [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|кеңестік]] мемлекет, қоғам қайраткері. [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Мәжіліс]] депутаты (2016—2021).

== Өмірбаяны ==
1947 жылы 2 тамызда [[Көкшетау облысы]], [[Чистопол ауданы]], Луганка ауылында дүниеге келді.

=== Білімі ===
1966 жылы Қазақстан ауыл шаруашылығын механикаландыру және электрлендіру колледжін “техник-механик”, 1974 жылы [[Мәскеу|Мәскеу қаласындағы]] [[Мәскеу гуманитарлық университеті|Комсомол ОК жанындағы жоғары комсомол мектебін]] “тарих және қоғамтану пәнінің мұғалімі” және 1984 жылы [[Қазақ агротехникалық зерттеу университеті|Целиноград ауыл шаруашылығы институтын]] “агроном-ғалым” дәрежелерімен тәмамдады.

=== Мансабы ===
1967—1967 — [[Көкшетау облысы]], Куйбышев ауданы, «Червонный» совхозының механизаторы;

1967—1968 — [[Астана|Целиноградтағы]] «Қазақсельмаш» зауытының слесары;

1968—1970 — [[Көкшетау облысы]], [[Рузаевка (Солтүстік Қазақстан облысы)|Рузаевка]] ауылындағы №81 СПТУ өндірістік оқыту шебері, СПТУ комсомол комитетінің хатшысы, Рузаев аудандық комсомол комитетінің нұсқаушысы;

1975—1980 — [[Рузаев ауданы|Рузаев аудандық]] комсомол комитетінің екінші, содан кейін бірінші хатшысы;

1980—1985 — [[Көкшетау облысы]], [[Рузаев ауданы|Рузаев ауданының]] 15-съезі атындағы совхоздың партком хатшысы;

1985—1990 — КОКП облыстық комитетінің ұйымдастыру-партиялық жұмыс бөлімінің нұсқаушысы, жауапты ұйымдастырушысы;

1990—1990 — [[Көкшетау облысы|Көкшетау облысының]] [[Чистопол ауданы|Чистополь аудандық]] партия комитетінің екінші хатшысы;

1991—1992 — [[Чистопол ауданы|Чистополь ауданының]] меншік мәселелері жөніндегі кеңесінің бас маманы;

1992—1993 — [[Чистопол ауданы|Чистополь аудандық]] халық депутаттары Кеңесінің бастығы;

1993—1994 — [[Чистопол ауданы|Чистополь ауданы]] әкімінің бірінші орынбасары;

1994—1996 — [[Көкшетау облысы]], [[Ленинград ауданы|Ленинград ауданының]] әкімі;

1996—1998 — [[Көкшетау облысы|Көкшетау]] және [[Солтүстік Қазақстан облысы|Солтүстік Қазақстан облыстары]] әкімдерінің аппараттарында нұсқаушы, меңгерушінің орынбасары, ұйымдастыру-кадр бөлімінің меңгерушісі;

1998—1999 — [[Солтүстік Қазақстан облысы]], [[Көкалажар (ауыл)|Гавриловка ауылындағы]] “Көкалажар” ЖШС директоры, [[Рузаевка (Солтүстік Қазақстан облысы)|Рузаевка ауылындағы]] Рузаев ауыл шаруашылығы тәжірибе станциясының директоры;

2000—2003 — [[Ақмола облысы]] әкімінің “Шаруашылық басқармасы” МКҚК бастығы;

2003—2013 — Ақмола облыстық мәслихаты аппаратының басшысы;

2013—2014 — [[Ш.Уәлиханов атындағы Көкшетау университеті]] ректорының кеңесшісі;

2014—2021 — [[Қазақстан халық партиясы|Қазақстан халық партиясының]] хатшысы;

2016—2021 — [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан Парламенті Мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|VI сайланым депутаты]], Экономикалық реформа және өңірлік даму комитетінің мүшесі.<ref>{{Cite web|url=https://election.gov.kz/rus/news/releases/index.php?ID=2904&v=mobile|title= 8 февраля 2016 года Центральная избирательная комиссия Республики Казахстан зарегистрировала партийный список Коммунистической Народной партии Казахстана |date=2016-02-08|lang=ru|work=[[Центральная избирательная комиссия Казахстана]]|accessdate= 2024-02-09}}</ref>

=== Жеке өмірі ===
Үйленген, 3 ұлы бар — Олжас (1968 туған), Олжар (1974 туған), Олжан (1985 туған).<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/31673849|title=Сыздыков Тургун Искакович (персональная справка)|lang=ru|work=online.zakon.kz|accessdate= 2024-02-09}}</ref>

== Президентікке үміткерлігі ==
2015 жылы 4 наурызда Сыздықов [[Қазақстан халық партиясы|Қазақстан халық партиясынан]] президент сайлауына ұсынылды.<ref>{{Cite web|url=https://kaz.tengrinews.kz/kazakhstan_news/kr-prezident-saylauyina-kkhp-atyinan-umtker-tandaldyi-260472/amp/|title=ҚР Президенті сайлауына ҚКХП атынан үміткер таңдалды|date=2015-03-04|lang=kk|work=kaz.tengrinews.kz|accessdate=2024-02-09}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://m.astanatv.kz/kz/news/39314/|title=ҚКХП АТЫНАН ПРЕЗИДЕНТТІК САЙЛАУҒА ТҰРҒЫН СЫЗДЫҚОВ ҚАТЫСАДЫ|date=2015-03-04|lang=kk|work=[[Astana TV|Астана телеарнасы]]|accessdate=2024-02-09}}</ref>

10 наурызда қазақ тілінен міндетті емтиханды сәтті тапсырды.<ref>{{Cite web|url=https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/kandidat-knpk-sdal-ekzamen-svobodnoe-vladenie-gosyazyikom-271334/amp/|title= Кандидат от КНПК сдал экзамен на свободное владение госязыком |date=2015-03-10|lang=ru|work= tengrinews.kz |accessdate=2024-02-09}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/pretendent-knpk-pristupil-sdache-ekzamena-znanie-gosyazyika-271327/amp/|title= Претендент от КНПК приступил к сдаче экзамена на знание госязыка |date=2015-03-10|lang=ru|work= tengrinews.kz |accessdate=2024-02-09}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://vlast.kz/amp/novosti/kandidat_v_prezidenty_ot_knpk_uspeshno_sdal_jekzamen_po_gosjazyku-10027.html|title= Кандидат в президенты от КНПК успешно сдал экзамен по госязыку |date=2015-03-10|lang=ru|work= vlast.kz |accessdate=2024-02-09}}</ref>

17 наурызда президент сайлауына ресми үміткер ретінде тіркелді.<ref>{{Cite web|url=https://qazaqstan.tv/news/39728/|title=Тұрғын Сыздықов ҚР Президенттігіне кандидат ретінде тіркелді|date=2015-03-17|lang=kk|work=[[Qazaqstan (телеарна)|Qazaqstan телеарнасы]]|accessdate=2024-02-09}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.azattyq.org/amp/26904968.html|title=ҚКХП үміткері президенттікке кандидат болып тіркелді|date= 2015-03-17 |lang=kz|work=[[Азаттық радиосы]]|accessdate= 2024-02-09}}</ref>

27 наурызда Сыздықовтың сайлауалды бағдардарламасында оның сенімді өкілі Елнұр Бейсенбаев елдің стратегиялық объектілерін мемлекет меншігіне алу үшін, барлық ұлттық компаниялар мемлекет пен халықтың игілігі үшін жұмыс істеуі үшін жоспарлы нарықтық экономикаға ұмтылатындарын айтты.<ref>{{Cite web|url=https://matritca.kz/old/elections2015/19973-knpk-schitaet-chto-turgun-syzdykov-soberet-bolee-50-golosov-izbirateley.html|title= КНПК считает, что Тургун Сыздыков соберет более 50% голосов избирателей |date=2015-03-27|lang=ru|work= matritca.kz |accessdate=2024-02-09}}</ref>

[[Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясы|Орталық сайлау комиссиясының]] 28 сәуірде жариялаған нәтижесі бойынша ол 145 756, яғни 1,61 % дауыс жинады.<ref>{{Cite web|url=https://www.election.gov.kz/kaz/news/messages/index.php?ID=587&sphrase_id=22720&v=mobile|title= 2015 жылғы 26 сәуірде болған Қазақстан Республикасы Президентінің кезектен тыс сайлауының қорытындылары туралы ХАБАР|date=2015-04-28|lang=kk|work=[[Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясы]]|accessdate= 2024-02-09}}</ref>

== Марапаттары мен атақтары ==
* [[Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі|Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің]] Құрмет грамотасы (1979);
* [[Құрмет ордені]], [[Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 25 жыл медалі]] (2016).

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің VI шақырылымының депутаттары]]

Жәмилә Нүсіпжанқызы Нұрманбетова

2025-01-25T16:16:26Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Жәмилә Нүсіпжанқызы Нұрманбетова|Суреті=Dzhamilya Nurmanbetova.jpg|Титулы=[[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан Парламенті Мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|VI]] және [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 7-сайланым депутаттары|VII сайланым депутаты]]|Ту=Assembly of the Parliament of the Republic of Kazakhstan logo.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=24 наурыз 2016|Басқаруын аяқтады=19 қаңтар 2023|тақырыпша1=[[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің төрағасы#Төрағалар тізімі|Төраға]]|мәтін1=[[Бақтықожа Салахатдинұлы Ізмұхамбетов|Бақтықожа Ізмұхамбетов]] [[Нұрлан Зайроллаұлы Нығматулин|Нұрлан Нығматулин ]] [[Ерлан Жақанұлы Қошанов|Ерлан Қошанов]]|Білімі=1. [[Қазақ ұлттық университеті|Қазақ мемлекеттік университеті]] 2. [[РҒА Философия институты]]|Ғылыми дәрежесі=[[PhD-доктор|Философия докторы]]|Туған жері={{туғанжері|Балқаш ауданы|Балқаш ауданында}}, [[Алматы облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Туған күні=22.2.1964|Марапаттары={{Қатар |{{Құрмет ордені}} | {{Қазақстан халқы Ассамблеясына 20 жыл медалі}}}} {{Қатар |{{Астанаға 10 жыл медалі}} |{{Астанаға 20 жыл медалі}} |{{ҚР тәуелсіздігіне 20 жыл медалі}}}} {{Қатар |{{ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл медалі}} |{{ҚР Конституциясына 25 жыл}} |{{ҚР Конституциясына 20 жыл}}}} {{Қатар |{{Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері}} |{{Қазақстан Республикасы Білім беру ісінің құрметті қызметкері}} |{{Ыбырай Алтынсарин төсбелгісі}} |{{Ғылымды дамытуға сіңірген еңбегі үшін медалі}}}}}}

'''Жәмилә Нүсіпжанқызы Нұрманбетова''' ([[22 ақпан]] [[1964 жыл|1964]], [[Алматы облысы]]) — қазақстандық мемлекет, қоғам қайраткері және философ. [[PhD-доктор|Философия докторы]] және [[профессор]].

== Өмірбаяны ==
1964 жылы 22 ақпанда [[Алматы облысы]], [[Балқаш ауданы|Балқаш ауданында]] дүниеге келді.

=== Білімі ===
1986 жылы [[Қазақ ұлттық университеті|Қазақ мемлекеттік университетін]] “Философия” мамандығы бойынша, 1989 жылы [[РҒА Философия институты|РҒА Философия институтының]] аспирантурасын тәмамдады. 1999 жылы [[PhD-доктор|философия докторы]] ғылыми дәрежесін, 2004 жылы [[профессор]] ғылыми атағына ие болды және 2013 жылы [[Қазақстан Республикасының Ұлттық ғылым академиясы|Қазақстан Ұлттық ғылым академиясының]] корреспондент-мүшесі, кейін 2020 жылы академигі атанды.

=== Мансабы ===
* 1989—1992 — [[Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігі|Қазақстан Ғылым және жоғары білім министрлігі]] Философия және саясаттану институтының әлеуметтік философия, этика кафедрасының аға лаборанты, әлеуметтік философия, этика кафедрасының ғылыми қызметкері;
* 1992—2000 — [[Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігі|Қазақстан Ғылым және жоғары білім министрлігі]] Философия және саясаттану институты Мәдениет және саясат философиясы кафедрасының ғылыми қызметкері;
* 2001—2002 — [[Еуразия ұлттық университеті]] Философия кафедрасының меңгерушісі;<ref>{{Cite web|url=https://fjps.enu.kz/kz/page/department-of-philosophy|title=Философия кафедрасының тарихы|lang=kz|work=[[Еуразия ұлттық университеті]]|accessdate=2025-01-25}}</ref>
* 2003—2004 — [[Еуразия ұлттық университеті|Еуразия ұлттық университетінің]] оқу-әдістемелік жұмыс жөніндегі проректоры;
* 2004—2016 — [[Еуразия ұлттық университеті|Еуразия ұлттық университетінің]] бірінші проректоры;
* 2016—2019 — [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан Парламенті Мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|VI]] және [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 7-сайланым депутаттары|VII сайланым депутаты]].

=== Жеке өмірі ===
Тұрмыста, жұбайы Саяхат Алпысұлы Қонақаев (1955—2014) — “Тау-Кен Самұрық” АҚ төрағасының орынбасары (2009—2014). [[Қазақстанның бірінші ханымы|Қазақстанның бұрынғы бірінші ханымы]] [[Сара Алпысқызы Назарбаева|Сара Алпысқызының]] інісі.<ref>{{Cite web|url=https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/ushel-iz-jizni-brat-saryi-nazarbaevoy-262187/|title=Ушел из жизни брат Сары Назарбаевой|date=2014-09-22|lang=ru|work=tengrinews.kz|accessdate=2025-01-25}}</ref> 3 баласы бар.<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/38386219|title=Нурманбетова Джамиля Нусупжановна (персональная справка)|lang=ru|work=online.zakon.kz|accessdate=2025-01-25}}</ref>

== Ғылыми жобалары ==
* 2009—2011 — «Қазақстандағы жастар және дәстүрлі емес конфессиялар» жобасының жетекшісі;
* 2011—2014 — «Білім беру бағдарламаларының сапасын қамтамасыз ету бойынша құжаттама» ТЕМПУС жобасының үйлестірушісі;
* 2012—2014 — “Болон декларациясының негізгі идеяларын іске асыру контекстінде кәсіби кадрларды даярлауды ғылыми-әдістемелік қамтамасыз ету» жобасының жетекшісі.

