https://kk.encyclopedia.kz/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=%D0%90%D0%B8%D0%B4%D0%B0+%D0%9A%D0%B0%D0%B6%D0%BC%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0Қазақ Энциклопедиясы - Қатысушы үлестері [kk-kz]2026-09-25T12:56:09ZҚатысушы үлестеріMediaWiki 1.23.3https://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D0%A4%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%BF_%D0%A1%D0%BE%D0%BB%D0%BB%D0%B5%D1%80%D1%81Филипп Соллерс2026-04-13T11:11:12Z<p>Аида Кажмухановна: /* Өмірінің соңында шыққан романдары */ Тыныс белгілері дұрыс қойылған.</p>
<hr />
<div>'''Филипп Соллерс''' {{lang-fr|Philippe Sollers}}; шын аты-жөні Филипп Жуайо) – француз жазушысы, әдебиеті сыншысы, эссеші, 20 шақты романның авторы. <br />
<ref>http://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BE%D0%BB%D0%BB%D0%B5%D1%80%D1%81,_%D0%A4%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D0%BF%D0%BF </ref>.<br />
<br />
Оның тұңғыш романы ''«Біртүрлі жалғыздық»'' (Une curieuse solitude, 1958) деп аталады. Оның ұлы шығармашылық жолы [[1960 жыл]]дан басталады. [[1973 жыл]]ы ешқандай тыныс белгілерін қолданбай, ''«Жұмақ»'' (Paradis) атты роман жазады. <br />
<br />
==Өмірінің соңында шыққан романдары==<br />
*«Студия» (Studio, 1997),<br />
*«Құштарлыққа құмарту» (Passion fixe, 2000), <br />
*«Көңілдестің жұлдызы» (L’Etoile des Amants, 2002),<br />
* «Une vie divine» (2006).<br />
Сонымен қатар эссеші ретінде де танылады. Медичи (1961) және Фенеон (1958) сыйлықтарының иегері. <br />
<br />
==Дереккөздер ==<br />
<references/><br />
<br />
{{Суретсіз мақала}}<br />
[[Санат: Тұлғалар]] [[Санат: Әдебиетшілер]]</div>Аида Кажмухановнаhttps://kk.encyclopedia.kz/index.php/%D2%9A%D0%BE%D0%B1%D1%8B%D0%B7Қобыз2026-02-24T08:31:57Z<p>Аида Кажмухановна: /* Қобызға деген көзқарас */</p>
<hr />
<div>{{Музыкалық аспап<br />
|Аты = Қобыз<br />
|Басқаша аты = <br />
|Суреті =<br />
|Сурет тақырыбы = <br />
|Жіктелуі = шекті музыкалық аспап<br />
|Диапазоны = <br />
|Диапазон атауы = <br />
|Туыстас аспаптары = <br />
|Музыканттар = [[Ықылас Дүкенұлы]]<br />[[Қорқыт|Қорқыт ата]]<br />
|Шығарушылар = <br />
|Мақалалар = <br />
|Дыбысы = <br />
|Ортаққор = <br />
}}<br />
'''Қобыз''' — таңқаларлық пішінді және ғажайып сазды, бай тембрлі аспап. Қобыз қазақ халқының ең көне аспаптарының бірі болып табылады.<br />
<br />
== Сипаттамасы ==<br />
[[Сурет:Қобыз.jpg|нобай|200px|оңға|Қобыз]]<br />
Қобыз екі шекті 40-қа тарта аттың ұзын қылы керілген ысқышы бар аспап. [[Қылқобыз]] аталуы да осыдан болар. Қобыз үнінің төмендеп қайта жоғарылап [[дыбыс]] шығаруы — шектеріне саусақтың ұшын ғана тигізіп, сәл ғана басып шертіп, керілген қылды ысқышпен үйкеп ысқылап тарту арқылы ысқышты аспапқа «іліп қойғандай» етіп көлденең ұстап ысқылап сүйкеп-сүйке, көсеп-көсеп жібергенде [[Флажолет|флажолетті]] [[Обертон|обертонды]] қою-қошқыл сазды мұңлы болып шығады.<br />