== Еңбектері ==
* Философия және ғылым әдіснамасы ({{Lang-ru|Философия и методология науки}});
* Ғылымның тарихы және философиясы ({{Lang-ru|История и философия науки}});
* Адам болмысының архитектурасы ({{Lang-ru|Архитектоника человеческой идентичности}}).

== Марапаттары мен атақтары ==
* Қазақстан Республикасының Білім беру ісінің құрметті қызметкері (2001);
* [[Ыбырай Алтынсарин төсбелгісі]], [[Астанаға 10 жыл медалі]] (2008);
* [[Құрмет ордені]] (2009);
* [[Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалі]] (2011);
* Қазақстан әйелдерінің жетістіктерін көпшілік мойындағаны үшін «Ажар» ұлттық сыйлығы (2012);
* [[Ғылымды дамытуға сіңірген еңбегі үшін медалі]] (2013);
* [[Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері]] (2014);
* [[Қазақстан Конституциясына 20 жыл медалі]], [[Қазақстан халқы Ассамблеясына 20 жыл медалі]] (2015);
* [[Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 25 жыл медалі]], [[ТМД парламентаралық ассамблеясы|ТМД ПАА]] Кеңесінің Құрмет грамотасы (2016);
* [[ТМД парламентаралық ассамблеясы|ТМД ПАА]] 25 жыл медалі (2017);
* [[Астанаға 20 жыл медалі]] (2018);
* Белсенді қызметі үшін медалі (2019);
* [[Қазақстан Конституциясына 25 жыл медалі]] (2020).

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Философия ғылымдарының докторлары]]
[[Санат:Еуразия ұлттық университетінің профессорлары]]
[[Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің VI шақырылымының депутаттары]]
[[Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің VII шақырылымының депутаттары]]
[[Санат:Қазақстан Ұлттық ғылым академиясы академиктері]]
[[Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері]]

Ерік Мылтықбайұлы Өтембаев

2025-01-23T13:40:00Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Ерік Мылтықбайұлы Өтембаев|Титулы=[[Қазақстан]]ның [[Өзбекстан]]дағы елшісі|Ту=Flag of Uzbekistan.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=29 наурыз 2016|Басқаруын аяқтады=18 наурыз 2019|Президент=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары=[[Бөрібай Биқожаұлы Жексембин|Бөрібай Жексембин]]|Ізбасары=[[Дархан Амангелдіұлы Сатыбалды|Дархан Сатыбалды]]|Титулы_2=[[Қазақстан]]ның [[Польша]]дағы елшісі|Ту_2=Flag of Poland.svg|Ту2_2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_2=8 маусым 2012|Басқаруын аяқтады_2=29 наурыз 2016|Президент_2=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_2=[[Алексей Юрьевич Волков|Алексей Волков]]|Ізбасары_2=Алтай Ибрагимұлы Әбиболлаев|Титулы_3=[[Қазақстан]]ның [[Люксембург]] пен [[Бельгия]]дағы елшісі және [[Еуропа одағы]] мен [[НАТО]]дағы өкілі|Ту_3=Flag of Luxembourg.svg|Ту2_3=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_3=мамыр 2009|Басқаруын аяқтады_3=8 маусым 2012|Президент_3=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_3=[[Константин Васильевич Жигалов|Константин Жигалов]]|Ізбасары_3=[[Алмас Нәсіредденұлы Қамзаев|Алмас Қамзаев]]|Титулы_4=[[Қазақстан]]ның [[Иран]]дағы елшісі|Ту_4=Flag of Iran.svg|Ту2_4=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_4=маусым 2006|Басқаруын аяқтады_4=наурыз 2009|Президент_4=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_4=Сәбит Мұхтарұлы Тайыров|Ізбасары_4=[[Нұрбах Тұрарұлы Рүстемов|Нұрбах Рүстемов]]|Білімі=[[Қазақ ұлттық университеті]]|Ғылыми дәрежесі=1. [[Ғылым кандидаты|Физика-математика ғылымдарының кандидаты]] 2. [[Доцент]]|Туған жері=[[Рабат (Түркістан облысы)|Рабат]], {{туғанжері|Қазығұрт ауданы{{!}}Қазығұрт ауданы|Қазығұрт ауданында}}, [[Түркістан облысы|Шымкент облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Туған күні=24.02.1966|Балалары=3|Марапаттары={{Қатар |{{Астанаға 10 жыл медалі}} |{{ҚР парламентіне 10 жыл медалі}} |{{Құрмет ордені}}}}|Партиясы=[[Аманат (партия)|Отан]] ''(2002—2006)''}}

'''Ерік Мылтықбайұлы Өтембаев''' ([[24 ақпан]] [[1966 жыл|1966]], [[Түркістан облысы|Шымкент облысы]]) — қазақстандық [[дипломат]], І дәрежелі Төтенше және Өкілетті Елші.

== Өмірбаяны ==
1966 жылы 24 ақпанда [[Түркістан облысы|Шымкент облысы]], [[Қазығұрт ауданы|Ленин ауданы]], [[Рабат (Түркістан облысы)|Рабат ауылында]] дүниеге келді.

=== Білімі ===
1990 жылы [[Қазақ ұлттық университеті|Қазақ ұлттық университетін]] “математик” мамандығы бойынша тәмамдады. 1993 жылы “Қалыпты суперсызықты көп мәнді бейнелеулердің конволюциясы” тақырыбында жоба қорғап [[Ғылым кандидаты|физика-математика ғылымдарының кандидаты]] атанды.

=== Мансабы ===

* 1990—1994 — [[Қазақ ұлттық университеті|Қазақ ұлттық университетінің]] есептеу математикасы кафедрасының ассистенті, аспиранты;
* 1994—1997 — [[Қазақ ұлттық университеті|Қазақ ұлттық университетінің]] «Макро, микроэкономика және математикалық әдістеме» кафедрасының аға оқытушысы, экономика және әлеуметтану факультетінің декан орынбасары, доценті;
* 1997—1999 — [[Қазақ ұлттық университеті]] Экономика және құқық институты директорының оқу ісі жөніндегі орынбасары;
* 1999—2000 — [[Қазақ ұлттық университеті|Қазақ ұлттық университетінің]] докторанты;
* 2000—2000 — Қазақстан Энергетика, индустрия және сауда министрлігінің «Мұнай-газ өнеркәсібі бас диспетчерлік басқармасы» республикалық мемлекеттік кәсіпорнының бөлім басшысы;
* 2000—2001 — [[Қазақстан Қауіпсіздік кеңесі|Қазақстан Қауіпсіздік Кеңесі]] Экономикалық қауіпсіздік департаментінің бөлім бастығының орынбасары – сектор меңгерушісі;
* 2001—2002 — [[Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі|Қазақстан стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі]] [[Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі|төрағасының]] орынбасары;
* 2002—2005 — [[Қазақстан Қауіпсіздік кеңесі|Қазақстан қауіпсіздік кеңесі]] [[Қазақстан Қауіпсіздік кеңесі|хатшысының]] орынбасары — [[Қазақстан Қауіпсіздік кеңесі|Қазақстан Қауіпсіздік Кеңесі]] Хатшылығының меңгерушісі;
* 2005—2006 — [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі|Қазақстан Сыртқы істер министрлігінің]] Ерекше тапсырмалар жөніндегі Елшісі — Каспий теңізінің мәртебесі жөніндегі келіссөздердегі өкілі;
* 2006—2009 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Иран|Ирандағы]] елшісі;<ref>{{Cite web|url=https://nomad.su/?a=19-200604140122|title=Кадровые назначения|date=2006-04-14|lang=ru|work=nomad.su|accessdate=2025-01-23}}</ref>
* 2009—2012 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Люксембург]] пен [[Бельгия|Бельгиядағы]] елшісі және [[Еуропа одағы]] мен [[НАТО|НАТОдағы]] өкілі;<ref>{{Cite web|url=https://www.azattyq.org/amp/1512751.html|title=Ерік Өтембаев ҚР-ның Бельгиядағы елшісі болып тағайындалды|date=2009-03-19|lang=kz|work=[[Азаттық радиосы]]|accessdate=2025-01-23}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://diapazon.kz/news/835-naznachen-glava-predstavitelstva-rk-pri|title=Назначен глава представительства РК при Евросоюзе и в НАТО|date=2009-05-19|lang=ru|work=diapazon.kz|accessdate=2025-01-23}}</ref>
* 2012—2016 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Польша|Польшадағы]] елшісі;<ref>{{Cite web|url=https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/kazahstan-smenil-glavu-predstavitelstva-pri-es-i-nato-215573/amp/|title=Казахстан сменил главу представительства при ЕС и НАТО|date=2012-06-08|lang=ru|work=tengrinews.kz|accessdate=2025-01-23}}</ref>
* 2016—2019 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Өзбекстан|Өзбекстандағы]] елшісі.<ref>{{Cite web|url=https://aigak.kz/2016/03/29/erk-tembaev-r-n-zbekstanda-ttenshe-zhne-klett-elshs-zmetne-taayndald/|title=ЕРІК ӨТЕМБАЕВ — ҚР-НЫҢ ӨЗБЕКСТАНДАҒЫ ТӨТЕНШЕ ЖӘНЕ ӨКІЛЕТТІ ЕЛШІСІ ҚЫЗМЕТІНЕ ТАҒАЙЫНДАЛДЫ|date=2016-03-29|lang=kz|work=sputnik.kz|accessdate=2025-01-23}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://rus.azattyq.org/amp/29827879.html|title=Посол в Узбекистане Утембаев, подозреваемый в хищениях, уволен|date=2019-03-18|lang=ru|work=rus.azattyq.org|accessdate=2025-01-23}}</ref>

=== Жеке өмірі ===
Үйленген, жұбайы Раушан Мейірманова. Балалары: ұлдары — Қажыолла Мылтықбай мен Сұлтанәлі Мылтықбай және қызы — Сафия Ерік.<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/30776128|title=Утембаев Ерик Мылтыкбаевич (персональная справка)|lang=ru|work=online.zakon.kz|accessdate=2025-01-23}}</ref>

== Қылмысы ==
2018 жылы 16 қазанда [[Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі|Қазақстан Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің]] ресми өкілі Жанна Бастарова Өтембаевтың дипломатиялық қызмет барысында [[Өзбекстан|Өзбекстандағы]] [[Қазақстан]] Елшілігінің әкімшілік ғимаратының құрылысын аяқтау туралы жалған актілерге қол қойды деген күдікке ілінгенін және осы себептен 140 миллион ₸ шығым пайда болғанын жариялады<ref>{{Cite web|url=https://ru.sputnik.kz/amp/20181016/posol-kazahstan-uzbekistan-hishcheniya-7633428.html|title=Посла Казахстана в Узбекистане заподозрили в хищении около 400 тысяч долларов|date=2019-01-18|lang=ru|work=sputnik.kz|accessdate=2025-01-23}}</ref>. 2019 жылы 18 қаңтарда кепіл үшін босатылып, лауазымынан уақытша босатылды<ref>{{Cite web|url=https://ru.sputnik.kz/amp/20190118/posol-utembaev-zalog-sud-8917923.html|title=Подозреваемый в коррупции экс-посол Казахстана в Узбекистане отпущен под залог|date=2019-01-18|lang=ru|work=sputnik.kz|accessdate=2025-01-23}}</ref>. 2020 жылы 23 қыркүйекте 2 жылға бас бостандығынан және мемлекеттік қызметте атқару құқығынан өмір бойына айырылды<ref>{{Cite web|url=https://www.gazeta.uz/ru/2020/09/23/utembaev/|title=Экс-посол Казахстана в Узбекистане осужден на два года ограничения свободы|date=2020-09-23|lang=ru|work=gazeta.uz|accessdate=2025-01-23}}</ref>. 2022 жылы 23 тамызда сот Өтембаевтың ісін қайта қарап, оны толық ақтап шықты<ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/news/newsid_282879/amp|title=Суд оправдал бывшего ответсекретаря МИД РК после пересмотра дела|date=2022-08-23|lang=ru|work=forbes.kz|accessdate=2025-01-23}}</ref>.

== Марапаттары мен атақтары ==
* [[Құрмет ордені]];
* [[Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалі]];
* [[Астанаға 10 жыл медалі]];
* Халықаралық қауіпсіздікті нығайтқаны үшін медалі.

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстанның Өзбекстандағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Польшадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Люксембургтағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Бельгиядағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Ирандағы елшілері]]
[[Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері]]
[[Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті қызметкерлері]]
[[Санат:Физика-математика ғылымдарының кандидаттары]]

Олег Николаевич Новачук

2025-01-17T16:01:18Z

Шайнүсіп: /* Дереккөздер */

{{Кәсіпкер|Есімі=Олег Николаевич Новачук|Туған күні=09.02.1971|Туған жері={{туғанжері|Алматы|Алматыда}}, [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Компания 1=[[KAZ Minerals]]|Лауазымы 1=Бас директор, Басқарма төрағасы (2007—)|Компания 2=[[Қазақмыс]]|Лауазымы 2=Қаржы директоры, бас директор (2005—2007)|Білімі=[[Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті|Қазақ ұлттық университеті]]|Сайты=[https://www.kazminerals.com/ru/%D0%B3%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0%D1%8F/%D0%BE-%D0%BD%D0%B0%D1%81/board-and-management/ KAZ Minerals]}}
'''Олег Николаевич Новачук''' ([[9 ақпан]] [[1971 жыл|1971]], [[Алматы]]) — қазақстандық кәсіпкер, миллионер, [[KAZ Minerals]] төрағасы (2007—).

== Өмірбаяны ==
1971 жылы 9 ақпанда [[Алматы|Алматыда]] дүниеге келді.

=== Білімі ===
1993 жылы [[Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті|Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетін]] “қолданбалы математика” мамандығын магистр дәрежесімен тәмамдады.

=== Мансабы ===

* 1998—2001 — [[АТФ Банк|Қазпромбанк]] төрағасының орынбасары, төрағасы;
* 2005—2007 — [[Қазақмыс]] қаржы директоры, бас директоры;
* 2007 — [[KAZ Minerals]] бас директор, басқарма төрағасы.

=== Жеке өмірі ===
2024 жылы байлығы $ 256 млн бағаланды.

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан кәсіпкерлері]]

Андриан Көпмағамбетұлы Елемесов

2025-01-04T20:27:53Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Андриан Көпмағамбетұлы Елемесов|Титулы=[[Қазақстан]]ның [[Куба]]дағы елшісі|Ту=Flag of Cuba.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=15 наурыз 2022 жылдан бастап|Президент=[[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]|Ізашары=[[Ақылбек Әбсатұлы Қамалдинов|Ақылбек Қамалдинов]]|Титулы_2=[[Қазақстан]]ның [[Мексика]], [[Панама]], [[Коста-Рика]], [[Доминика]] және [[Ямайка]]дағы елшісі|Ту_2=Flag of Mexico.svg|Ту2_2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_2=10 тамыз 2015|Басқаруын аяқтады_2=7 тамыз 2020|Президент_2=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]] [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]|Ізашары_2=[[Константин Васильевич Жигалов|Константин Жигалов]]|Ізбасары_2=Тимур Владимирович Пірімбетов|Титулы_3=[[Қазақстан]]ның [[Италия]], [[Мальта]] және [[Сан-Марино]]дағы елшісі|Ту_3=Flag of Italy.svg|Ту2_3=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_3=6 қараша 2012|Басқаруын аяқтады_3=10 тамыз 2015|Президент_3=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_3=[[Алмаз Нәсіредденұлы Хамзаев|Алмаз Хамзаев]]|Ізбасары_3=[[Сергей Нұртайұлы Нұртаев|Сергей Нұртаев]]|Ту2_4=Flag of Kazakhstan.svg|Білімі=[[Оңтүстік Қазақстан университеті|Қазақ химия-технология институты]]|Мамандығы=|Қызметі=|Азаматтығы=|Туған жері=Равнина ауылы, [[Байрамалы атырабы|Байрамалы ауданы]], [[Мары уәлаяты|Мары облысы]], [[Түрікмен Кеңестік Социалистік Республикасы|Түрікмен КСР]]|Туған күні=10.07.1963|Марапаттары={{Ерен еңбегі үшін медалі (Қазақстан)}}|Әкесі=[[Көпмағамбет Елемесұлы Елемесов|Көпмағамбет Елемесов]]}}

'''Андриан Көпмағамбетұлы Елемесов''' ([[10 шілде]] [[1963 жыл|1963]], [[Мары уәлаяты|Мары облысы]], [[Түрікмен Кеңестік Социалистік Республикасы|Түрікмен КСР]]) — қазақстандық дипломат, I дәрежелі елші. [[Куба|Кубадағы]] елші (2022—).

== Өмірбаяны ==
1963 жылы 10 шілдеде [[Түрікмен Кеңестік Социалистік Республикасы|Түрікмен КСР]], [[Мары уәлаяты|Мары облысы]], [[Байрамалы атырабы|Байрамалы ауданы]], Равнина ауылында дүниеге келді. [[Кіші жүз|Кіші жүздің]] [[Әлімұлы|Әлімұлы тайпасынан]] шыққан.

=== Білімі ===
1987 жылы [[Оңтүстік Қазақстан университеті|Қазақ химия-технология институтын]] “құрылысшы-инженер” мамандығы бойынша тәмамдады және Қазақстан СІМ Дипломатиялық академиясында тәжірибеден өтті.

=== Мансабы ===
* 1985—1989 — «Чимкентстрой» тресінің «СКБС» СУ комсомол ұйымының жұмысшысы, бригадирі, бригадирі, бригадирі, хатшысы;
* 1989—1990 — «Жастар» ғылыми-техникалық орталығының ғылыми қызметкері, [[Мәскеу мемлекеттік құрылыс университеті|Мәскеу инженерлік-құрылыс институтының]] аспиранты;
* 1990—1991 — «Қазфер-Импекс» БК менеджері;
* 1991—1992 — Шағын кәсіпорын директоры, «AKE'S» компаниясының президенті;
* 1992—1995 — «Қазақталқаракөл» БК-ның Италиядағы өкілі;
* 1995—1996 — [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі|Қазақстан Сыртқы істер министрлігінің]] үшінші хатшысы;
* 1996—2001 — Қазақстанның Италиядағы консулы — екінші, үшінші хатшы;
* 2001—2003 — [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі|Қазақстан Сыртқы істер министрлігі]] Орталық және Шығыс Еуропа департаментінің бастығы, Мемлекеттік хаттама қызметінің Сапарлар бөлімінің бастығы, кеңесшісі;
* 2003—2010 — [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі|Қазақстан Сыртқы істер министрлігі]] Мемлекеттік хаттама қызметінің бастығы;
* 2010—2012 — [[Қазақстанның Испаниядағы Елшілігі|Қазақстанның Испаниядағы Елшілігінің]] кеңесші-уәкілі;
* 2012—2015 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Италия]], [[Мальта]] және [[Сан-Марино|Сан-Маринодағы]] елшісі;<ref>{{Cite web|url=https://kapital.kz/amp/naznacheniya/8828/prezident-naznachil-poslov-v-trekh-stranakh.html|title=Президент назначил послов в трех странах|date=2012-11-06|lang=ru|work=kapital.kz|accessdate=2025-01-03}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://kaztag.info/amp/news/prezident-naznachil-poslov-rk-v-polshe-belgii-i-italii|title=Президент назначил послов РК в Польше, Бельгии и Италии|date=2012-06-08|lang=ru|work=kaztag.info|accessdate=2025-01-03}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://kapital.kz/amp/naznacheniya/42645/naznachen-posol-kazakhstana-v-meksike.html|title=Назначен посол Казахстана в Мексике|date=2015-08-10|lang=ru|work=kapital.kz|accessdate=2025-01-03}}</ref>
* 2015—2020 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Мексика]], [[Панама]], [[Коста-Рика]], [[Доминика]] және [[Ямайка|Ямайкадағы]] елшісі;<ref>{{Cite web|url=https://kaztag.kz/kz/news/meksikada-y-aza-stan-elshisi-ta-ayyndaldy|title=Мексикадағы Қазақстан елшісі тағайындалды|date=2015-08-15|lang=kz|work=kaztag.kz|accessdate=2025-01-03}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://qazaly.kz/zanalyk/5742-nazarbaev-zhaa-taayyndaular-zhrgzd.html|title=Назарбаев жаңа тағайындаулар жүргізді|date=2018-09-27|lang=kz|work=qazaly.kz|accessdate=2025-01-03}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.akorda.kz/kz/legal_acts/decrees/memleket-basshysynyn-zharlygymen-andrian-kopmagambetuly-elemesov-kazakstan-respublikasynyn-meksika-kurama-shtattaryndagy-totenshe-zhane-okil|title=Мемлекет басшысының Жарлығымен Андриан Көпмағамбетұлы Елемесов Қазақстан Республикасының Мексика Құрама Штаттарындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі қызметінен, Қазақстан Республикасының Доминикан Республикасындағы, Ямайкадағы, Панама Республикасындағы, Коста-Рика Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі қызметін қоса атқарудан босатылды|date=2020-08-07|lang=kz|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] ресми сайты|accessdate=2025-01-03}}</ref>
* 2022 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Куба|Кубадағы]] елшісі.<ref>{{Cite web|url=https://www.akorda.kz/kz/memleket-basshysynyn-zharlyktarymen--1522247|title=Мемлекет басшысының жарлықтарымен:|date=2022-03-15|lang=kz|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] ресми сайты|accessdate=2025-01-03}}</ref>

=== Жеке өмірі ===
Үйленген, әйелі Айгүл Абайқызы Елемесова. Балалары: 2 қызы — Алима (1984 туған) мен Нағима (1991 туған) және 2 ұлы — Аманжол (1993 туған) және Алдиар (2005 туған).<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/31205170|title=Елемесов Андриан Копмагамбетович (персональная справка)|lang=ru|work=online.zakon.kz|accessdate=2025-01-03}}</ref>

Әкесі [[Көпмағамбет Елемесұлы Елемесов|Көпмағамбет Елемесов]] (1938—2022) — ғалым, [[Ғылым кандидаты|ауыл шаруашылық ғылымдарының кандидаты]], [[Қазақстан Республикасының Ұлттық ғылым академиясы|Ұлттық ғылым академиясының академигі]]. Анасы Бейбіткүл Қалықбайқызы Нұрқалықова [[Ғылым кандидаты|ауыл шаруашылық ғылымдарының кандидаты]].

== Марапаттары мен атақтары ==
* [[Ерен еңбегі үшін медалі]];
* [[Италия Республикасына сіңірген еңбегі үшін ордені]].

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстанның Кубадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Италиядағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстан инженерлері]]
[[Санат:Қазақстанның Мексикадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Панамадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Коста-Рикадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Доминикадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Ямайкадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Мальтадағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Сан-Маринодағы елшілері]]

Қазақстан — Солтүстік Македония қатынастары

2025-01-04T15:43:02Z

Шайнүсіп:

{{Халықаралық қатынас|Атауы=Қазақстан - Солтүстік Македония арақатынасы|Сурет=Kazakhstan–North Macedonia Locator.svg|Ел1=Солтүстік Македония|Ел2=Қазақстан|Түс1=orange|Түс2=green}}
'''Қазақстан — Солтүстік Македония қатынастары''' — [[Қазақстан|Қазақстан Республикасы]] мен [[Солтүстік Македония|Солтүстік Македония Республикасы]] арасындағы қарым-қатынастар

== Дипломатия ==
1995 ж. – Қазақстан Республикасы мен Солтүстік Македония Республикасы арасында дипломатиялық қарым-қатынастар орнатылды.

2014 ж. қазан айында Қазақстан Республикасында Солтүстік Македония Республикасының Елшілігі ''(Астана қаласы)'' ашылды.

2020 жылғы қыркүйектен бастап ҚР-дың СМР-дағы қоса атқарушы Төтенше және Өкілетті Елшісі Жәнібек Әбдірашов ''([[Будапешт]] қаласындағы резиденциясымен)'' болып табылады.

2020 жылғы қарашадан бастап СМР-ның ҚР-дағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Сали Лиманы болып табылады.

Алматы қаласында 2018 ж. қазаннан бастап Солтүстік Македонияның Құрметті Консулдығы жұмыс істейді.

== Саяси қатынастар ==
2010 ж. 1-2 желтоқсанда Астана қаласында өткен [[Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы|ЕҚЫҰ]] Саммитіне СМР Президенті Георге Иванов қатысты.

2012 ж. 1-3 шілдеде СМР Президенті Г.Ивановтың Қазақстанға мемлекеттік сапары өтті.

2013 ж. 22-24 мамырда СМР Премьер-министрі Никола Груевски бастаған делегациясы VI Астана экономикалық форумының жұмысына қатысты.

2014 ж. 28 тамызда [[Анкара]] қаласында ҚР Тұңғыш Президенті [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаевтың]] СМР Президенті Г.Ивановпен екіжақты кездесуі өтті.

2019 жылғы 21-23 тамыз кезеңінде ҚР Бас Прокуроры [[Ғизат Дәуренбекұлы Нұрдәулетов|Ғизат Нұрдәулетов]] [[Скопье]] қаласына жұмыс сапары болды. Сапар шеңберінде, [[Ғизат Дәуренбекұлы Нұрдәулетов|Ғ.Нұрдәулетов]] СМР Мемлекеттік айыптаушы Любомир Йовески және СМР Әділет министрі Рената Дескоскамен кездесті.

2021 жылғы 8-11 қыркүйекте СМР Сыртқы істер министрі Буяр Османидің Қазақстанға ресми сапары өтті, оның шеңберінде ҚР Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевпен, ҚР Премьер-Министрінің Орынбасары - Сыртқы істер министрі Мұхтар Тілеуберди және «Kazakh Invest «ҰК» АҚ Басқарма төрағасы Мейіржан Юсуповпен кездесулері өтті.

2022 жылғы 1-2 қарашада ҚР Премьер-Министрінің Орынбасары - Сыртқы істер министрі Мұхтар Тілеубердинің Солтүстік Македонияға ресми сапары өтті, оның шеңберінде СМР Президенті Стево Пендаровскимен, Ассамблеясының Төрағасы Талат Джаферимен және Сыртқы істер министрі Буяр Османимен кездесулері өтті.

== Сауда-экономикалық ынтымақтастық ==
2022 жылғы 3 қарашада Скопье қаласында Қазақстан-Македон Сауда-экономикалық ынтымақтастық жөніндегі Үкіметаралық комиссиясының бірінші отырысы өтті, оған тең төрағалар – ҚР Ұлттық экономика министрі Әлібек Қуантыров пен СМР Экономика министрі Крешник Бектеши қатысты.

2022 жылғы қаңтар-желтоқсан Қазақстан мен Солтүстік Македония арасындағы сауда айналымы 9,3 млн АҚШ долл. құрған. <ref>{{Cite web|title=Қазақстан Республикасы мен Солтүстік Македония Республикасы арасындағы қарым-қатынастар|url=https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/article/details/505?lang=kk|accessdate=15.09.2023|author=ҚР СІМ|lang=kk}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}
{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Солтүстік Македонияның халықаралық қатынастары]]

Куба — Қазақстан қатынастары

2025-01-03T09:47:21Z

Шайнүсіп:

'''Куба — Қазақстан қатынастары''' — [[Қазақстан|Қазақстан Республикасы]] мен [[Куба|Куба Республикасы]] арасындағы қатынастар

== Дипломатия ==
1992 жылғы 24 наурызда Қазақстан мен Куба арасында дипломатиялық қатынас орнатылды.