<br />
Біреулер оны [[Құстар|құс]] даусына ұқсатады: « — Оның даусы аспаптың шегін аттың жалынан керілген қылдан тартылған еспе ысқышпен үйкелегенде аққудың үніне ұқсас дауыс шығады» — дейді ([[Петер Симон Паллас|П. Паллас]]). Енді біреулер қобыз үнін адам даусына ұқсатады (Б. Сарыбаев) ащы, зарлы, өксікті үн шығарады деген де пікір айтады.<br />
Кобыздын 4000 жылдык тарихы бар.<br />
<br />
== Қобызға деген көзқарас ==<br />
Қобыздың саз аспабы ретінде тағдыры тайғақ, жолы тар, қиын-қыстау болды. Бұл аспап қазақ халқының тарихи-этникалық мәдениетінің көне көзі, рухани қазына мүлкі, эпостық және аспаптық музыкалық өнерін күні бүгінге дейін сақтап жеткізуші ұлттық мұра бола тұра, ол өзіне деген кертартпа ескілікті көзқарастан арылмай ақталмай-ақ қойды. Әу бастан-ақ қобыз бақсының, бақсылық жасаудың құралы деген пікір қалыптасқан болатын. Сондай бір түсінбеушіліктің кесірінен қобыз жаңа заман көшіне ілесе алмай ескіліктің қалдығы саналып жоғалып, жойылып кетудің алдында қалды дейді [[Александр Викторович Затаевич|А.Затаевич]]. Осының салдарынан XX ғасыр басында қобыз аспабына арналып шығармалар жазылмай сиреп ұмытыла бастады. «Әкеден балаға мұра» болып келе жатқан қасиетті өнеріміз, ұлттық салт-санамыз, отбасылық қобызшылық дәстүріміз үзіліп қалды. Классикалық қобыз музыкасының аты аңызға айналған ең соңғы хас шебері [[19 ғасыр|XIX ғасыр]] ортасында дүниеге келген [[Ықылас Дүкенұлы]].<br />
<br />
Дегенмен жоғалып жойылып құрып кетуге жақын қалған қобыз ойнау өнерін өмірге қайта оралтып «шаң басқан уақыт» пернесін ашуға жасалған шаралармен ізденістер, талпыныстар болмай қалмады. Осындай істің басында бірегей ірі [[Қобызшы|қобызшылар]] зор тұлғалы музыканттары болып [[Жаппас Қаламбаев]]пен (1909—1970) [[Дәулет Мықтыбаев]] (1904—1976) тұрды. Шын мәнінде осы екеуінің арқасында музыкалық қобыз аспабының барлық құпиясымен қасиетінің қыры мен сыры сақталып өткеніміздің баға жетпес асыл мұрасын шашау шығармай жоғалтпай бізге жеткізіп жаздырып қалдырып кеткеніне шүкір дейміз.<br />
<br />
Қобызда ойнап ең алғаш рет концерттік эстрадаға шыққан, [[1968]] жылы [[Алматы]] консерваториясында ашылған қылқобыз класына бірінші сабақ берген де осы екі тарлан.<ref name="source1">“Балалар Энциклопедиясы”, V-том</ref><br />
<br />
== Сілтемелер ==<br />
* [http://abai.kz/content/sayan-akmolda-kazaktyn-zhanyn-terbegen Қазақтың жанын тербеген.... Қылқобыз]<br />
<br />
== Тағы қараңыз ==<br />
* [[Қорқыт|Қорқыт ата]]<br />
<br />
==Дереккөздер==<br />
<references/><br />
{{Stub: Қазақ мәдениеті}}<br />
<br />
{{Қазақтың саз аспаптары}}<br />
[[Санат:Қазақтың саз аспаптары]]</div>Аида Кажмухановна