1993 жылы [[Алматы|Алматыда]] Кубаның Қазақстан Республикасындағы Елшілігі ашылды, ол 1999 жылы Астанаға көшірілді.

2003 жылы Куба Республикасында Қазақстан Республикасының Дипломатиялық өкілдігі ашылды.

2021 жылғы 1 сәуірде Қазақстан Республикасының Президенті [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қ.К.Тоқаев]] Дипломатиялық миссияны Қазақстан Республикасының Кубадағы Елшілігіне айналуы туралы Жарлыққа қол қойды.

2022 жылғы қаңтардан бастап Оскар Сантана Леон Кубаның Қазақстан Республикасындағы Елшісі қызметін атқарады.

2022 жылғы 15 наурыздан бастап [[Андриан Көпмағамбетұлы Елемесов|Андриан Елемесов]] Қазақстан Республикасының Куба Республикасындағы Елшісі қызметін атқарады.

== Саяси диалог ==
Екі ел арасындағы екі жақты ынтымақтастықтың негізі жоғары және жоғарғы деңгейдегі байланыстар қалайды. Президент [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Н.Назарбаевтың]] 2016 жылғы 2 сәуірдегі Кубаға ресми сапары екіжақты ынтымақтастықтағы маңызды қадам болды, оның барысында Куба Республикасы Мемлекеттік кеңесінің және Министрлер Кеңесінің Төрағасы Р.Кастромен келіссөздер жүргізді.

Қазақстан мен Куба Сыртқы істер министрлері 2013 және 2018 жылдары Нью-Йоркте БҰҰ Бас Ассамблеясы аясында кездесті. 2011 жылдан бастап Сыртқы істер министрлерінің орынбасарлары деңгейінде СІМ аралық саяси консультациялар өткізіліп келеді. Қазақстан мен Куба халықаралық форумдарда бір-бірінің бастамалары мен ұсыныстарына өзара қолдау көрсете отырып, халықаралық ұйымдар, бірінші кезекте БҰҰ аясында белсенді ынтымақтасады.

== Сауда-экономикалық ынтымақтастық ==
Сындарлы саяси диалог аясында, сауда-экономикалық саладағы екіжақты ынтымақтастықты дамыту әлеуеті болып табылады.

2008 жылдан бастап екіжақты тауар айналымының көлемі негізінен Кубадан Қазақстан Республикасына импорттау есебінен қалыптасты, ал оның негізгі тауарларына қант қамысы, сигара және этил спирті кіреді.

2022 жылы өзара сауда көлемі 510,5 мың долларды құрады, оның ішінде экспорт – 0,39 мың доллар, ал импорт – 510,2 мың доллар.

2022 жылғы 12 қазанда биофармацевтика, медицина және туризм салаларындағы екіжақты қарым-қатынастарды дамыту мәселелерін талқылау үшін бейнеконференция режимінде Қазақстанның Сыртқы сауда палатасы мен Кубаның Сауда-өнеркәсіп палатасының 1-ші кездесуі өтті.

Екіжақты ынтымақтастықтың ең перспективалы бағыттарының бірі денсаулық сақтау, биотехнология және фармацевтика болып табылады.

== Мәдени-гуманитарлық саладағы ынтымақтастық ==
Қазақстанның Кубадағы Елшілігі екіжақты қарым-қатынасты нығайтуға бағытталған мәдени шараларды тұрақты түрде өткізіп тұрады.

Диалогты дамытуға Қазақстанда [[Дүниежүзілік көрме (2017)|ЭКСПО-2017]] халықаралық мамандандырылған көрмесін өткізу ықпал етті, онда Куба жетістіктері Латын Америкасы павильонында көрсетілді. ЭКСПО көрмесі аясында Қазақстанға Кубаның Сауда-өнеркәсіп палатасының президенті О.Эрнандес келді.

Астана мен Гавана спорт және мәдениет саласындағы ынтымақтастықты нығайтуға бағытталған. Қазақстан мен Куба бокс федерациялары арасында жемісті әріптестік орнатылды. 2014 жылы Астанада Қазақстан Республикасы Спорт және дене шынықтыру істері агенттігі мен Кубаның Ұлттық спорт, дене шынықтыру және демалыс институты арасында спорт саласындағы ынтымақтастық туралы келісімге қол қойылды.

== Шарттық-құқықтық база ==
<nowiki>Қазіргі уақытта екіжақты құқықтық база 14 құжаттан тұрады, оның ішінде Ғылым және мәдениет саласындағы ынтымақтастық туралы келісім (1995 ж.) және Сауда-экономикалық ынтымақтастық туралы келісім (2008 ж., 2009 жылы күшіне енген). {{</nowiki><ref>{{Cite web|title=Қазақстан Республикасы мен Куба Республикасы арасындағы қатынастар|url=https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/article/details/535?lang=kk|accessdate=14.09.2023|lang=kk|author=ҚР СІМ}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}
{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Кубаның халықаралық қатынастары]]

Гайана — Қазақстан қатынастары

2025-01-03T09:46:18Z

Шайнүсіп:

'''Гайана — Қазақстан қатынастары''' — [[Гайана|Кооперативті Гайана Республикасы]] мен [[Қазақстан|Қазақстан Республикасы]] арасындағы қатынастар.

== Дипломатия ==
11 қаңтар 2013 жылы Қазақстан мен Гайана дипломатиялық қатынастар орнатты.

Елдердің астаналарында бір-бірінің елшіліктері жоқ.

== Визалық саясат ==
Гайана азаматтарына Қазақстанға кіру үшін виза қажет.

Қазақстан азаматтарына Гайанаға кіру үшін виза қажет.

== Байланыстар ==
2019 жылғы 21 наурызда Қазақстан Республикасының [[Мексика|Мексика Құрама Штаттарындағы]] Төтенше және Өкілетті Елшісі мәртебелі [[Андриан Көпмағамбетұлы Елемесов|Андриан Елемесов]] мырза бүгін вице-президент және сыртқы істер министрі Құрметті Карл Гриниджге барды. Олар өзара қызығушылық тудыратын басқа салалар арасында екіжақты қатынастарды нығайту мәселелерін талқылады.<ref name=":0">{{Cite web|title=Гайананың СІМ|url=https://www.facebook.com/mfaguyana/posts/2307213089547360/?paipv=0&eav=AfbyoNVCZHJw7sNLyZwIfKbGRADbm1c9MvJ1J8imByXlolBzPZxiBu4U_BZ0bfZ_q_Y&_rdr|accessdate=21.09.2023|lang=en}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}

{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Гайананың халықаралық қатынастары]]

Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов

2025-01-02T08:14:29Z

Шайнүсіп: Жаңа бетте: {{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов|Титулы=Қазақстанның Қырғызстандағы елшісі|Ту=Flag of Kyrgyzstan.svg|Ту2=

{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов|Титулы=[[Қазақстан]]ның [[Қырғызстан]]дағы елшісі|Ту=Flag of Kyrgyzstan.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=16 наурыз 2015|Басқаруын аяқтады=7 ақпан 2018|Президент=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары=[[Бейбіт Өксікбайұлы Исабаев|Бейбіт Исабаев]]|Ізбасары=[[Кәрім Нәсбекұлы Көкірекбаев|Кәрім Көкірекбаев]]|Титулы_2=[[Қазақстан]]ның [[Армения]]дағы елшісі|Ту_2=Flag of Armenia.svg|Ту2_2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады_2=5 қазан 2010|Басқаруын аяқтады_2=16 наурыз 2015|Президент_2=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізбасары_2=[[Тимур Бейбітәліұлы Оразаев|Тимур Оразаев]]|Ізашары_2=[[Қырымбек Елеуұлы Көшербаев|Қырымбек Көшербаев]]|Білімі=1. [[Әбілқас Сағынов атындағы Қарағанды техникалық университеті|Қарағанды политехникалық институты]] 2. Қазақстан СІМ Дипломатиялық академиясы 3. [[Лондонның экономика мектебі]]|Мамандығы=Мұғалім-инженер|Ғылыми дәрежесі=[[Ғылым кандидаты|Техника ғылымдарының кандидаты]]|Қызметі=[[Елші]], [[дипломатия]]|Азаматтығы={{Байрақ|КСРО}}→ {{Байрақ|Қазақстан}}|Туған жері=[[Қазан (Айыртау ауданы)|Қазан]], [[Айыртау ауданы|Володар ауданы]], [[Солтүстік Қазақстан облысы|Көкшетау облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Жұбайы=Баян Бозжігітова|Балалары='''ұлы''' Әмір (1979 туған) '''қыздары''' Айгерім (1986 туған) Айша (1988 туған)|Туған күні=05.01.1956|Марапаттары={{Қатар |{{Парасат ордені}} |{{Құрмет ордені}} |{{ҚР тәуелсіздігіне 10 жыл медалі}} |{{ҚР тәуелсіздігіне 20 жыл медалі}}}} {{Қатар |{{Астанаға 20 жыл медалі}} |{{ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл медалі}} |{{ҚР Конституциясына 20 жыл}} |{{Астанаға 10 жыл медалі}}}}}}

'''Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов''' ([[5 қаңтар]] [[1956 жыл|1956]], [[Айыртау ауданы|Володар ауданы]], [[Солтүстік Қазақстан облысы|Көкшетау облысы]]) — қазақстандық дипломат, елші. II дәрежелі Төтенше және Өкілетті Елші және [[Ғылым кандидаты|техника ғылымдарының кандидаты]].

== Өмірбаяны ==
1956 жылы 5 қаңтарда [[Солтүстік Қазақстан облысы|Көкшетау облысы]], [[Айыртау ауданы|Володар ауданы]], [[Қазан (Айыртау ауданы)|Қазан ауылында]] (қазіргі [[Солтүстік Қазақстан облысы]], [[Айыртау ауданы]]) дүниеге келді.

=== Білімі ===
1979 жылы [[Әбілқас Сағынов атындағы Қарағанды техникалық университеті|Қарағанды политехникалық институтын]] “мұғалім-инженер” мамандығы бойынша тәмамдап, 2000 жылы Қазақстан СІМ Дипломатиялық академиясында және 2003 жылы [[Лондонның экономика мектебі|Лондонның экономика мектебінде]] тәжірибеден өтті.

=== Мансабы ===
* 1979—1980 — [[Әбілқас Сағынов атындағы Қарағанды техникалық университеті|Қарағанды политехникалық институты]] комсомол комитетінің хатшысы;
* 1980—1983 — [[Әбілқас Сағынов атындағы Қарағанды техникалық университеті|Қарағанды политехникалық институтының]] ассистенті;
* 1983—1992 — [[Қазақ ұлттық техникалық зерттеу университеті|Қазақ политехникалық институтының]], [[Қазақ бас сәулет-құрылыс академиясы|Алматы сәулет-құрылыс институтының]] аспиранты, ғылыми қызметкері, оқытушысы, доценті, кафедра меңгерушісі;
* 1992—1993 — “Қазпромэкспорт” бас директорының орынбасары;
* 1993—1995 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Түркия|Түркиядағы]] Сауда үйінің бас директоры;
* 1995—1997 — Nakosta компаниясының бас менеджері;
* 1997—1998 — “Техноинвест” компаниясының директоры;
* 1998—2002 — Дипломатиялық өкілдіктермен жұмыс департаментінің директоры, директордың орынбасары, Дипломатиялық корпусқа қызмет көрсету департаментінің директоры;
* 2002—2006 — [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі|Қазақстан Сыртқы істер министрлігі]] Алматы қаласындағы өкілдігінің басшысы;
* 2006—2015 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Армения|Армениядағы]] елшісі;<ref>{{Cite web|url=https://centrasia.org/newsA.php?st=1160101260|title=Аимдос Бозжигитов стал послом Казахстана в Армении|date=2006-10-06|lang=ru|work=centrasia.org|accessdate=2025-01-02}}</ref>
* 2015—2018 — [[Қазақстан|Қазақстанның]] [[Қырғызстан|Қырғызстандағы]] елшісі;<ref>{{Cite web|url=https://rus.azattyk.org/amp/26904819.html|title=Послом Казахстана в КР назначен Аимдос Бозжигитов|date=2015-03-17|lang=ru|work=[[Радио «Свобода»]]|accessdate=2025-01-02}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.akorda.kz/kz/legal_acts/decrees/memleket-basshysynyn-zharlygymen-aiymdos-ersaiynuly-bozzhigitov-kazakstan-respublikasynyn-kyrgyz-respublikasyndagy-totenshe-zhane-okiletti-e|title=Мемлекет басшысының Жарлығымен Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов Қазақстан Республикасының Қырғыз Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі қызметінен босатылды|date=2018-02-07|lang=kz|work=[[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] ресми сайты|accessdate=2025-01-02}}</ref>
* 2018—2021 — “Сыртқы саясатты зерттеу институты” АҚ төрағасы.

=== Жеке өмірі ===
Үйленген, жұбайы Баян Бозжігітова (1958 туған). Балалары: ұлы — Әмір (1979 туған) және қыздары — Айгерім (1986 туған) мен Айша (1988 туған) Бозжігітовтер.<ref>{{Cite web|url=https://online.zakon.kz/m/amp/document/31678122|title=Бозжигитов Айымдос Ерсаинович (персональная справка)|lang=ru|work=online.zakon.kz|accessdate=2025-01-02}}</ref>

== Марапаттары мен атақтары ==
* [[Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалі]] (2001);
* [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] құрмет грамотасы (2002);
* [[Құрмет ордені]] (2007);
* [[Астанаға 10 жыл медалі]] (2008);
* [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] алғысы (2010);
* [[Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалі]] (2011);
* [[Қазақстан премьер-министрінің орынбасары|Қазақстан премьер-министрі орынбасарының]] алғысы (2012);
* [[Қазақстан Конституциясына 20 жыл медалі]] (2015);
* [[Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне 25 жыл медалі]] (2016);
* Қазақстан Республикасының дипломатиялық қызметіне 25 жыл медалі, [[Қазақстан Республикасының Президенті|Қазақстан президентінің]] алғысы (2017);
* [[Астанаға 20 жыл медалі]], [[Парасат ордені]], [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі|Қазақстан Сыртқы істер]] [[Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлері|министрінің]] Құрмет грамотасы (2018);

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстанның Армениядағы елшілері]]
[[Санат:Қазақстанның Қырғызстандағы елшілері]]
[[Санат:Қаныш Сәтбаев атындағы Қазақ ұлттық техникалық университеті оқытушылары]]
[[Санат:Техника ғылымдарының кандидаттары]]

Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов

2025-01-02T08:14:29Z

Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов

2025-01-02T08:14:29Z

Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов

2025-01-02T08:14:29Z

Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов

2025-01-02T08:14:29Z

Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов

2025-01-02T08:14:29Z

Айымдос Ерсайынұлы Бозжігітов

2025-01-02T08:14:29Z

Қазақстан — Сербия қатынастары

2024-12-15T20:36:35Z

Шайнүсіп:

{{Халықаралық қатынас|Атауы=Қазақстан - Сербия қатынастары|Сурет=Kazakhstan Serbia Locator.png|Ел1=Қазақстан|Түс1=green|Түс2=orange|Ел2=Сербия}}
'''Қазақстан — Сербия қатынастары''' — 1996 жылғы желтоқсанда құрылған [[Қазақстан|Қазақстан Республикасы]] мен [[Сербия|Сербия Республикасының]] екіжақты қатынастары. 2015 жылғы маусымнан бастап Белградта Қазақстан елшілігі ашылды; өз кезегінде [[Астана|Астанада]] Сербия елшілігі 2011 жылғы 23 маусымнан бастап жұмыс істейді.<ref>[http://www.mfa.kz/index.php/en/foreign-policy/kazakhstan-s-relations/kazakhstan-eu-cooperation/16-materials-english/1103-kazakh-serbian-relations Kazakh-Serbian relations] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160422214254/http://www.mfa.kz/index.php/en/foreign-policy/kazakhstan-s-relations/kazakhstan-eu-cooperation/16-materials-english/1103-kazakh-serbian-relations |date=2016-04-22 }} {{ref-en}}</ref>

== Тарихы ==
[[Сурет:Жамбил Жабајев, споменик у Београду (памятник Жамбилю Жабаеву в Белграде, Сербия).jpg|нобай|333x333 нүкте|[[Жамбыл Жабайұлы|Жамбыл Жабаевтың]] жаңа Белградтағы бюсті, 2016 жылғы 24 тамызда орнатылған]]
Қазақстан мен Сербия арасындағы қатынастар орнағанға дейін [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]-ның құрамында [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР-і]] болған СФРЮ-мен (Сербияның ізашары) дипломатиялық қатынастары болған. Қазақстан Республикасы мен Югославия Одақтас Республикасы арасындағы дипломатиялық қатынастар 1996 жылғы 10 желтоқсанда белгіленді, ол ҚР Елшісі Т.Мансұров пен СРУ Елшісі Д. Маркович қол қойған Мәскеудегі хаттамамен бекітілді. Қазіргі уақытта Қазақстан Республикасының Сербиядағы Төтенше және Өкілетті Елшісі қызметін Нұрбах Рүстемов атқарады (2014 жылдан бастап); өз кезегінде Сербияның Қазақстан Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Владан Матич (2017 жылдан бастап) болып табылады.

Қарым-қатынасты дамыту аясында Қазақстан мен Югославия (кейінірек Сербия) саясаткерлерінің бірқатар кездесулері өтті.
* 2003 жылғы 1 желтоқсанда [[ЕҚЫҰ]] СІМК 11-ші шеңберінде Қазақстанның Сыртқы істер бірінші вице-министрі Қ.Әбусейітов [[Сербия және Черногория]] Сыртқы істер министрінің орынбасары В. Зугичпен кездесті.
* 2005 жылғы 11 қарашада Қазақстан президентінің инаугурациясына Сербия және Черногория елшісі М. Рочен қатысты.
* 2007 жылғы 28 қарашада Сербияның сауда және қызмет министрі П. Бубалов Қазақстанға сапармен келді.
* 2009 жылғы 3-4 қараша аралығында Белградта [[Еуропа одағы|Еуропалық Одақпен]] байланыс жөніндегі Қазақстан Республикасының Ұлттық үйлестірушісі [[Константин Васильевич Жигалов|Қ. Жигалов]] сапармен болды.
* 2009 жылғы 1 желтоқсанда Афиныда ЕҚЫҰ СІМК алаңдарында ҚР Сыртқы істер министрі Қ. Саудабаев пен Сербия СІМ басшысы В. Еремичтің кездесуі өтті.
* 5-6 қыркүйек аралығында Белградта Қазақстан делегациясы "[[Қосылмау қозғалысы]]" саммитінде бақылаушы болды.
* 2011 жылғы 23 қыркүйекте [[БҰҰ Бас Ассамблеясы|БҰҰ Бас Ассамблеясының]] 66-сессиясында Қазақстан мен Сербияның Сыртқы істер министрлері — Е. Қазыханов пен В. Еремич кездесті.
* 2015 жылғы 3-5 маусым аралығында Белградта ҚР СІМ басшысының орынбасары А.Волков сапармен болды, Ол Сербия президенті Т. Николичпен, СІМ басшысы И. Дачичпен және басқалармен келіссөздер жүргізді.

2014 жылғы наурыздан бастап Сербия Республикасының Халықтық сатып алуында Қазақстан Республикасымен достық және ынтымақтастық депутаттық тобы жұмыс істейді.

== Ынтымақтастық ==
=== Экономикалық ===
Қазақстан мен Сербия арасындағы тауар айналымының көлемі:
* 2008 - $12,5 млн.
* 2009 - $18,5 млн.
* 2010 - $13 млн.
* 2011 - $15,5 млн.
* 2012 - $25,3 млн.
* 2013 — $22,7 млн. (Сербияға экспорт — 4 4,5 млн., Сербиядан импорт-1 18,2 млн.)
* 2014 — $20 млн. (Сербияға экспорт — 0 0,3 млн., Сербиядан импорт-1 19,7 млн.)
* 2015 (екі ай) - $1,7 млн (тек Сербиядан импорт)

Сербия химия өнеркәсібін, ағашты, тоқыма бұйымдарын, қағазды және осы материалдардан жасалған бұйымдарды экспорттайды. Қазақстан минералдық өнімдерді, машиналарды, жабдықтарды, механизмдерді және электротехникалық жабдықтарды экспорттайды. Қазақстанда серб капиталының қатысуымен 10-ға жуық бірлескен кәсіпорын жұмыс істейді: көтерме және бөлшек сауда, ғимараттар салу. Сербиялық "Энергопроект" компаниясы Алматыда (Алмалы және Абай) екі метро станциясын, Ақтау, Орал және Атырау қалаларында сауда және бизнес орталықтарын салумен, сондай-ақ Сарыағашта тұрғын үй кешені мен шарап зауытын салумен айналысады.

=== Келісім ===
* 2009 жылғы 4 қарашадан бастап дипломатиялық және қызметтік паспорттардың иелері үшін визасыз режим туралы Келісім қолданылады.
* 2010 жылғы 7 қазаннан бастап еркін сауда, Инвестицияларды көтермелеу және өзара қорғау, сондай-ақ визасыз режим туралы Келісім қолданылады. Екі елдің Сауда-өнеркәсіп палаталары мен СІМ арасында ынтымақтастық туралы меморандумдарға қол қойылды.
* Қазіргі уақытта қылмысқа қарсы күрес бойынша ынтымақтастық туралы бірқатар пакеттер келісілуде.

=== Саяси ===
Қазақстан Сербияның [[Косово]] мемлекеттілігі мәселесі бойынша ұстанымына қолдау білдірді: 2008 жылғы желтоқсанда Премьер-Министр [[Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов|Кәрім Мәсімов]] тәуелсіздігі 2008 жылы және одан кейін жарияланған мемлекеттерді мойындамайтынын мәлімдеді. Сербия Қазақстанның ЕҚЫҰ-ға төрағалық етуге және Астанада "[[Дүниежүзілік көрме (2017)|ЭКСПО-2017]]" өткізуге өтінімін, сондай-ақ оның 2017-2018 жылдарға арналған [[Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесі|БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесіне]] тұрақты емес мүшелікке өтінімін қолдады.<ref>[http://orenburg.kp.ru/online/news/147460/ Казахстан не станет признавать Южную Осетию] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160125021539/http://www.orenburg.kp.ru/online/news/147460/ |date=2016-01-25 }} {{ref-ru}}</ref><ref>[http://www.polit.ru/news/2008/12/12/independence.html Руководство Казахстана не будет признавать независимость Абхазии и Южной Осетии] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208005354/http://www.polit.ru/news/2008/12/12/independence.html |date=2009-02-08 }} {{ref-ru}}</ref>

== Сапарлар ==
2015 жылғы тамызда Сербия Президенті Томислав Николич Қазақстанға сапармен келіп, Экономикалық ынтымақтастық тұрғысынан серб-қазақ қатынастарының тамаша дамуын атап өтті. Бір жылдан кейін, қарым-қатынас орнатудың 20 жылдығына орай, Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев Сербияға және Сербияның барлық діни қауымдастықтарының өкілдерімен және серб Патриархы Иренеймен кездесті. Сапар аясында Белградта ақын Жамбыл Жабаевқа ескерткіш ашылды<ref>[http://www.kazpravda.kz/news/prezident1/nursultan-nazarbaev-otkroet-v-serbii-pamyatnik-zhambilu/ Нурсултан Назарбаев откроет в Сербии памятник Жамбылу] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170330004734/http://www.kazpravda.kz/news/prezident1/nursultan-nazarbaev-otkroet-v-serbii-pamyatnik-zhambilu/ |date=2017-03-30 }} {{ref-ru}}</ref><ref>[http://www.b92.net/eng/news/politics.php?yyyy=2015&mm=08&dd=27&nav_id=95244 Serbian President and Delegation Visit Kazakhstan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170330064255/http://www.b92.net/eng/news/politics.php?yyyy=2015&mm=08&dd=27&nav_id=95244 |date=2017-03-30 }} {{ref-en}}</ref><ref>[http://www.kursiv.kz/news/vlast/nursultan-nazarbaev-serbia-osnovnoj-partner-kazahstana-na-balkanah/ Нурсултан Назарбаев: Сербия - основной партнер Казахстана на Балканах] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170330004629/http://www.kursiv.kz/news/vlast/nursultan-nazarbaev-serbia-osnovnoj-partner-kazahstana-na-balkanah/ |date=2017-03-30 }} {{ref-ru}}</ref>.

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}
{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Сербияның халықаралық қатынастары]]

Қазақстан — Черногория қатынастары

2024-12-15T20:35:03Z

Шайнүсіп:

{{Халықаралық қатынас|Сурет=Kazakhstan Montenegro Locator.png|Атауы=Қазақстан - Черногория арақатынасы|Ел1=Қазақстан|Ел2=Черногория|Түс1=green|Түс2=orange}}
'''Қазақстан — Черногория қатынастары''' — [[Қазақстан]] мен [[Черногория]] арасындағы екіжақты дипломатиялық қатынастар.

== Тарихы ==
2006 жылдың 14 шілдесінде елдер арасында дипломатиялық қатынастар орнатылды.

[[Біріккен Ұлттар Ұйымы|БҰҰ]], [[Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы|ЕҚЫҰ]] және басқа да халықаралық ұйымдар шеңберінде Қазақстан мен Черногория арасындағы байланыстарға қолдау көрсетіледі. 2010 жылы Черногория Қазақстанның ЕҚЫҰ-ға төрағалық етуге кандидатурасын қолдады.

2019 жылғы 3 мамырда алғаш рет Қазақстан Республикасының Черногориядағы құрметті консулы спортшы, Кәсіпкер және меценат Горан Джуканович тағайындалды.

2021 жылғы 6 шілдеде [[Астана]] күні Черногорияда Қазақстанның құрметті консулдығы ашылды<ref>{{Cite web|url=https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-zagreb/press/news/details/226384?lang=ru|title=В День столицы в Черногории открылось Почетное консульство Казахстана|website=gov.kz|access-date=2021-07-12|archive-date=2021-07-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210712111752/https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-zagreb/press/news/details/226384?lang=ru|deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://forbes.kz/news/2021/07/08/newsid_253610|title=Почётное консульство Казахстана открылось в Черногории|website=www.forbes.kz|date=2021-07-08|access-date=2021-07-12|archive-date=2021-07-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210712111758/https://forbes.kz/news/2021/07/08/newsid_253610|deadlink=no}}</ref>.

2018 жылғы 19 қарашадан бастап Қазақстан Республикасының Черногориядағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Төлежан Барлыбаев болып табылады.

2021 жылғы 27 сәуірден бастап Черногорияның Қазақстан Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Милорад Шчепанович болып табылады.

== Кездесулер ==
2008 жылғы 17 қазанда Черногория Сыртқы істер министрі Милан Роченнің "жалпы әлем: әртүрлілік арқылы прогресс"мұсылман және батыс елдерінің Сыртқы істер министрлерінің конференциясына қатысу үшін Қазақстанға алғашқы жұмыс сапары өтті. Рочен Қазақстанның Сыртқы істер министрі Марат Тәжинмен кездесті, екіжақты өзара іс-қимыл перспективалары талқыланды.

2008 жылғы 10-11 қарашада Черногория премьер-Министрі Мило Джукановичтің Қазақстанға алғашқы ресми сапары өтті. Сапар аясында екіжақты ынтымақтастықтың, оның ішінде энергетика және туристік салалардағы мәселелердің кең ауқымы талқыланды.

2010 жылғы 16-17 наурызда Қазақстан Сыртқы істер министрінің орынбасары [[Константин Васильевич Жигалов|Константин Жигалов]] Балқанға сапары аясында [[Подгорица|Подгорицаға]] барды.

2010 жылғы 16-17 Шілдеде ЕҚЫҰ Сыртқы істер министрлері кеңесінің Алматыдағы бейресми отырысына Черногорияның Сыртқы істер министрі Милан Рочен қатысты.

2010 жылғы 1-2 желтоқсанда Черногория Президенті Филип Вуянович Астанадағы ЕҚЫҰ саммитіне қатысты. Іс-шара барысында Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаевпен кездесу өтті.

2015 жылғы наурызда Қазақстан Парламенті Мәжілісі төрағасының орынбасары Сергей Дьяченко Черногорияға барды.

2019 жылғы 22-25 қыркүйекте Черногория Ассамблеясының президенті Иван Брайович бастаған Черногория парламенттік делегациясының " Үлкен Еуразия: Диалог. Сенім. Нұр-Сұлтандағы серіктестік".

== Сауда ==
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитетіне сәйкес, елдер арасындағы тауар айналымы 2018 жылы 18,7 мың долларды құрады. 2019 жылдың қаңтар-қараша айлары аралығында тауар айналымы 9,018 млн долларды құрады.

== Келісімдер ==
2008 жылғы 17 қазанда Астанада Қазақстан мен Черногория СІМ басшылары "сыртқы саяси ведомстволар арасындағы ынтымақтастық туралы хаттамаға"қол қойды.

2012 жылдың 6 желтоқсанында Дублинде (Ирландия) алғашқы үкіметаралық "дипломатиялық және қызметтік төлқұжат иелері үшін визасыз режим туралы келісімге"қол қойылды.

Қазақстанның Черногориядағы қоса атқарушы Елшісі (2014-2017) Аслан Мусиннің бағалауы бойынша, "елдер арасындағы ынтымақтастықты дамыту үшін берік құқықтық база құру, экономика, қаржы, мәдениет, спорт, денсаулық сақтау салаларында жеткілікті келісімдерге қол қою қажет. Бұл шамамен 15 екіжақты халықаралық құжаттар, оларды әзірлеумен біздің елдеріміз айналысуы керек. Осы маңызды құжаттарды қабылдап қол қойғаннан кейін инвесторлар үшін өзара жол ашылады"<ref>{{Cite web|url=https://rusvestnik.me/posol-kazahstana-v-chernogorii-aslan-musin-nadeemsja-na-proryv-v-nashih-otnoshenijah/|title=Посол Казахстана в Черногории Аслан Мусин: «Надеемся на прорыв в наших отношениях!»|website=Русский вестник - Черногория|date=2015-09-10|access-date=2021-07-12|archive-date=2021-07-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210712111752/https://rusvestnik.me/posol-kazahstana-v-chernogorii-aslan-musin-nadeemsja-na-proryv-v-nashih-otnoshenijah/|deadlink=no}}</ref>.

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}
{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Черногорияның халықаралық қатынастары]]

Албания — Қазақстан қатынастары

2024-12-15T20:33:50Z

Шайнүсіп:

'''Албания — Қазақстан қатынастары''' — [[Қазақстан]] мен [[Албания]] арасындағы қатынастар.

== Екіжақты саяси байланыстар ==
Қазақстан Республикасы мен Албания Республикасы арасындағы дипломатиялық қатынастАлбания 1993 жылы 21 қыркүйекте орнатылды.

2017 жылы шілдеден бастап Абзал Сапарбекұлы Қазақстанның Албаниядағы Елшісі лауазымына кірісті. ''([[Анкара]] қ. орналасқан резиденциясымен)''. 2020 жылы қаңтардан бастап Албанияның Қазақстандағы Елшісі болып Кастриот Робо тағайындалды ''(Анкара қ. орналасқан резиденциясымен)''.

== Жоғары деңгейдегі байланыстар ==
# 2010 жылы 15 наурызда ҚР Сыртқы істер министрінің орынбасары [[Константин Васильевич Жигалов|К.Жигалов]] Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының ''(ЕҚЫҰ)'' қолданыстағы Төрағасының Арнайы өкілі ретінде Албанияғы сапармен барды;
# 2010 жылы 16-17 шілдеде [[Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы|ЕҚЫҰ]] Сыртқы істер министрлерінің бейформал кеңесінің аясында ҚР Мемлекеттік хатшысы — Сыртқы істер министрі [[Қанат Бекмырзаұлы Саудабаев|Қ. Саудабаевтың]] Албания Вице-Премьері — Сыртқы істер министрі И.Метамен кездесуі өтті;
# 2011 жылы 28-30 маусымда [[Ислам ынтымақтастық ұйымы]] 38-ші СІМК отырысына Албания Сыртқы істер вице-министрі С. Белортаджа қатысты;
# 2014 жылы 21-23 мамырда Астана экономикалық форумының 7-ші жұмысына Албанияның Вице-Премьер-Министрі Н. Пелеши қатысты;
# 2014 жылы 23-25 мамырда Албания Премьер-Министрі Э.Раманың Қазақстанға тұңғыш ресми іс-сапары өткізілді. СапАлбания барысында Э. Рама ҚР Президенті мен Премьер-Министрімен кездесті;
# 2014 жылы 24-25 маусымда ҚР Қоршаған ортаны қорғау және су ресурстары министрі Н.Қаппаровтың Албанияға сапары ұйымдастырылды;
# 2018 жылы 20-22 қарашада Албания Еуропалық одақ және сыртқы істер министрі Д. Бушатидің Қазақстанға тұңғыш сапары ұйымдастырылды.
# 2019 жылы 8 шілдеде Словакияда өткен ЕҚЫҰ СІМК шеңберінде ҚР Сыртқы істер министрі Б. Атамқұловтың Албания Еуропалық одақ және сыртқы істер министрінің міндетін уақытша атқарған Ж.Сакаймен кездесуі ұйымдастырылды;
# 2019 жылы 24-25 қыркүйекте Нұр-Сұлтан қ. Албания Парламентінің Вице-спикері В. Хюс Еуразиялық елдері парламенттері спикерлерінің отырысына қатысты;
# 2020 жылы 3-4 желтоқсан кезеңінде ҚР Сыртқы істер министрі М.Тілеуберді Албанияның төрағалығымен өткен ЕҚЫҰ СІМК онлайн Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы Сыртқы істер министрлері отырысына қатысты.

== Екіжақты сауда айналымы ==
Екіжақты сауда 1995 жылы 18 мың долл. басталып, 2021 жылы қорытындылары бойынша бұл көрсетікш 326 есе өсіп, 5,8 млн. долл. астам деңгейіне ұласты.

2021 жылы сауда айналымы 5,8 млн. долл. құрады. Қазақстандық экспорт 5,4 млн. долл., импорт 0,4 млн. долл. 2020 жылы ұқсас мерзімімен салыстырғанда жалпы сауда айналымы +242% ''(1,7 млн.долл.)'' қазақстандық экспорт +286%, ''(1,4 млн. долл.)'', ал импорт +100% ''(0,2 млн.долл.)'' өсті.

== Шарттық құқықтық базаны нығайту ==
2018 жылы 20-22 қараша кезеңінде Албания Еуропалық одақ және сыртқы істер министрі Д. Бушатинің Қазақстанға сапары шеңберінде Қазақстан мен Албания сыртқы саяси мекемелері арасындағы ынтымақтастық туралы және екі мемлекеттердің сауда-өнеркәсіптік палаталары арасындағы ынтымақтастық туралы Хаттамаларға қол қойылды.

Қазіргі уақытта тараптардың ынтымақтастығы басқа да секторлары бойынша екіжақты құжаттарды келісуде<ref>{{Cite web|title=Қазақстан Республикасы мен Албания Республикасы арасындағы қатынастар|url=https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/article/details/490?lang=kk|accessdate=14.09.2023|author=ҚР СІМ}}</ref>.

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}
{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Албанияның халықаралық қатынастары]]

Андорра — Қазақстан қатынастары

2024-12-15T20:22:36Z

Шайнүсіп:

'''Андорра — Қазақстан қатынастары''' — [[Андорра|Андорра Князьдігі]] мен [[Қазақстан|Қазақстан Республикасы]] арасындағы дипломатиялық қатынас.

== Дипломатия ==
2008 ж. 30 қаңтар – [[Нью-Йорк|Нью-Йоркте]] тиісті бірлескен коммюникеге қол қою арқылы Қазақстан Республикасы мен Андорра Князьдігі арасында дипломатиялық қатынастар орнатылды.

2019 ж. 13 наурыз – Қазақстан Елшісі [[Константин Васильевич Жигалов|К.Жигалов]] Андорраның Князі, Урхель архиепископы Жоан Энрике Вивес-и-Сисильяға сенім грамоталарын тапсырды.

2019 ж. 12 сәуір – Қазақстан Елшісі [[Константин Васильевич Жигалов|К. Жигалов]] Андорраның Князі, Франция Президенті [[Эммануэль Макрон|Э.Макронға]] сенім грамоталарын тапсырды.

== Саяси қатынастар ==
Қазақстан мен Андорра арасындағы қатынастар өзара түсіністік пен сенім жағдайында дамуда. Халықаралық саясаттың маңызды проблемалары бойынша екі елдің ұстанымдары жақын.

Негізінен, диалог халықаралық және аймақтық ұйымдар аясында дамуда. Андорра алғашқылардың бірі болып Қазақстан Республикасының [[ЕҚЫҰ]] төрағалығына кандидатурасын, сондай-ақ Астананың 2010 жылы Саммитті өткізу туралы бастамасын қолдады. 2010 жылдың 17 шілдесінде Андорра СІМ басшысы Ч. Эспот Миро Алматыдағы ЕҚЫҰ-ның бейресми министрлер кеңесінің жұмысына қатысты. екіжақты ынтымақтастықты, әсіресе туризмді дамытуға қызығушылық танытты.

2010 жылғы 1 желтоқсанда ЕҚЫҰ саммиті аясында Андорра қаласының туризм, сауда және индустрия министрі К. Бенет Қазақстанға сапармен келді.

2013 жылдың қыркүйегінде [[Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясы|БҰҰ Бас Ассамблеясының]] 68-сессиясында Қазақстан Сыртқы істер министрі Е.Ыдырысов пен Андорраның сыртқы істер министрі Ж.Сабойяның екіжақты кездесуі өтті.

2015 жылдың қыркүйегінде БҰҰ Бас Ассамблеясының 70 сессиясында Қазақстан Сыртқы істер министрі Е.Ыдырысов Андорраның Сыртқы істер министрі Ж.Сабойямен кезекті кездесу өткізіп, Қазақстан Республикасының 2017-2018 жылдарға БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің тұрақты емес мүшесі лауазымына кандидатурасын қолдауға өтініш білдірді.

2015 жылдың қыркүйек айында БҰҰ АА 70-ші сессиясы аясында Қазақстан Сыртқы істер министрі [[Ерлан Әбілфайызұлы Ыдырысов|Е. Ыдырысов]] сыртқы істер министрі Андорра Ж. Сабойямен кезекті кездесу өткізді.

2015 жылғы қазанда Андорра үкіметі Испаниядағы Қазақстан Елшілігі арқылы тиісті нотаны жібере отырып, 2017-2018 жылдарға арналған БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің тұрақты емес мүшесі лауазымына Қазақстанның кандидатурасын қолдау туралы шешім қабылдады.

2017 жылғы 3-5 қазанда Қазақстан Парламент делегациясы құрамында сенаторлар Д.Кұставлетов пен М.Бортниктен тұратын Қазақстан парламенттік делегациясы Андорра-ла-Велья қаласына жұмыс сапарымен барып, онда ЕҚЫҰ Парламенттік Ассамблеясының күзгі отырысына қатысты.

2019 ж. 13 наурызда Қазақстанның Елшісі [[Константин Васильевич Жигалов|Константин Жигалов]] Андорра княздігінің тең билеушісі - Урхель архиепископы Жоан Энрике Вивес-и-Сисильяға сенім грамоталарын тапсырды. Сол күні Қазақстан Елшісі Андорра Парламентінің Төрағасы Висенк Матеу Заморамен келіссөздер өткізді. Андоррада болған сапар барысында Экономика, инновациялық бәсекеге қабілеттілік министрі Жильбер Сабойя Суньемен кездесу өтті.

2019 ж. 12 сәуірде Қазақстан Елшісі [[Константин Васильевич Жигалов|К.Жигалов]] Андорраның тең Князі, Франция Президенті Э.Макронға сенім грамоталарын тапсырды.

2019 ж. 12-13 маусымда Қазақстан Республикасының Испаниядағы және Андоррадағы Елшісі Константин Жигаловтың Андоррада жұмыс сапары болды. Қазақстандық дипломат Андорра Парламентінің жаңа төрағасы, князьдық тарихындағы алғашқы әйел, жоғарғы заң шығарушы органның басшысы Розер Суньемен кездесті. Розер Сунье [[Константин Васильевич Жигалов|К.Жигалов]] өзінің жаңа сапасымен кездесіп отырған алғашқы шетелдік елші болғанын атап өтті.

2019 ж. 18 маусымында Андорра үкіметінің басшысы Х.Эспот Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан Президенті болып сайлануына байланысты құттықтау хат жолдады.

2019 ж. 9 шілдесінде ЕҚЫҰ-ның бейресми министрлер кеңесінде Қазақстан Сыртқы істер министрі Б.Атамқұлов пен М.Убах арасында екіжақты кездесу өтті.

2019 ж. 4 желтоқсанда Қазақстан Экология, геология және табиғи ресурстар министрі М.Мырзағалиевтің Андорраға жұмыс сапары болды.

== Сауда-экономикалық қатынастар ==
Қазақстан Республикасы мен Андорра Князьдігі арасындағы сауда-экономикалық ынтымақтастық дами бастады. Екі ел арасындағы сауда туралы мәліметтер жоқ.

Қазақстан Республикасының экология, геология және табиғи ресурстар министрі М. Мырзағалиевтің Андорраға жұмыс сапары (2019 ж. 4 желтоқсан) осы саладағы ынтымақтастықты жандандыру қажеттілігінің маңызды бағыттарының бірі болды.

== Спорт ==
[[Қазақстан футбол федерациясы|Қазақстан футбол федерациясының]] ресми құрама командалары мен Андорра Еуропа құрама командалары арасындағы Халықаралық футбол турнирінің D дивизионының бір тобына [[УЕФА Ұлттар Лигасы]] қатысты.

2018 ж. 10 қыркүйегінде Андорра мен Қазақстан арасындағы кездесу 1:1 есебімен аяқталды. Командалар арасындағы жауап ойыны 2018 жылы 16 қазанда [[Астана|Нұр-Сұлтанда]] өтті және 4:0 есебімен Қазақстан пайдасына аяқталды.

2019 ж. 24 шілдесінде Андоррандық «[[Санта-Колома (футбол клубы)|Санта Колома]]<nowiki/>» мен «Астана» ФК 0:0 есебімен аяқталды. Жауаптық ойын 1 тамызда Нұр-Сұлтанда өтті және 4:1 есебімен Қазақстан пайдасына аяқталды. <ref>{{Cite web|title=Қазақстан Республикасы мен Андорра Князьдігі арасындағы қатынастар|url=https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/article/details/524?lang=kk|accessdate=14.09.2023|lang=kk|author=ҚР СІМ}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}
{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Андорраның халықаралық қатынастары]]

Қазақстан — Ямайка қатынастары

2024-12-15T20:19:42Z

Шайнүсіп: /* Саяси байланыстар */

'''Қазақстан — Ямайка қатынастары''' — [[Қазақстан|Қазақстан Республикасы]] мен [[Ямайка|Ямайка Республикасы]] арасындағы дипломатиялық қатынастар.

== Дипломатия ==
Елдер арасындағы дипломатиялық қатынастар 1995 жылы 27 шілдеде орнады. Қазақстанның Ямайкада, Ямайканың Қазақстанда елшіліктері жоқ.

== Визалық саясат ==
Ямайка азаматтарына Қазақстанға саяхаттау үшін виза қажет.

Қазақстан азаматтары Ямайка мемлекетіне барған кездегі визаны ала алады

== Саяси байланыстар ==
2017 жылғы 6-9 ақпанда Қазақстан Республикасының Ямайкадағы Канададағы Елшісі [[Константин Васильевич Жигалов|Константин Жигалов]] Кингстонға жұмыс сапарымен барып, Ямайка үкіметі ұйымдастырған жыл сайынғы Дипломатиялық апталыққа қатысты Дипломатиялық аптаның бір бөлігі ретінде Елші [[Константин Васильевич Жигалов|Жигалов]] Сыртқы істер және сыртқы сауда министрі Джонсон Смитпен, туризм министрі Эдмунд Бартлеттпен және Ямайканың инвестицияларды ынталандыру агенттігінің (JAMPRO) Президенті Дайан Эдвардспен екіжақты келіссөздер жүргізді.<ref>{{Cite web|title=Қазақстан мен Ямайка дипломатиялық апта барысында екіжақты ынтымақтастыққа назар аударды|url=https://www.inform.kz/en/kazakhstan-jamaica-focus-on-bilateral-cooperation-during-diplomatic-week_a2999038|accessdate=17.09.2023|lang=ru|author=inform.kz}}</ref>

2019 жылы 27 маусымда Ямайканың Премьер-Министрі Эндрю Холнесс [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаевтың]] [[Қазақстан Республикасының Президенті]] болып сайлануына орай құттықтау хаттар мен жеделхаттар жіберді. Өз құттықтауында Мемлекет басшысының саяси тәжірибесі бай екенін атап өтіп, Қазақстанның өсіп-өркендей беруіне тілектестік білдірді.<ref>{{Cite web|title=Мемлекет басшысының атына келіп түскен құттықтау жеделхаттар|url=https://www.akorda.kz/kz/events/international_community/telegram_of_congratulations/memleket-basshysynyn-atyna-kelip-tusken-kuttyktau-zhedelhattar|accessdate=17.09.2023|lang=kk|author=akorda.kz}}</ref>

Ямайка [[Астана|Астанадағы]] [[Дүниежүзілік көрме (2017)|ЭКСПО-2017]] көрмесіне қатысты <ref>{{Cite web|title=Анонс ЭКСПО|url=https://www.zakon.kz/redaktsiia-zakonkz/4868540-expo-2017-anons-meropriyatiy-na-14.html|accessdate=17.09.2023|author=zakon.kz|lang=ru}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{Дереккөздер}}

{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Ямайканың халықаралық қатынастары]]

Қазақстан — Тайланд қатынастары

2024-12-15T20:02:51Z

Шайнүсіп:

'''Қазақстан — Тайланд қатынастары''' — [[Қазақстан|Қазақстан Республикасының]] [[Тайланд|Тайланд корольдігімен]] ынтымақтастығы.

== Дипломатия ==
Қазақстан Республикасы мен Таиланд Корольдігі арасындағы дипломатиялық қатынастар 1992 жылғы 6 шілдеде орнатылды.

Бангкок қаласындағы Қазақстан Дипломатиялық миссиясы 1997 жылы ашылды (2012 жылы Елшілік болып қайта құрылды). 2022 жылғы сәуірден бастап Қазақстанның Таиландтағы Елшісі А.Исетов болып табылады.

Таиланд Корольдігінің Қазақстандағы Елшілігі 2012 жылы ашылды.

== Саяси ынтымақтастық ==

=== Жоғары деңгейдегі байланыстар ===
Қазақстан Президенті Н.Ә. Назарбаев 1993 жылы шілдеде Таиланд Корольдігіне ресми сапармен барды.

=== Жоғары деңгейдегі байланыстар ===
Таиланд ханшайымы Маха Чакри Сириндорн Қазақстанға ресми сапармен (2005 ж.17-20 сәуірде) және екі рет жеке сапармен (2015 ж. 6 сәуір және 2016 ж. 10 сәуір) келді.

2006 жылғы маусымда Таиланд Премьер-Министрі Т.Чинаваттың АӨСШК-нің 2-ші Саммитіне қатысу шеңберінде Қазақстанға ресми сапары өтті.

Таиланд Премьер-Министрінің орынбасарлары деңгейінде Қазақстанға С.Сатиратай (2005 ж. мамыр), Т.Патимапракорн және П.Джунтонг (2017 ж. тамыз, ЭКСПО-2017 көрмесінде Таиландтың мәдениет күні аясында) барды.

=== Министрлік деңгейдегі байланыстар ===
2004 ж. қазан айында ТК Сыртқы істер министрі С.Сатиратайдың Қазақстанға сапары өтті.

Қазақстан Сыртқы істер министрі [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қ.К.Тоқаев]] 2005 жылғы мамырда БҰҰ [[ЭСКАТО]]-ның 61-ші сессиясына қатысу үшін Таиландқа жұмыс сапарымен барды.

Таиландтың Сыртқы істер министрі К.Пиромия 2010 жылғы шілдеде Қазақстанда өткен ЕҚЫҰ СІМК-не қатысты.

Қазақстан Сыртқы істер министрінің бірінші орынбасары М.Б.Тілеуберді Бангкоктағы ЭСКАТО-ның 74-ші (2018 ж. 11-16 мамыр) және 75-ші (2019 ж. 27-28 мамыр) сессияларына қатысты.

Премьер-Министрдің арнайы өкілі – ТК Сыртқы істер вице-министрі Виджават Исарабхакди АӨСШК-нің 6-шы саммитіне қатысу шеңберінде Астанаға барды (2022 жылғы 12-13 қазан).

== Парламентаралық ынтымақтастық ==
2016 жылғы 2-4 қарашада және 2018 жылғы 3-5 мамырда (халық және даму жөніндегі парламентарийлердің Азия форумы атқару комитетінің 86-сессиясына қатысу) Қазақстан Парламенті Мәжілісі төрағасының орынбасары Г.И. Исимбаеваның Таиландқа сапарлары өтті.

2017 жылғы 20-23 наурызда [[Анар Нұрәліқызы Жайылғанова|А.Н.Жайылғанова]] мен Ш.А.Өтемісов құрамындағы Қазақстан парламенттік делегациясы Халық және даму жөніндегі парламентарийлердің Азия форумының өңірлік конференциясына қатысу үшін Таиландта болды.

2019 жылғы 13-15 ақпанда Қазақстан Парламенті Сенатының депутаты А.С. Құртаев [[Бангкок|Бангкокта]] өткен Азия Парламенттік Ассамблеясының әлеуметтік және мәдени істер жөніндегі тұрақты комитетінің отырысына қатысты.

2019 жылғы 24 қыркүйекте Ұлттық жиналыс Сенатының Төрағасы П. Вичитчолчай бастаған ТК парламенттік делегациясы Нұр-Сұлтандағы Еуразия елдері Парламенттері спикерлерінің IV кеңесіне қатысты.

== Сауда-экономикалық ынтымақтастық ==
2022 жылы Қазақстан мен Таиланд арасындағы тауар айналымы 269,9 млн АҚШ долл. құрады, бұл өткен жылдың кезеңімен (144,1 млн. АҚШ) салыстырғанда 87,3%-ға жоғары.

2022 жылғы қаңтар-желтоқсанда Қазақстаннан Таиландқа Экспорт 3,1 млн. АҚШ доллар құрады.

Таиландтан Қазақстанға Импорт 2022 жылғы қаңтар-желтоқсанда 2,1 есеге өсіп, 266,8 млн. АҚШ доллар құрады.

== Туризм ==
2016 жылғы 4-5 тамызда Таиландтың Туризм және спорт министрі К. Ваттанаврангкул Қазақстанға жұмыс сапарымен барды.

2017 жылғы 16 шілдеде Таиланд Туризм және спорт министрі К.Ваттанаврангкулдың Қазақстанға кезекті сапары өтті (ЭКСПО аясында).

2021 жылғы 31 қазанда «Air Astana» алғаш рет Алматы-Пхует әуе қатынасын ашты, ал 2022 ж. 29 қазаннан бастап Алматы – Бангкок рейсін қайта бастады. 2022 жылы Таиландқа 55 мыңға жуық қазақстандық турист келді.

== Мәдени-гуманитарлық ынтымақтастық ==
Дүниежүзілік буддистер қауымдастығының Бас хатшысы П.Тхайарри және Чулалонгкорн университетінің Сыртқы істер жөніндегі вице-ректоры С.Чотико Қазақстанға барды (Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшыларының V съезі, 9-11 маусым 2015 ж.).

2016 жылғы 31 мамыр – 1 маусым аралығында «Діндер терроризмге қарсы» халықаралық конференциясы мен Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшылары Съезі Хатшылығының XV отырысына қатысу үшін Дүниежүзілік буддистер қауымдастығының Бас хатшысы П.Тхайарри Қазақстанға барды.

Дүниежүзілік бейбітшілік Елшісі Кеңсесінің бас хатшысы П.Товивич пен Дүниежүзілік буддистер университетінің ректоры Анил Ман Сакия Қазақстанға барды (Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлері Съезі Хатшылығының XVI отырысы, 18 мамыр 2017 ж.).

Дүниежүзілік буддистер қауымдастығы президентінің кеңесшісі Т.Сучарикул және Дүниежүзілік бейбітшілік Елшісі Кеңсесінің Бас хатшысы П.Товивич Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшыларының VI Съезіне қатысты (қазан 2018 ж.). Т. Сучарикул сонымен қатар Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшылары Съезі Хатшылығының XVIII, XIX отырыстарына қатысты (2019 ж.тамыз және 2021 ж. қазан). <ref>{{Cite web|title=ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ТАИЛАНД КОРОЛЬДІГІМЕН ЫНТЫМАҚТАСТЫҒЫ|url=https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-thailand/press/article/details/5064?lang=kk|accessdate=16.09.2023|lang=kk|author=ҚР СІМ}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}
{{Қазақстанның халықаралық қатынастары}}

[[Санат:Қазақстанның халықаралық қатынастары]]
[[Санат:Тайландтың халықаралық қатынастары]]

Ғалым Байназарұлы Байназаров

2024-11-13T11:09:07Z

Шайнүсіп:

{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Ғалым Байназарұлы Байназаров|Титулы=[[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан парламенті мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 1-сайланым депутаттары|1]] және [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 2-сайланым депутаттары|2-сайланымдарының депутаты]]|Ту=Assembly of the Parliament of the Republic of Kazakhstan logo.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=қаңтар 2002|Басқаруын аяқтады=ақпан 2005|тақырыпша1=Төраға|мәтін1=[[Жармахан Айтбайұлы Тұяқбай|Жармахан Тұяқбай]] [[Орал Байғонысұлы Мұхамеджанов|Орал Мұхамеджанов]]|Титулы_2=[[Қазақстан Ұлттық банкі|Қазақстан ұлттық банкінің]] 1-төрағасы|Ту_2=National Bank of Kazakhstan logo.svg|Ту2_2=Flag of Kazakhstan.svg|Президент_2=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]]|Ізашары_2=''лауазым пайда болды''; тұңғыш төраға ретінде өзі|Ізбасары_2=[[Дәулет Хамитұлы Сембаев|Дәулет Сембаев]]|Партиясы=[[Аманат (партия)|Отан]] ''(1999—2006)''|Білімі=[[Нархоз университеті|Алматы халық шаруашылығы институты]] (1969)|Мамандығы=[[Экономист]]|Азаматтығы={{Байрақ|КСРО}}→ {{Байрақ|Қазақстан}}|Туған жері={{туғанжері|Жангелді ауданы|Жангелді ауданында}} , [[Торғай облысы (Қазақстан)|Торғай облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Туған күні=17.9.1944|Марапаттары={{Қатар
|{{Парасат ордені}}
|{{Құрмет ордені}}
}}|Басқара бастады_2=қаңтар 1992|Басқаруын аяқтады_2=желтоқсан 1993}}
'''Ғалым Байназарұлы Байназаров''' ([[17 қыркүйек]] [[1944 жыл|1944]], {{туғанжері|Жангелді ауданы|Жангелді ауданында}} , [[Торғай облысы (Қазақстан)|Торғай облысы]], [[Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы|Қазақ КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]) — [[Қазақстан|қазақстандық]] мемлекеттік қайраткер, экономист, [[Қазақстан Ұлттық банкі|ұлттық банктің]] тұңғыш төрағасы (1992—1993).

== Дереккөздер ==
<references/>

{{wikify}}

{{Суретсіз мақала}}

[[Санат:Тұлғалар]]
[[Санат:Қазақстан Республикасы Ұлттық банкінің төрағалары]]
[[Санат:Парасат орденінің иегерлері]]
[[Санат:Аманат партиясының мүшелері]]
[[Санат:Жаңа экономикалық университеті түлектері]]
[[Санат:Қазақстан қаржыгерлері]]
[[Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің II шақырылымының депутаттары]]

{{Bio-stub}}

Айдарбек Асанұлы Қожаназаров

2024-10-17T17:48:00Z

Шайнүсіп: Отбасылық жағдайы туралы толықтырдым

{{Мемлекеттік қайраткер
|Есімі = Айдарбек Қожаназаров
|Шынайы есімі =
|Суреті = Qojanazarov portrait, 2023 (blank).jpg
|Сурет ені =
|Сурет атауы =
|Туған кездегі есімі =

| Титулы = [[Қазақстан Республикасы Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан Мәжiлiсі]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 8-сайланым депутаттары|VIII-сайланымының]] депутаты
| Ту = Assembly of the Parliament of the Republic of Kazakhstan logo.svg
| Ту2 = Emblem of Kazakhstan (1992-2018).svg
| Басқара бастады = 28 наурыз 2023 жылдан бастап
| Басқаруын аяқтады =
| Президент = [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]

| Титулы_2 = [[Respublica]] партиясының және фракциясының төрағасы
| Ту_2 =
| Ту2_2 =
| Басқара бастады_2 = [[29 тамыз]] [[2022 жыл]]дан бастап
| Басқаруын аяқтады_2 =
| Ізашары_2 = ''лауазымы құрылды''
| Ізбасары_2 =

|Туған күні = 26.11.1983
|Туған жері = {{туғанжері|Қызылорда|Қызылордада}}, [[Қызылорда облысы]], [[Қазақ КСР]], [[КСРО]]
|Мансабы =
|Азаматтығы = {{байрақ|Қазақстан}}
|Ұлты =
|Қайтыс болған күні =
|Қайтыс болған жері =
|Әкесі =Асан Тұрлыбекұлы Қожаназаров (1955 ж.т.)<ref> https://yedilov.online/person/2311</ref>
|Анасы =Роза Бүйсенбіқызы Смайылова (1962 ж.т.) <ref> https://yedilov.online/person/2311</ref>
|Жұбайы =Индира Қайратқызы Қожаназарова (тумысында Бөгжанова; 1990 ж.т.) <ref> https://yedilov.online/person/2311</ref>
|Балалары ='''ұлдары ''' Иманғәлі (2012 ж.т.) Дінмұхамед (2014 ж.т.) '''қыздары ''' Дәмелі (2012 ж.т.) Сафия (2015 ж.т.) <ref> https://yedilov.online/person/2311</ref>
|Марапаттары = {{Ерен еңбегі үшін медалі (Қазақстан)}}
|Сайты =
|Басқалары =
|Commons =
}}

'''Айдарбек Асанұлы Қожаназаров''' ([[26 қараша]] [[1983 жыл]], [[Қызылорда]]) — [[қазақстан]]дық топ-менеджер әрі саясаткер, құрылуынан бері [[Respublica]] саяси партиясының төрағасы (2021 бастап),<ref>{{Cite web|url=https://m.forbes.kz/actual/partiya_respublica_vse-taki_poluchila_ofitsialnuyu_registratsiyu|title=Партия Respublica всё-таки получила официальную регистрацию|publisher=[[Forbes]]|lang=ru|date=2023-01-18|access-date=2023-01-25}}</ref> [[Қазақстан Республикасы Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан Мәжiлiсі]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 8-сайланым депутаттары|VIII-сайланымының]] депутаты (2023 бері), «Олжа Агро» холдингінің Бас директоры (2019 бастап) және «Иволга-Холдинг» (2017–2019).

== Өмірбаяны ==
26 қараша 1983 жылы Қызылордада дүниеге келген. Қостанайда орта мектепті бітіріп, «Халықаралық экономика» мамандығы бойынша Т.Рысқұлов атындағы [[Жаңа экономикалық университеті|Қазақ экономикалық университетін]] (Нархоз) және «Мұнайгаз жобаларын басқару» мамандығы бойынша [[Данди университеті|Данди Университетін]] бітірген.

2006-2009 жылдары «[[БТА Банкі]]» жұмыс істеп, Islamic Banking басқармасының жетекшісі, кейін Дубайдағы өкілдіктің басшысы қызметтерін атқарды.

2009-2015 жылдары «APK Olzha Holding» компаниялар тобында холдинг стратегиясы мен перспективті даму жөніндегі басқарушы лауазымдарды атқарды.

2015-2016 жылдары «КазАгро» Ұлттық басқарушы холдинг» АҚ Басқарма төрағасының орныбасары болды.<ref>{{cite web |url=http://www.kazagro.kz/web/ka-onim/hodzanazarov-ajdarbek-asanovic |title=Ходжаназаров Айдарбек Асанович |publisher=КазАгро}}</ref>

2016-2017 жылдары «Астана» ӘКК» ҰК» АҚ Басқарма төрағасы болды.<ref>{{cite web |author=Жанна Мусабаева |url=https://www.inform.kz/ru/eks-predsedatel-pravleniya-spk-astana-vozglavil-krupneyshiy-agroholding_a3105829 |title=Экс-глава СПК «Астана» возглавил крупнейший агрохолдинг |publisher=[[ҚазАқпарат]] |date=2017-12-27}}</ref>

2017 жылдың желтоқсан айында «Иволга-Холдинг» ЖШС Бас директоры болып тағайындалды. <ref>{{cite web |url=https://forbes.kz/process/appointments/v_too_ivolga-holding_smenilsya_rukovoditel |title=В ТОО «Иволга-Холдинг» сменился руководитель |publisher= [[Forbes]] Kazakhstan |date=2017-12-27}}</ref><ref>{{cite web |author=Д. Сериков |url=https://astanatv.kz/ru/news/16713/ |title=Руководство «Иволга-Холдинг» будет проводить переговоры со всеми кредиторами, - А. Ходжаназаров |publisher=Астана ТВ |date=2018-01-29}}</ref> 2019 жылдың ақпан айында Қазақстандағы ірі агрохолдинг саналатын «Олжа Агро» ЖШС бас директоры лауазымына тағайындалды. Қызмет барысында холднигтің қаржылық-экономикалық көрсеткіштерінің өсіміне қол жеткізді.<ref>{{cite web |author= Полина Шиманская |url=http://www.matritca.kz/news/57203-rabota-v-aule-est-no-net-usloviy-dlya-zhizni-obrazovannogo-cheloveka.html |title=«Работа в ауле есть, но нет условий для жизни образованного человека»|publisher=Матрица.kz |date=2018-09-19}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.largescaleagriculture.com/home/news-details/aidarbek-khojanazarov-ceo-of-olzha-agro-modernization-and-knowledge-as-keys-to-success-of-olzha-ag/ |title=Aidarbek Khojanazarov, CEO of Olzha Agro: Modernization and Knowledge as Keys to Success of Olzha Agro |publisher=Large Scale Agriculture |date=2019-05-27}}</ref><ref>{{cite web |author=Игорь Нидерер |url=https://kzaif.kz/society/uborka_urozhaya_nachalas_v_karagandinskoy_oblasti |title=Поля рукотворных чудес |publisher=[[Аргументы и факты]] |date=2019-08-18}}</ref><ref>{{cite web |url=https://1tv.kz/proizvoditeley-6-vidov-produktsii-budet-podderzhivat-gosudarstvo/ |title=Производителей 6 видов продукции будет поддерживать государство |publisher=[[Бірінші арна Еуразия]] |date=2019-12-03}}</ref>

2022 жылы құрылған [[Respublica]] саяси партиясын басқарады.<ref>{{Cite web|url=https://informburo.kz/novosti/partiya-respublica-polucila-gosudarstvennuyu-registraciyu|title=Партия Respublica получила государственную регистрацию|publisher=informburo|lang=ru|date=2023-01-18|access-date=2023-01-25}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://ult.kz/post/respublica-partiyasy-resmi-tirkelgenin-malimdedi|title=RESPUBLICA ПАРТИЯСЫ РЕСМИ ТІРКЕЛГЕНІН МӘЛІМДЕДІ|publisher=ult.kz|lang=kk|date=2023-01-18|access-date=2023-01-25}}</ref>

== Дереккөздер ==
{{дереккөздер}}

[[Санат:Қазақстан кәсіпкерлері]]

Ирина Владимировна Смирнова

2024-10-11T18:43:52Z

Шайнүсіп: Created by translating the opening section from the page "Смирнова, Ирина Владимировна (политик)"

{{Тексерілмеген мақала}}{{Мемлекеттік қайраткер|Есімі=Ирина Владимировна Смирнова|Суреті=Ирина Смирнова (cropped, 2024-01-25).jpg|Атауы=Смирнова, 2024 жыл|Титулы=[[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан парламенті мәжілісінің]] [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 6-сайланым депутаттары|6]], [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 7-сайланым депутаттары|7]] және [[Қазақстан Парламенті Мәжілісінің 8-сайланым депутаттары|8-сайланым депутаты]]|Ту=Assembly of the Parliament of the Republic of Kazakhstan logo.svg|Ту2=Flag of Kazakhstan.svg|Басқара бастады=25 наурыз 2016 жылдан бастап|Президент=[[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев]] [[Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев|Қасым-Жомарт Тоқаев]]|тақырыпша1=Төраға|мәтін1=[[Бақтықожа Салахатдинұлы Ізмұхамбетов|Бақтықожа Ізмұхамбетов]] [[Нұрлан Зайроллаұлы Нығматулин|Нұрлан Нығматулин]] [[Ерлан Жақанұлы Қошанов|Ерлан Қошанов]]|Партиясы=[[Қазақстан халық партиясы]]|Білімі=[[Қазақ ұлттық педагогикалық университеті]] (1983)|Мамандығы=Орта мектептің биология пәнінің мұғалімі|Туған жері=[[Ыстықкөл облысы]], [[Қырғыз Кеңестік Социалистік Республикасы|Қырғыз КСР]], [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]]|Балалары='''ұлы ''' Пётр (1979 ж.т.) '''қызы ''' [[Мария Егоровна Гайдар|Мария]] (1982 ж.т.)|Жұбайы=[[Егор Тимурович Гайдар|Егор Гайдар]] ''(ажырасқан) ''|Туған күні=21.7.1960|Марапаттары={{Парасат ордені}} {{Құрмет ордені}} {{ҚР Конституциясына 10 жыл}} {{ҚР Конституциясына 25 жыл}} {{ҚР тәуелсіздігіне 30 жыл медалі}} {{ҚР парламентіне 10 жыл медалі}}}}
'''Ирина Владимировна Смирнова''' ([[21 шілде]] [[1960 жыл|1960]] ,[[Ыстықкөл облысы]], [[Қырғыз Кеңестік Социалистік Республикасы|Қырғыз КСР]]) — [[Қазақстан|қазақстандық]] мемлекеттік қайраткер, [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|мәжілісмен]] (2016-).<ref>https://www.parlam.kz/ru/blogs/smirnova/Biography</ref><ref>https://online.zakon.kz/m/amp/document/35193010</ref>

== Өмірбаяны ==
1983 жылы [[Қазақ ұлттық педагогикалық университеті|Қазақ ұлттық педагогикалық университетін]] “Орта мектептің биология пәнінің мұғалімі” мамандығы бойынша тәмамдады.

1979—1983 — [[Жамбыл облысы|Жамбыл облысындағы]] №22 орта мектептің биология пәнінің мұғалімі.

1983—1984 — [[Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы|КСРО]] Ауыл шаруашылығы министрлігінің Егіншілік ғылыми-зерттеу институтының лаборанты.

1984—1991 — [[Жамбыл облысы|Жамбыл облысындағы]] №22 ЖОББМ биология пәнінің мұғалімі мектептен тыс және штаттан тыс жұмыстарды ұйымдастырушы.

1991—1993 — мектептен тыс және штаттан тыс жұмыстарды ұйымдастырушы, директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары, Рузаевка орта мектебінің директоры ([[Көкшетау облысы]], [[Рузаевка (Солтүстік Қазақстан облысы)|Рузаевка ауылы]]).

1993 — [[Алматы|Алматыдағы]] №91 орта мектеп директорының тәрбие ісі жөніндегі орынбасары.

1996—2006 — [[Алматы|Алматыдағы]] №68 орта мектептің директоры.

2010—2011 — [[Алматы|Алматыдағы]] №9 мектептің директоры.

2011—2016 — [[Алматы|Алматыдағы]] №48 мектеп-лицейінің директоры.

2016 жылдан бастап [[Қазақстан Парламентінің Мәжілісі|Қазақстан парламенті мәжілісінің]] депутаты.

2021 жылдан бастап АЭС адами капиталды дамыту және бизнестің әлеуметтік саясаты комитетінің төрағасы.<ref>https://online.zakon.kz/m/amp/document/35741457</ref>

2022 жылдан бастап «Қазақстан халқына» қоғамдық қорының Қамқоршылық кеңесінің мүшесі.<ref>https://online.zakon.kz/m/amp/document/37923636</ref>

== Дереккөздер ==